Moby Dick’i okumak, biraz balina avına çıkmak gibi: sabır istiyor, kol kası istiyor, bir de yer yer “ben buna niye başladım?” diye ufka bakıp iç geçirmek gerekiyor. Oldukça cüsseli bu metinle uzun süre cebelleştim, itiraf edeyim biraz yoruldum. Ama klasikler hep aynı yerden yakalıyor insanı: “Demek bu yüzden klasikmiş” dedirten o büyü anı.
Melville yalnızca bir hikâye anlatmıyor; neredeyse kitabın yarısında balinalar, av teknikleri, denizcilik bilgileriyle adeta akademik bir ders veriyor. Okuru zorlayan da tam olarak bu. Kurgu sık sık geri çekiliyor, yerini ansiklopedik bir ciddiyete bırakıyor. Ama işte tam burada, metnin sabrınızı sınadığı yerde, edebiyat yavaş yavaş zihninize sızıyor.
Özellikle son yüz sayfada Kaptan Ahab’ın o dinmek bilmeyen takıntısı ve dine, kadere, hayata karşı kendi kendine yaptığı o ateşli konuşmalar… İşte orada kitap bir deniz macerasından çıkıp varoluşsal bir metne dönüşüyor. Ahab’ın takıntısı, insanın kendi karanlığıyla kavgasına benziyor.
Yorucu muydu? Evet. Buna değer miydi? Kesinlikle. Çünkü bazı kitaplar okunmaz, aşılır. Moby Dick de onlardan biri.
·
119 Gösterim
Yorumlar
Yorum yapabilmeniz için giriş yapmanız gerekmektedir.