Avustralya’nın kuzeydoğu kıyısı açıklarında
normalde bir renk cümbüşü oluşturan
mercanların büyük kısmı, artık hayaletimsi bir
beyaz renkte. İklim değişikliğinin ve kasırgaların
etkisiyle anormal derecede ısınan okyanus suyu,
mercan kayalıklarının %93’ünde mercan
ağarmasına yol açtı. Bu olay, mercanların kendi
dokuları içinde yaşayan ve ortamın aşırı
ısınmasıyla toksik bir hal alan algleri dışarı
atmasıyla oluşuyor. Hâlbuki bu algler, mercanın
birincil besin kaynağı ve onların yokluğunda
mercanlar hastalıklara karşı daha savunmasız
kalıyor
6
Bu ilaç, kanseri yağa
dönüştürüyor
Agresif kanser hücrelerini zararsız yağa dönüştürebildiğinizi
hayal edin. İsviçre’deki bilim insanları fareler üstünde
yürütülen yeni bir çalışmada bunu başardıkları iddiasında.
Belli kanser hücrelerinin metastaz sırasında sergilediği “plastisite”
yani uyum sağlama özelliğinden faydalanan araştırmacılar,
farelerdeki meme kanseri hücrelerini yağ hücresine dönüşmeye ikna
edebildi.
Bilim insanları bunu, her ikisi de ABD Gıda ve İlaç Yönetimi (FDA)
tarafından insanlar üstünde kullanılması onaylanmış iki ilacın
bileşimiyle başardılar. Tedavi tüm kanser hücrelerini yağ hücrelerine
dönüştürmediyse de kanserin vücudun başka kısımlarına
yayılmasını önledi.
Çalışma henüz emekleme aşamasında ve bu bulguların insanlara
ya da kanserin başka çeşitlerine uygulanıp uygulanamayacağı
belirsiz. Öyle olsa bile, araştırma FDA’nın hâlihazırda onaylamış
olduğu iki ilaçtan yararlandığı için, araştırmacılar Cancer Cell
dergisinde yayımlanan makalelerinde, bu bulguların insanlar için de
geçerli olma “olasılığının bulunduğunu” belirtiyorlar.
11
Egzersiz,
Parkinson hastalığını
yavaşlatıyor
Colorado Üniversitesi araştırmacıları
egzersizin faydalarını Parkinson
hastalığı belirtilerindeki azalmayla
ilişkilendirdiler. Bu nörolojik hastalığa
belli nöronların ölümü yol açıyor
ve hastalığın değişmez işareti de
beyinde alfa sinüklein proteininin
birikmesi. Fareler üstünde yapılan
deneyde, tekerlekte koşan farelerin
alfa nükleğinin “kümelenmesini”
önleyen ve böylece Parkinson’un
fiziksel etkisini yavaşlatan DJ-1
koruyucu proteinini kodlayan bir
genin ifade edildiği görüldü.
14
Batı dillerinde Samanyolu’na “Sütlü yol” denmesinin sebebi, yıldızların süte benzediğini düşünen
Latin ve Yunan gökbilimciler.
19
Vücudun en büyük ve en hızlı gelişen organı olan deri, 4 milyon civarı algı reseptörüne sahip.
33
Dokunmak stres düzeyini azaltıyor ve mutluluk hormonu oksitosin salgılanması için sinyal veriyor.
35
Dokunsal teknoloji çevrimiçi alışverişte müşterinin kumaşların dokusunu hissetmesi için kullanılabilir.
37
Lewis Pugh, 2007’de Kuzey Kutbu’nda sadece deniz gözlüğü, bone ve mayoyla yaklaşık 20 dakika yüzdü.
39
Geçtiğimiz
yüzyılda, insan
tarihinin 250.000
yılının toplamından
daha fazla değişim
yaşandı.
50
Râzî ve hastane
denemesi
Irak, 10. yüz
Ebu Bekir Muhammed bin Zekeriya el-Râzî
ya da batıdaki adıyla Rhazes hünerli bir
hekimdi ve Bağdat’a inşa edilecek bir
hastanenin konumunu belirlerken yepyeni
bir yaklaşım sergilemişti.
Halife el Muktedi’nin şehre inşa edilecek
yeni hastanenin yerini belirlemekle
görevlendirdiği Râzî, bunun için et kullandı.
Şehirdeki potansiyel noktalara et astırdı ve
birkaç gün öylece bıraktı. Hastanenin
yapılacağı yer olarak da etlerin en az
çürüdüğü yeri seçti çünkü buranın en temiz
yer olduğunu düşünmüştü.
56
En uzun denizaltı görevi 11 ay sürdü ve mürettebat su altında 4.700 saat geçirdi
75
Böcek
kovucular
nasıl
çalışıyor?
Böcekler bizim
yaydığımız şeylerdeki
(mesela ter) kimyasallara
veya verdiğimiz
karbondioksite gelir.
Böcek kovucular bu
kimyasalları
maskeleyerek böceklerin
koku “duyusunu”
karıştırır ve sizi
saptamalarını zorlaştırır
93
JÜPITER, GÜNEŞ
SISTEMI’NDEKI
TÜM DIĞER
GEZEGENLERIN
TOPLAMININ 2,5
KATI KÜTLEYE
SAHIP
98