Sabahattin Ali'nin ilk romanı Kuyucaklı Yusuf, okumuş olduğum diğer eserlerine nazaran ruhsal ve toplumsal analizlere - bana göre - en az yer verdiği kitabı. Sabahattin Ali sanki genel çerçeveyi çizip, olanı olduğu gibi aktarıp, çıkarım yapma ve yorumlama işini bize bırakmış gibi geldi. Dolayısıyla "neden?" soruları bir bir sıralansa da içten içe cevapları anlayabiliyoruz.
---Spoiler---
Roman ilkin ölümle başlıyor ve yine bir ölümle de sona eriyor. Akışta da yine sevilen karakterlerin ölümleriyle karşılaşıyoruz. Hayatının farklı dönemlerinde sevdiklerini kaybeden Yusuf'un tavrı ise hiç değişmiyor. Annesi ve babası gözleri önünde öldürüldüğünde nasıl soğukkanlılığını koruyup, duygusuzmuş gibi durmuşsa; en yakın arkadaşının, babalığının ve hatta çok sevdiği karısının ölümü karşısında da en ufak bir değişiklik sergilemiyor.
Yusuf, bir yandan eğitimsiz ve başına buyruk bir yandan olacakları önceden sezebilecek ve içsel sorgulamalarda bulunabilecek kadar da zeki biri. Ancak harekete geçmek için tereddütle tembellik arasında bir çizgide duruyor ve bu çizginin hiç mi hiç ötesine geçme zahmetinde bulunmuyor. Zorunda kalmadıkça da zaten bir adım attığını da göremiyoruz. Sanki "bu hayatı ben seçmedim ve hiçbir şeyi de seçebilecek konumda değilim" der gibi nötr yaşıyor. Hayatına mecbur kalıyor bir başka deyişle ve sorumluluğu ve inisiyatifi üzerine almaktan kaçıyor böylece.
Köy halkı ise gerçek yaşama o kadar yakın kişiler ki, sanki Edremit'te bir zamanlar var oldukları hissiyatını uyandırıyor. Yerlilerin iyi niyetlisini, safını, üç kağıtçısını, güçlüsünü, zayıfını, seyircisini, aynı gerçek yaşamdaki gibi bir arada barındırırken, çocukluğu, yaşlılığı, umudu umutsuzluğu, adaletsizliği, hayali ve hayal kırıklığını birlikte işliyor.
Analiz işini bana bıraktığı için üzerimde bir sorumluluk hissederek en azından Yusuf karakteri üzerinden bir şeyler karalamak istedim. Usta yazara yaşatılanlar konusunda biraz yaralı olduğumu da söylemek isterim. Ancak bu durum yazarın hatırasını yaşatarak ona sahip çıkmak için iyi bir neden olabilir. Edebiyatımıza iyi ki girmişsin üstad!
·
19 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.