2-İnce Memed
Dağlara atını süren İnce Memed'in üçüncü yılın sonunda yolu Koca Osman'ın köyü Vayvay köyüne düşer. Karşısında İnce Memed'i gören Koca Osman şaşkındır." Vay! Şahinim gelmiş, hoş gelmiş, "deyip İnce Memed'i bağrına basar.
Ona soluk bile aldırmadan, İnce Memed'e Vayvaylı köyünün dertlerini bir bir anlatır.
Vayvaylı köyünün ağası Ali Safa Bey, köylülerden topraklarını bırakıp zorla göç etmelerini ister. Sırf köyün tüm topraklarını ona kalsın, diye. Vayvaylılar dertlidir bu yüzden. Toprağımızı bırakıp gidersek, biz ne yer, ne içeriz? Bir çare?
Ali Safa Bey başlar zulme.. Köylüleri kaçıracak ya.. Daha önceleri Eşkiya Kalaylı'yı besleyerek köylülerin gözünü korkuturdu. Ama şimdi Kalaylı ölünce, ise bu kez hükümetin kaymakamına, bilir kişisine rüşvet vererek köylüleri yıldırmaya çalışır. Gerçi sadece bununla kalsa iyi ya.. Daha köylülere ne acılar ne zulümler çektirecek, orasını çeken bilir?
İnce Memed bunları dinleyince kendi köyü Değirmenoluğu'nu merak eder. Acaba onların durumu nasıl?
Hürü Ana, Topal Ali, Süleyman Emmi onlar da Vayvay köyü gibi ağalarından muzdariplerdir. Değirmenoluğu ağası Abdi Ağa ölmüş yerine kardeşi Kel Hamza ağa olmuştur. Gelgelelim Kel Hamza, Abdi Ağa'yı mumla aratır, olmuştur. Köylünün elindeki tüm buğdaya, ekinine, hayvanına tümden el koymuş. Köylüyü açlıkla zelzebil etmiştir.
İnce Memed duydukları karşısında perişan olmuş. Sürekli sorgular "Abdi Ağa gitti, Kel Hamza geldi. Hep düzen böyle mi devam edecek? Biri gidip biri gelecek mi?" diye.
"Eşkıyalık başlıyor İnce Memed, sıkı dur!"
###Okur olarak son söz:
Köylü umudunu İnce Memed'e bağlar. O geldi ya.. Artık her şey düzelecek, derler. Ve köylüyü büyük bir sevinç dalgası sarar. Ama bilmezler
İnce Memed ikircik içindedir. Abdi Ağa yı öldürdüm de ne oldu? Yerine Deli Hamza