İrade terbiyesine dair ne anlatılabilir? İrade terbiyesine dair söylenebilecek şeylerin, eğer ki bu konuya yeni bir bakış açısı getirilmiyorsa veya bu konudaki yeni bir bulgudan bahsedilmeyecekse ancak malumun ilanı olacağını düşünüyorum. Bu yüzden bu incelememi yazarken bununla birlikte kitaptan ne gibi bir beklentiniz olması gerektiğini de yazmak istiyorum. Çünkü kitabın yazıldığı dönem ile günümüzün kültürel farklılıkları dolayısıyla kitaba bazı haksız eleştiriler yapıldığını düşünüyorum.
Öncelikle yazarın irade terbiyesiyle amaçladığı şeyi örneklendirirken kendi alanında akademik başarıları hedeflediği için pek çok örneği de zihinsel çalışma, okul ve öğrenci bağlamında veriyor. Daha üst bir anlatımda ise irade terbiyesinin ve zamanı doğru kullanmanın insan hayatındaki olumlu yanlarından bahsediyor. Bu açıdan görev bilinci ve sorumlulukların yerine getirilmesi gibi mevzular, yazar hiç değinmiyor olsa da, bana özellikle modern çağda kişinin kendini gerçekleştirmesi olarak yeniden yorumlanan Stoacılığı anımsattı.
Kitabın büyük çoğunluğunu irade terbiyesinin içeriğinden ziyade onu sekteye uğratabilecek zararlı alışkanlar, kötü bir çevreye sahip olmak, bahaneler gibi kişiye özel tavsiyelerin bulunduğu bölüm oluşturuyur. Özellikle günümüz toplumlarında cinsel dürtülerin ve eğlenceye olan düşkünlüğünü ne kadar teşvik edildiğini düşünürsek, aradan yüzyıl geçmesine rağmen yazarın tespitlerinin halen geçerli olduğunu düşünüyorum. Gençler arasında şehvet düşkünlüğünün zihinsel bir hastalığa dönüşmesi ve en verimli geçirebileceği yılları farkında olmadan heba ediyor olması, bugün halen bir sorundur. Eğer ki no-fap gibi topluluklara bakacak olursak, buna karşı duran bir bilinç ve hareketler olduğunu görebiliriz.
Yine kitabın en sık eleştirilerinden biri bu zararlı