Eyyüp Keleş
@kelesss
Paylaşımlarım kendime ait notlardır
Şu anda okuduğu kitap
“Kötü bir anıyı unutmanın en iyi yolu güzel bir tanesiyle değişmektir.”
Organizmanın davranışını, o davranışın uzak sonuçlarından çok, yakın sonuçları etkiler ve belirler.
Duygularımızı ve işaretlerini tanımanın ilk adımı, kişisel projektörlerimizi biraz duygularımızın, özellikle de olumsuz duygularımızın üzerine çevirmektir.İşte bu konuda size çok yararı olacak ilk araç, olumsuz duygu kaydıdır. Bu araç duygulara ve onların işaret ettiği şeylere karşı farkındalığınızı çok artırarak, hem onları daha iyi tanımanızı hem de getirdiği haberleri daha iyi okunmanızı sağlayacaktır. Sizi rahatsız eden korku, üzüntü, kızgınlık gibi olumsuz bir duygu yaşadığınızda ya da sizin için sorun olan bir davranışta bulunduğunuzda, mümkün olduğunca kısa bir süre içinde bu durumu kaydetmeye çalışın. Bunu vakit geçirmeden yapmanız daha iyi hatırlamanızı sağlayacak ve elde edilen bilgiler de daha gerçeğe uygun olacaktır. Olayın üzerinden süre geçtikçe bellekte ayrıntılar silinmeye, ilgili olmayan yorum ve bilgiler de olayın içine karışmaya başlar.
Bu kayıt çalışması, yaşadığınız sıkıntının bir tür fotoğrafını çekmeye benzer. Birisine İstanbul'u tanıtmak isteyelim. Birinci yol, ona İstanbul'u anlatmak olabilir. Anlatarak ona aktaracağınız bilgileri düşünün. İkinci yol ise İstanbul'un en karakteristik yerlerinden çekilmiş 5 fotoğraf göstermek olabilir. Sizce hangisi daha kısa sürede ve daha gerçeğe uygun biçimde İstanbul'u tanıtır? Saatlerce İstanbul'u anlatsak, o beş fotoğrafın vereceği fikrin yerini tutabilir mi? Anlık düşünce kayıtları, sıkıntınızla ilgili çok daha gerçekçi ve geçerli bilgi verir. Bu nedenle bilişsel terapide kullandığımız temel araçlardandır.
(Algıda olumsuz olanı fark etmek, olumlu olanı fark etmeye kıyasladığımızda, daha yaşamsaldır.) Güzel bir çiçeği görmemek tabii ki bir kayıptır ama üzerimize gelen bir arabayı görmemek ölümcül bir sonuç doğurabilir.
Duygu yok edilecek değil, öncelikle kabullenilecek, yaşanılacak ve değerlendirilecek bir işarettir. Duyguyu dış dünya veya iç dünyamızdan haber getiren bir haberci gibi düşünebileceğimizi söylemiştik. Bu haberci bazen iyi, bazen de kötü haberler getirebilir. Ama unutmayalım ki "kötü" bir haber söz konusu olduğunda haberciyi yok etmek, haberi ortadan kaldırmaz. İadeli taahhütlü bir postanın siz teslim alana dek sürekli postacı tarafından geri getirilmesi ve siz onu almadıkça peşinizi bırakmaması gibi, duygunun ilettiği mesajı almadıkça o duygu peşimizi bırakmaz