Kapitalist sistem yaşamımızın çerçevesini oluşturuyor; sürekli değişim gerektiren bir çerçeve, bazen ölçülebilir ve tahmin edilebilir bazen de zorlayıcı ve denetim dışı. Ancak, bugün her yerde var olan bu çerçeve, hep böyle miydi?
Kapitalizm, pek çok yönden beklenmeyen bir gelişmeydi. Etkileri, değişimin farkına varan gözlemciler tarafından izlendi, yeni uygulamalar iktidardakiler tarafından devlet adına dizginlendi. Sonuçta, refah, güç ve yeni fikirler yaratan bir sistem doğdu. Ve bu sistem, sürekli değişim peşinde olan toplumları dönüştürdü.
Peki, kapitalizm engellenemez bir gelişme, kaçınılmaz bir olgu ya da kader miydi? Kitabın başlıca savlarından biri, kapitalizmin doğuşunun engellenemez, kaçınılmaz bir olgu ya da kader olmadığı. Bu konu neden önemli? Kapitalizmin tohumlarının ortaçağda ekilmediği ya da insanların kapitalist zihniyetle doğmadıkları konusunda neden ısrar edilmeli? Çünkü, Appleby’a göre, bu kavramlar doğru değil. Kapitalizmi evrensel ilkelerin doğal bir sonucu değil, tarihsel gelişimin bir parçası olarak değerlendirmek, iklimler gibi doğal değil, kültürel bir sistem olduğunu kabul etmek gerekir. Böylece kapitalizmin evrensel bir buyruk olduğunu varsayma yönündeki ideolojik yaklaşımın önüne geçilebilir, kapitalizmin tahakküm etmek üzere çıktığı yolculuğun kritik bir noktasında önemini yitiren kültürel etkiler ve toplumsal kaygılar yeniden gün ışığına çıkarılabilir.
Appleby’ın anlatısı, çeşitli ülkelerin nasıl kapitalist olduklarıyla değil, yüzlerce yıllık zengin bir tarihe sahip olan kapitalizme farklı coğrafyalarda şekil veren gelişmelerle ilgileniyor. Bu, genel bir dünya kapitalizmi incelemesinden çok, bugün yaşadığımız ekonomik sistemin nasıl biçimlendirildiğinin izini süren bir anlatı.
Joyce Appleby’ın hâkim görüşleri reddeden Amansız Devrim’i, önüne çıkan her şeyi yutarak büyüyen bu acımasız sistemin sarsıcı öyküsünü, çarpıcı bir bakış açısıyla anlatıyor.
“Parlak bir başarı olan Amansız Devrim, kapitalizmin arz, talep ve bilançolar olduğu kadar bir değerler ve fikirler sistemi olduğunu kanıtlıyor. Bu, kapsamlı, hâkim görüşleri reddeden en iyi tarih yazımı.”
SEAN WILENTZ Princeton Üniversitesi
“Joyce Appleby seçkin tarihçilerimizden biri olduğu kadar, güçlü bir yazar, yenilikçi ve araştırmacı bir düşünür. Amansız Devrim, Appleby’ın en iyi ürünü:
Kapitalizm ve sonuçlarının keskin ve tarafsız bir tarihi.”
T. J. TILES
“Kuşağımızın önde gelen tarihçilerinden Joyce Appleby, okuyucuya çağdaş ekonomi dünyasının etkileyici ölçüde geniş kapsamlı öyküsünü ve analizini sunuyor. Seçkin bir meslek hayatına uygun bir zirve, iş dünyası için okunması gereken bir eser.”
DANIEL WALKER HOWE UCLA
Joyce Appleby
Ali Cevat Akkoyunlu
