Cep kitabı büyüklüğündeki bu kitabı sahaflardan aldım.
1940' lardan itibaren yayınlanmaya başlayan dünya klasikleri arasında olan bu eserin orijinal ismi Monumentum Ancyranum.
Ankara, benim liseyi bitirdiğim ve ardından sık sık ziyarete gittiğim bir kent. Ancak bu kitabı okuyana kadar bu kadar önemli bir tarihi eserinin varlığından haberim yoktu .
Buyrun önsözün başlangıcı;
Ankara'daki Hacı Bayram Camisi'ne bitişik olan ve "Ogüst Tapınağı" adıyla tanıdığımız tapınağın duvarlarına kazınmış olan " Monumentum Ancyranum" ,şimdiye kadar bulunan Latince yazıtların en uzunu, en önemlisi ve en ilgi çekici olanıdır.
Roma İmparatorluğu'nu kuran Augustus ,Ceasar'ın oğlu,( Jül Sezar Roma İmparatoru olarak geçmiyor çünkü tarihçiler onu Roma Cumhuriyetinin bir diktatörü olarak ele alıyor. ) İsa'nın doğumundan on dört yıl sonra öldü.
Ölümünden biraz önce kaleme aldığı bu yazı ,Senato'da okunduktan sonra Roma'da dikili iki tane sütün üzerine kazdırılmıştı.
Ayrıca kopyaları da imparatorluğun öteki eyaletlerindeki çeşitli tapınaklara konmuştu.
Bugün bu kopyalardan biri, çok iyi korunmuş olarak Ankaramızda bulunuyor. Öteki iki kopyadan kimi parçalar Isparta ili içinde, Antiochia ve Apollonia'da ( Uluborlu ) bulundu . Kalan kopyalarsa bütünüyle yok olmuştur.
Kitapta bu yazıtın tümünü okuyorsunuz . Ardından, tarihçiler bu yazılanların büyük kısmının yalan olduğunu bize detaylı bir şekilde anlatıyor.
Ve kitap son sayfadaki paragrafla son buluyor.
Yukarıda kısaca çizdiğimiz ; fala inanan ,talihe inanan, korkak ,içden pazarlıklı ama sofu denecek kadar dindar olan Augustus'u ,bu belge ,ömrünün sonunda bile doğruyu söylemeyen adam olarak tanımlamaktadır.
Öyleyse yaşadığı zaman daha çok hileci ve iki yüzlü olan bu insanı ,ömrünün sonunda bu türlü davrandıran neden , kuşkusuz