Soğuk Savaş Rusyası'ndan Anılar

Arşivdeki Casus

Sheila Fitzpatrick
Tahmini Okuma Süresi:
7 sa. 49 dk.
Sayfa Sayısı:
276
Basım Tarihi:
Ocak 2017
Yayınevi:
Doğan Kitap
ISBN:
9786050939637
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak

Yorumlar ve İncelemeler

Arşivin Eşiğinde: Tarihçinin İki Taraflı Casusluğu
8/10
·276 syf.·
Beğendi
·
2025 32. kitabı
Sheila Fitzpatrick’in Arşivdeki Casus adlı eseri, yalnızca bir tarihçinin Sovyet arşivlerinde yürüttüğü araştırmalardan ibaret değildir; aynı zamanda bir entelektüelin kendini konumlandırma çabasıdır. Fitzpatrick, arşivde geçirdiği yılları yalnızca belge toplamaya değil, arşivin dilini, suskunluklarını, çelişkilerini ve gündelik ritüellerini anlamaya adar. Bu bakımdan kitabın başlığındaki “casus” benzetmesi, düz anlamının ötesinde bir epistemolojik belirsizliğe, bir eşiğe işaret eder. Fitzpatrick’in casusluğu tek yönlü bir bilgi edinme faaliyetinden çok, çift yönlü bir geçiş halidir: Hem arşivin içine sızan bir dış gözlemcidir hem de zamanla onun dilini konuşan, iç mantığını sezebilen bir tanığa dönüşür. Bu noktada Fitzpatrick’in konumu, Edward Said’in “sürgün entelektüel” figürünü çağrıştırır. Her ikisi de bir yere ait olmamanın doğurduğu mesafeyi epistemolojik bir imkâna dönüştürür: Ne tamamen içeridedirler, ne de dışarıda. Tam da bu eşikte durarak, anlamı çoğaltan, sezgileri derinleştiren bir anlatı üretirler. Fitzpatrick’in tarihçiliğini özgün kılan bir diğer yön ise, arşivle kurduğu bu mesafeli yakınlığı, kişisel ilişkiler aracılığıyla derinleştirmesidir. Kitap boyunca adı geçen İgor ve İrina gibi dostlar yalnızca bilgi kaynakları değildir; onların sözlü tanıklıkları, hatıraları ve sezgileri Fitzpatrick’in tarihsel tahayyülünü besler. Bu anlamda Arşivdeki Casus, klasik Batı merkezli Sovyet tarihçiliğinden farklı olarak bir gündelik hayat tarihi, hatta daha da özgül biçimde bir sivil tarih önerir. Belgelerin soğuk dili, bu kişisel anlatılar sayesinde ısınır; resmi olanın gölgesinde kalmış duygular, arzular ve korkular görünürlük kazanır. Bu yaklaşım, tarihyazımında önemli bir dengeyi gündeme getirir: Arşivi hem “olduğu gibi” kabul etmek hem de onu yaratıcı
Arşivdeki CasusSheila Fitzpatrick · Doğan Kitap · 20175 okunma
Reklam

Yazar Hakkında

Sheila FitzpatrickYazar · 3 kitap
Sheila Fitzpatrick Avustralyalı bir tarih profesörüdür. Sidney Üniversitesi'nde uzmanlık alanı modern Rusya tarihidir. Bundan önce Chicago Üniversitesinde Sovyet Tarihi konusunda dersler vermiştir. Sheila Fitzpatrick, özellikle Stalin döneminde İkinci Dünya Savaşı'ndan sonra yerinden edilmiş insanlarla ilgili araştırmasıyla yakın geçmişte uluslararası alanda dikkat çekmiştir. 2002'de Mellon Vakfı Seçkin Başarı Ödülü ve 2012'de Amerikan Tarih Kurumu'nun Bilimsel Farklılık Ödülünü aldı. Eski Slav, Doğu Avrupa ve Avrasya Araştırmaları Derneği (eski adıyla AAASS) başkanı ve Avustralya Akademisi üyesidir. Yirminci yüzyıl Rusya'sının tarihçisi olarak, daha önceki çalışmaları özellikle Stalin dönemindeki Sovyet sosyal ve kültürel tarihine, sosyal hareketlilik, sosyal kimlik ve günlük pratik konularına odaklanmıştır. "Günlük" çalışmalarının tekniklerinden bazılarını kullanarak, siyasi tarihteki ilk büyük çalışmasını bitirdi: Stalin'in Ekibi: Sovyet Siyasetinde Tehlikeli Yaşayan Yıllar. Kariyerinin çoğunda Amerika Birleşik Devletleri'nde çalışmış, 2012 yılında ise Avustralya'ya geri dönmüştür.