Tepsideki Melek / Esra KahyaAlıntı
Bazı kitaplar sadece bir hikâye anlatmaz; bizi kendi çocukluğumuzun tozlu odalarına, o odalardaki nesnelerin gizli diline götürür. Esra Kahya’nın Tepsideki Melek romanı, tam da böyle bir yüzleşme ve hatırlama metni. Yazar, bizi melekli tepsilerin, Süreyya siluetli çay tabaklarının, marley döşemelerin ve içlerinde adeta sır gibi saklanan porselen süslerin olduğu o koca vitrinlerin dönemine, yani kolektif hafızamızın tam kalbine yolculuğa çıkarıyor.
O dönemlerde çocuk olan hangimiz eşyalarla konuşmadı, hangimiz kapı çizgilerindeki budaklardan canavarlar türetmedi ki? İşte bu yüzden, romandaki Güliş yabancı bir karakter değil; hepimizin çocukluğunun birer parçası. Güliş biziz. Kimimizde vitrini canavar gören o hayalperest çocuk, kimimizde babasını kaybettiği için acısını helvaları balkondan dökerek sessizce haykıran o sızı, bir diğerimizde ise merdivenden komşu terliklerini fırlatan o hırçın ama aslında sadece "görülmek" isteyen ruh... Esra Kahya, hepimizin içindeki o yaralı çocuğu Güliş’in şahsında ete kemiğe büründürüyor.
Güliş: Romanın sadece başkahramanı değil; adeta çocukluk yaralarımızın kolektif bir simgesi. Esra Kahya, Güliş figürü üzerinden okura şu evrensel gerçeği fısıldıyor: Kırılmış bir çocukluk, yetişkinliğin en ağır yüküdür.
"Annem bazı zamanlar çok güzel severdi.Ona sarıldığım an,ait olduğum yeri bilirdim.Ona sarıldığım an,annemin tenini hissettiği an durulur,dinilerdi.Böyle zamanlarda sarılmak sonsuz olsun isterdim."Oysa Güliş annesine nasıl da aç ,onun sevgisine nasıl da muhtaç.
Aydın: Bir adamın, bir kadını ve hayatı nasıl naif, nasıl "güzel" sevebileceğinin ete kemiğe bürünmüş hali olarak çıkıyor karşımıza. Sevginin gürültülü değil, şifalı ve onarıcı bir eylem olduğunu Güliş’e ve okura gösteriyor.
Nevra: Nazenin bir çiçekken hayatın
Hikâyenin başkahramanı, çok cimri, bencil ve huysuz bir adam olan Ebenezer Scrooge'dur. Noel'i ve insanlarla paylaşımı anlamsız bulur. Noel arifesinde, ölmüş ortağı Jacob Marley'nin hayaleti ona görünür ve yaşamını değiştirmezse kötü bir sonla karşılaşacağını söyler.
Bu ziyaretlerden sonra Scrooge büyük bir vicdan muhasebesi yapar. Sabah uyandığında artık bambaşka bir insandır: cömert, yardımsever ve sevecen biri olur. Yoksullara yardım eder, çalışanına iyi davranır ve Noel'in gerçek anlamını keşfeder.
İnsan, ne kadar geç olursa olsun değişebilir. Sevgi, paylaşma, merhamet ve toplumsal dayanışma para hırsından daha değerlidir.
Charles Dickens'ın okudum ilk kitabıdır.
Hiç sıkılmadan okuyacağınız kısacık ancak içiniz Isitacak bir kitap 'Bir Noel Şarkısı'.
10/10
#Keyifli okumalar
"Bir Noel Şarkısı" Charles Dickens’ın ahlak üzerine ve kapitalist modernitenin insan ruhunda açtığı yaralara değinen bir eser.
Anlatım sade fakat sarsıcı,
Ebenezer Scrooge’un dönüşümünde, katılaşmış duyarsızlığı görmemek mümkün değil.
Dickens’ın anlatısı, bir Noel mucizesi gibi ilerlerken, alt metninde insanın kendi vicdanıyla hesaplaşmasının kaçınılmazlığını gösteriyor.
Olay örgüsü, neredeyse mekanik bir kesinlikle kurulmuş; Scrooge’un cimriliği ve duygusal körlüğüyle açılan hikâye, ölmüş ortağı Jacob Marley’in hayaletiyle ilk yüzleşmesini yaşıyor. Marley zincirleri, kendi geçmişinin ve Scrooge’un gelecekteki yazgısını sembolize etmesi çok manidar bir detay. Hikâye, klasik bir uyarı anlatısından sıyrılarak zamanlar arasında dolaşan üç hayaletin rehberliğine dönüşüyor. Geçmiş, şimdi ve gelecek. Noel Geçmişinin Hayaleti Scrooge’u çocukluğuna, yalnızlığına götürürken, Noel Şimdisinin Hayaleti, onun yok saydığı hayatların sıcaklığını ve yoksulluğun içindeki insanî direnci gösteriyor. Özellikle Bob Cratchit’in ailesi ve hasta oğlu Tiny Tim üzerinden kurulan sahneler, Dickens’ın duygusal manipülasyon gücünün zirvesi.
Noel Geleceğinin Hayaleti, kelimelere ihtiyaç duymadan Scrooge’a kendi ölümünün soğuk ve değersiz olduğunu gösteriyor. Tüm hayaletler insanın kendiyle yüzleşmesinin alegorisi gibi; geçmiş, unutmak istediğimiz anlar ve şimdi görmezden geldiğimiz eşitsizlikler, gelecek ise ertelediğimiz sorumlulukların kaçınılmaz sonucunu temsil ediyor.
Dickens, Scrooge üzerinden, insan başkalarının hayatına ne kadar temas ederse, kendi varlığını o kadar anlamlı kılabiliyor'u çok net anlatmış.
Sanayi Devrimi sonrası İngiltere’sinde yükselen bireycilik ve sermaye hırsı, insan ilişkilerini metalaştırırken, merhameti neredeyse gereksiz bir lüks hâline getiriyor. Dickens, Scrooge’un
Charles Dickens’ın Bir Noel Şarkısı adlı kitabı aslında bize çok önemli bir mesaj verir: “Ölmeden önce ölünüz, hesaba çekilmeden önce kendinizi hesaba çekiniz.”
Hikâye bir Noel günü başlar. İki ortaktan biri yıllar önce ölmüştür: Marley. Diğer ortak ise Scrooge’dur. Scrooge aksi, mutsuz, cimri ve sürekli para kazanmayı düşünen bir adamdır. Hayatta tek amacı daha zengin olmak, daha fazla mal mülk edinmektir. O kadar kararmış bir ruhu vardır ki mutsuz olduğunun bile farkında değildir.
Evet, para kazanmıştır, güçlenmiştir ama yoksul insanların sahip olduğu sevgiye, huzura ve gerçek mutluluğa sahip değildir. Fakat bunun farkına varamaz. Hatta ona güzel söz söyleyen insanlara bile ters davranır. Örneğin yeğeni ona “Mutlu Noeller dayıcığım” dediğinde, Scrooge buna bile öfkeyle karşılık verir. “Noel nedir? Sana ne faydası var? Karnını doyuruyor mu, para kazandırıyor mu?” diyerek her şeyi küçümser. Sürekli olumsuz düşünen, kimseye yardım etmeyen, yoksulları sevmeyen ve sadece paranın peşinden koşan biridir. Hatta sevdiği insanı bile bu yüzden kaybetmiştir.
Bir gün eve döndüğünde ölmüş ortağı Marley’in ruhu karşısına çıkar. Marley’in ayaklarında zincirler vardır. Scrooge korkuyla ona bunların ne olduğunu sorar. Marley ise bu zincirlerin, dünyadayken yaptığı yanlışların, bencilliğin ve gaddarlığın sonucu olduğunu söyler. Ardından Scrooge’a dönerek, “Senin zincirin de benimkinden farklı değil” der. Hatta yedi yıl önce, Marley öldüğünde Scrooge’un zincirinin daha kısa olduğunu, fakat geçen her yıl onun zincirini daha da büyüttüğünü söyler.
Marley, Scrooge’a kendisinden sonra üç ruhun geleceğini haber verir. Bu ruhlar ona yol gösterecektir.
İlk gelen ruh, Scrooge’u geçmişine götürür. Çocukluğunu, gençliğini, yoksul ama mutlu olduğu günleri yeniden görür. Kardeşini, eski sevgisini
Ortağı Marley ölünce Scrooge tek başına kalmıştı bütün işleri yürütüyordu. Aradan geçen 7 yıla rağmen ortağının ismini tabeladan kaldırmamış, noel arefesinde de çalışıp para hırsıyla yaşayan, yardım isteyenleri tersleyen, kuruş kuruş hesap yapan bir adamdır.
Marley öldükten sonra onun dairesinde yaşayan Scrooge noel arefesinde evde tıpkı ortağı gibi bir hayalet görür ve bu hayaletlerden üç tane daha sırayla geleceğini ve onu uyarmak ve şans vermek için geleceklerini söyler, çünkü onun gittiği yoldan gitmesini istemiyordu.
Geçmiş, bugün ve geleceği gösteren hayaletler onu şimdiki halinin sebeb ve sonuçlarını gösterir. Üç hayaletten öğrendikleriyle hayatına yeni yön veren Scrooge bambaşka biri haline gelir.
Klasiklerin en güzel yanı dönemi yansıtarak öğrettikleri ve dersleri. Yazardan okuduğum ilk kitap ve anlatımı çok güzeldi.
Okurken insanı kendine getiren kitap kısa ve bir o kadar etkileyici.
Değişmek için fark etmek gerektiği ve şimdinin davranışlarının geçmişin tohumlarıyla ekildiğinin, bugün değişirsen gelecekte meyvelerini toplayacağını anlatan harika bir eser.
Mutlaka okuyun okutun
İçine kök salmaya başlamış tutkuyu belli eden, filizlenen ağacın gölgesinin nereye düşeceğini gösteren hırslı, hevesli, huzursuz bir bakış yerleşmişti gözlerine.
Yüzünde hem mutlu hem de mutlu olmaktan utandığını, mutluluğumu bastırmaya çalıştığını belli eden bir ifade vardı.
Kendi kalbi gülüyordu ya, bu ona yetiyordu.
Charles Dickens’ın Bir Noel Şarkısı adlı eseri; Hristiyan Noel inançlarıyla yoğrulmuş, çocukluğumda televizyonda izlediğim çizgi filmleri hatırlatan naif bir hikaye.
Sadece kendini düşünen bencil bir adamın, bir gece sırayla gelen hayaletler aracılığıyla ruhunu kurtarma çabasını anlatıyor. Eğer bir insan kimseye yardım etmeden bu dünyadan göçerse, sırtında para kasalarından ve dünya yükünden örülmüş metrelerce zincirle sonsuza kadar huzursuzca dolaşmaya mahkûm kalır. Onu uyarmaya gelen eski ortağı Jacob Marley için artık çok geçtir ama Ebenezer Scrooge, bu zincirleri henüz hayattayken kırabilir. Çünkü kefaret sadece dua etmekle değil; eylem de gerektirir.
Gece boyunca üç hayalet, Scrooge’un ruhunu sorgulaması ve değişmesi için gelir. Geçmişin hayaleti, kaçırdığı fırsatları ve kaybolan masumiyetini hatırlatır. Şimdiki zamanın hayaleti, insanların hayatındaki gerçekleri ve dayanışmayı gösterir. Geleceğin hayaleti, eğer Scrooge değişmezse onu bekleyen karanlık ve korkutucu sonu tasvir eder.
Yazar, onlar için kutsal olan bir bayramı, yani Noel’i, yardımlaşma, paylaşım ve neşe olarak tanımlamış. Bizim kültürümüzden olmasa da çok içten, çocukluğumda izlediğim çizgi filmleri hatırlatan bu hikayenin mutlu sonla bitmesi ruhuma iyi geldi. Bir oturuşta keyifle okunan, samimi bir eser.