Her ne kadar devrik cümleleri garipseyerek okumuş olsam da okuduğum ilk tiyatro eseri olması münasebetiyle gayet beğendim. Sürükleyici ve bir çırpıda okunası. İhaneti ve ardından gelen ölümü, türlü entrikaları ve dahası akıllıca/delice alınmış bir intikamı içeren trajik bir drama olduğu halde neşeli bir vaziyette tamamlamış olmamı açıklayamıyorum. Kitabın asıl isminin Hamlet'in trajik hikâyesi olduğunu ve ayrıca satır aralarında bol bol öğretilerinin olduğunu belirtmekte fayda var.
0-30p: Kontrollü okuyucu 📖
40-70p: Hafif bağımlı 👀
80p+: Geçmiş olsun, kitaplar seni ele geçirmiş 😅
En başta söylemem gereken, bir çırpıda okuyup üzerinde basit çıkarımlar yaparak sindiremeyeceğimi anladığım an tekrar okumaya karar verdiğimdir. Her haliyle okuması zor bir kitap. Zaten okumaya başladığınızda her bir satırın dolu dolu olması, sizi ister istemez yavaş okumaya teşvik ediyor. Aksi bir durum “okumuş olmak için okumak” tan öteye gidemez. Birçok kez paragraf veya konu tekrarı yaptığımı belirtmek isterim. Yazar hiç nefes aldırmadan despotça bilgi depolamış. Bazen sanki yarın gireceğim bir final sınavına hazırlanıyorum hayaline bile kapılmışlığım oldu. Soluksuz bir bilgi akışı olduğundan sıkılabilirsiniz. Bu nedenle bilgiye en aç zamanınızda ve sakin bir ortamda okumanız, sizi ister istemez tekrar tekrar geriye dönmek durumunda bırakmayacaktır. Hepimizin yaşadığı gündelik sorunları genel başlıklar halinde bütün detaylarıyla öğrenme fırsatını buldum. Özellikle yetiştiğimiz aile ve toplum yapısının hayatımızın her evresinde bizi nasıl etkilediğini büyük şaşkınlıklarla okudum. Okurken öğrendiğim bazı şeyler kendime “boş boş yaşıyormuşuz” dememi sağladı. Öfkemiz, değersiz hissedişlerimiz, kaygılarımızın altında yatan sebepler ve olaylar karşında verdiğimiz tepkilerin farkındalığını yaşatıyor. “İnsan olmak” konusunda aydınlandım adeta. Hem okurken ve hem de bitirdikten sonra sahibi olduğunuz her şeyi sorgulamanızı ve bunun sonucunda türlü kazanımlar elde etmenizi sağlayacaktır. Çünkü verilen her bir örnekte kendinizi bir anda o örneğin kahramanı yapmış olarak buluyorsunuz. Kendinizde yer etmiş ve fark edemediğiniz davranışlarınızın nedenlerini öğreniyorsunuz. Açıkçası ben hem okuma esnasında ve hem de bitirdikten sonra uzun bir sorgulama ve çıkan sonuçları kabullenme süreci geçirdim. Şiddetle tavsiye ederim.
Acı, hüzün, elem, keder, cefa... üzüntü adına ne varsa toplanmış hücum ediyorlar. Zaten her halimizle hayatlarını zorlaştırdığımız kadınların, o bitmek bilmeyen savaş coğrafyasında nasıl -istemsizce- hayata tutunmaya çalıştıklarını göreceksiniz. Şahsen kendi kadınlarımız adına şükrettim. Livaneli' nin huzursuzluk eseriyle örtüştüğünü düşünüyorum. Hassas bir kalbe sahipseniz ve hissiyatlarınıza gem vurmakta zorlanıyorsanız, eseri bitirdiğinizde incinmiş bir zihin ve kırık bir kalple hayata devam edeceksiniz. Gerçekler... Gerçekler acıdır ama acıtır dedikleri.
Muazzam bir dil zenginliği var. Aynı zamanda çok gereksiz uzatılmış kısımlar da var (bence). Kendine has üslubuyla özdeyişlerini es geçmemek gerek. Şimdiye kadar okuduğum hikâyelerden çok çok farklıydı. Konu kahramanlar çok çarpıcı ve aykırı. Sahibi olduğumuz ruhun karanlık tarafını irdelemeye çalışıp bastırdığımız duygularımızı açığa çıkarıyor. Ben belki de çevrimi iyi yapılmamış olduğunu düşündüğüm bir baskısını okudum. Ortalardan sonlara doğru çok çok sıkıldığımı -ve hatta kitabın başından sonuna kadınlara olan tavrından mıdır bilemiyorum- söyleyebilirim. Bana kalsa, cinsel temada "aykırı-özendirici" anlamlar barındırıyor derim.
Bende hayranlık uyandıran bir eser. Öyle ince görünüyor olması, bir çırpıda okurum düşüncesine yöneltmesin sizi. Genelde her ne kadar okuması lüzumlu olduğu tarafımızca biliniyor olsa da, şöyle üstten bir göz gezdirip geçtiğimiz önsöz kısmını, bu eser için es geçmeyin derim. Hikâyenin bütünlüğü açısından önsözde verilen bilgiler önem arz ediyor. Etkileyici, akıcı, haklı protestan ve cümleler arasına sıkıştırılmış mükemmel hissiyat betimlemeleri bulacaksınız. Gözünüze şimşek gibi çakacak aforizmalardan bahsetmiyorum bile. Bazen, bu tip eserlerin dünya klasikleri arasında bulunmasının sebebini, kitabın arka kapağını kapatıp nefeslendiğiniz an çok rahat anlıyorsunuz.
