“Tüm kâinat benim mahalle.”
― Abhijit Naskar, Iftar-e Insaniyat: The First Supper
Hangi tür kitapları seviyorsun?
🔎 Polisiye
💕 Romantik
🚀 Bilim Kurgu
🏰 Fantastik
📖 Klasik
🧠 Kişisel Gelişim
🏛️ Tarih
😱 Gerilim
Sanat Ruhun Yansıması mı, Yoksa Sadece Bir Beceri mi?
Sanat Ruhun Yansıması mı, Yoksa Sadece Bir Beceri mi?
Cevat Orhan
Giriş: Yapay Zekânın Fırça Darbesi ve Yeni Sınırlar
Günümüz dünyası, her şeyin bir tuşa basarak üretilebildiği, sanal ve dijital formların gerçekliğin yerini aldığı bir çağa evriliyor. Bu dönüşüm, en eski insanlık aktivitelerinden biri olan sanatı da temelinden sarsıyor. Yakın zamanda bir yapay zekâ yazılımının, insan jürili bir sanat yarışmasında birincilik ödülü kazanması, bu tartışmayı alevlendirdi. Bir zamanlar tuvalin başında geçirilen saatlerin, kilin şekil almasının ya da bir şiirin sancıyla yazılmasının ürünü olan sanat, şimdi algoritmalarla ve kodlarla yaratılıyor. Peki, bir duygu, bir yaşanmışlık ve bir ruh taşımayan, sadece mükemmel bir formdan ibaret olan bu eserler gerçekten sanat mıdır?
Bu noktada, zanaat ile sanat arasındaki kadim ayrım yeniden gündeme geliyor. Zanaat, bir işi teknik olarak en kusursuz şekilde yapabilme becerisiyle ilgilidir. Bir marangozun mükemmel bir masa yapması, bir demircinin kusursuz bir kılıç dövmesi gibi. Bu, öğrenilebilir, geliştirilebilir ve tekrarlanabilir bir beceridir. Oysa sanat, bu teknik mükemmeliyetin ötesinde, insanın içsel yolculuğunun bir yansımasıdır. Sanat eseri, sanatçının ruhunun acısını, sevincini, hüznünü ve yaşadığı tüm karmaşıklıkları barındırır. Bu yüzden bir resim, sadece renklerden ibaret değildir; bir duygunun, bir düşüncenin, bir ruh halinin somutlaşmış halidir. Bu bağlamda, dijital sanat ve yapay zeka tarafından üretilen estetik formlar, ne kadar mükemmel olursa olsun, sanatın bu ruhani boyutunu taşıyabilir mi?
Zanaat ve Sanatın Tarihi Ayrımı
Yapay zekâ ve dijital teknolojiler, kusursuz formlar yaratmada ustalaşsa da, asıl soru şu: Bir eseri sanat yapan nedir? Bu sorunun cevabı, sanat ve zanaat arasındaki temel ayrımdan geçer.
Zanaat, bir
“Give monkeys some bananas, and they're happy - give humans a flag, scripture and gun, they're delirious.”
― Abhijit Naskar, Iftar-e Insaniyat: The First Supper
agatha christie romanı tadında film tavsiyeleri
1. malikanede cinayet– agatha christie'ye selam
1. knives out (2019)
modern bir agatha christie anlatımı. zengin yazarın ölümünü araştıran dedektif, aile sırlarını tek tek ortaya döker.
2. clue (1985)
bir malikanede toplanan tuhaf karakterler ve üç farklı sonu olan bir cinayet oyunu. kara mizahın klasiklerinden.
3. see how they run (2022)
londra tiyatro dünyasında geçen, cinayet ve dedektif parodisi. estetik, hafif ve eğlenceli.
4. murder by death (1976)
parodinin doruğu. ünlü dedektif tiplemeleri bir evde toplanır, işler hızla absürtleşir.
5. crooked house (2017)
servet sahibi yaşlı adamın zehirlenmesi sonrası aile üyeleri arasında sırlar dökülür. soğuk, klas ve net.
2. tatilde cinayet – güneşte kan, şezlongda şüphe
6. death on the nile (2022)
lüks gemide geçen, aşk ve kıskançlık temelli bir cinayet. şıklık ve dedektiflik iç içe.
7.the weekend away (2022)
iki arkadaşın hırvatistan tatilinde başlayan kaybolma vakası, cinayete ve kaçışa dönüşür.
8. a perfect getaway (2009)
balayı çiftlerinin arasında gizlenen bir katil. hawaii'de tropikal gerilim.