"Milyonlarca insan, madden ve manen çürüyor ama hiç kimse bu kokuşmayı hissetmiyor. Herkesin koku alma duyusu bozulmuş ya da herkes artık bu kötü kokuya alışmış da bunu doğal sanıyor. Fakat böyle mi olmalıdır?
Milyonlarca insan doğuyor, derin bir sefalet içinde yaşıyor ve ölüyor. Bu böyle mi olmalıdır? İçlerinde, yaradılıştan akıllı milyonlarca insan, hayvan gibi başıboş ve cahil kalıyor.
Milyorlarca kardeşiniz, ruhen kaba, zalim ve şehvet peşinde. Bu böyle mi olmalıdır?"
"Ülkenin büyük bir kısmının böyle cehalet içinde kalmasına katlanmak ayıp, uygarlık nurlarıyla ışıklanan her insanın buna ilgisiz kalması, bir cinayettir. Devlet denilen şey, yukarı katları geniş pencereli, yüksek tavanlı, bol havalı ve aydınlık; aşağı ve bodrum katları ise karanlık, rutubetli, dar ve penceresiz bir şato değildir.
Memleket halkının en kalabalık ve asıl kesiminin kültürden yoksun bırakılması, bir cinayettir. Bu, devletin kendi kendini yıkması, yağma etmesi demektir."
"Millet sarhoş ve tembeldir, çalışmak istemez. Kabadır, açgözlüdür, zalimdir."
Bir de bunun tersine şu söylenir:
"Halk, bütün büyüklüğünü sabırla dayanmakta göstermektedir. Aç kalır, soğuktan donar, pislik içinde yaşar ama şikâyet etmez, bunlara katlanır."
Milletin bu katlanma gücünden aşk ve heyecanla söz edilir.
Milletin sabırla dayanması, bir din derecesine yükseltilir. Zaten Hıristiyanlığı sabır ve dayanma dinine çevirmemişler midir?
Snelman, sabır ve dayanmanın tapınma derecesine yükseltilmesine de halkı böyle görenlere de kızardı.
En büyük sefalet ve yokluklara karşı millete dayanma tavsiye eden elit insanlara kızardı.
Sonra, bu durumlara katlandığı için, halka da kızardı. Halkın düşünce yönünden uyuşuk olmasına, hayatın maddi ve manevi sefaletiyle hukuksuzluğa ve sarhoşluğa alışmasına sinirlenirdi.
"Her devlette, her ilde, her ilçede en yüzüstü bırakılmış ve unutulmuş bir köşede de böyle bir değişiklik yapılabilir. Bunun için uyanık ruhlu ve uygarlık uğruna çalışmaktan bıkmayan, usanmayan insanlara ihtiyaç vardır."
"Genel tarihi okudum. Birçok bilim adamıyla görüştüm. Uzun uzadıya düşündüm. Hâlâ da düşünüyorum. Sanırım, yeryüzündeki ulusların çoğu henüz yamyamlıktan kurtulamamıştır. Yalnız, şimdiki yamyamlık eskisi gibi değil."