1. Dünya Bir İmtihan Alanıdır
İslam dinine göre dünya, kalıcı bir yurt değil, bir imtihan (test) meydanıdır. İyinin kötüden, samimi olanın olmayandan ayırt edilmesi için bir zıtlığın olması gerekir.
Şeytanın Rolü: Şeytan, insanın içindeki iradeyi ve Allah'a olan bağlılığını sınayan bir araçtır. Eğer dünyada hiçbir kötülük, hiçbir fısıltı veya günaha yönlendiren bir güç olmasaydı, insanın "iyiliği seçmesinin" bir kıymeti kalmazdı.
İrademizle doğruyu seçebilmemiz için, karşımızda yanlış yolu gösteren bir unsurun da var olması gerekir.
2. Şeytan'a Verilen Süre (Mühlet)
Kur'an-ı Kerim'de anlatıldığı üzere, Hz. Adem yaratıldığında Allah tüm meleklere ve İblis'e saygı secdesi yapmalarını emretmiştir. İblis, kibirlenerek bu emre karşı çıkmış ve huzurdan kovulmuştur.
Kovulduktan sonra İblis, Allah'tan insanların doğru yoldan saptırmak için kıyamet gününe kadar mühlet (süre) istemiştir.
Allah da kendi hikmeti gereği ona bu süreyi vermiştir. Ancak Allah, ihlaslı (samimi) kullarına Şeytan'ın hiçbir zorlayıcı gücünün olamayacağını da açıkça belirtmiştir. Şeytan sadece fısıldar ve davet eder; zorla günah işleme gücü yoktur, seçim her zaman insana aittir.
3. İnsanın İrade ve Özgürlüğü
Allah, melekleri iradesiz olarak yaratmıştır; onlar sadece kendilerine verilen emirleri yerine getirirler, günah işleyemezler.
İnsanın Farkı: İnsan ise hem iyiliğe hem de kötülüğe meyledebilecek bir irade (seçim hakkı) ile yaratılmıştır.
Şeytanın varlığı, insanın bu iradesini kullanmasını sağlar. İnsan, Şeytan'a ve nefsine uymayıp Allah'ın rızasını kazandığında, iradesiz olan meleklerden bile daha üstün bir makama ulaşabilir.
4. Allah'ın İsim ve Sıfatlarının Tecellisi (Görünmesi)
Dünyanın yaratılması ve Şeytan'a mühlet verilmesi, Allah'ın pek çok sıfatının tecelli etmesine