Spoiler içerir !
Kitap üç kuşağa yayılan uzun bir kitap o yüzden bölüm bölüm anlatacağım.
1. Bölüm: Ester ve David İspanya ( Toledo,da) üç çocuklarıyla birlikte mutlu mesut yaşayan bir yahudi ailesidir. Fakat İspanya kraliçesinin Yahudileri hedef alması ve ülkeden kovması üzerine hayatları tepetaklak olacaktır.
Kızları Raşel, yakın dostları ve matbaa ortakları Don Salvatore ve Dona Graziella’nın oğlu Moşe’yle birbirlerini sevmektedirler henüz 16 yaşındadırlar. Bir gün nehir kenarında buluşurken Raşel’in ağabeyi Hayım tarafından fark edilirler bunun üzerine Hayım, Moşe’ye saldırır. Raşel de ağabeyine beddua eder. Tam da bunun üzerine ispanyalı bir grubun saldırısına uğrarlar. Ağabey kardeşi Raşel’i korumak için kendini grubun önüne atar ve öldürülüp nehre atılır.
Bu olayların üzerine Raşel’in ailesi İspanya ‘dan çıkmaya ve ortakları olan Moşe’nin ailesinin gittiği İstanbul’a gitmek üzere yola koyulurlar. Yolda Fas üzerinde bulundukları gemi batar. Raşel erkek kardeşi Avam’ a sıkı sıkı sarılıp denizin altını boylar. Kardeşi, annesi, babası ölmüştür. Raşel’i Fas’ta yahudi bir aile kurtarır iyileştirir. Bu aileyle birlikte Fas’ta kalır.
Bir gün Raşel evde tek başınayken altı parmaklı bir Faslının tecavüzüne uğrar. Bu tecavüz sonucu altı parmaklı bir oğlu olur. Raşel bu çocuğu istemez ve zengin bir kadına evlatlık verilir henüz bir haftalıkken . Zengin kadının kocası da bebek yahudi diye bu bebeği kabul etmez. Bunun üzerine bebek bir liman köyünde yaşayan merhametli karo anaya verilir.
Karo ana bu çocuğa cristian adını verir ve altı yaşına kadar öz çocuğu gibi bakar. Günün birinde Osmanlı bu liman kentini alır ve bu çocuğu da devşirme olarak Osmanlı’ya katar. Çocuğun adı Burak olarak değiştirilir. Altıparmak Burak Kanuni’nin en yakın arkadaşlarından biri olacak ve Osmanlı
0-30p: Kontrollü okuyucu 📖
40-70p: Hafif bağımlı 👀
80p+: Geçmiş olsun, kitaplar seni ele geçirmiş 😅
Yazarın bu kitabı öteki kitapları gibi beni saramadı, belki bilim kurgu olmasından kaynaklı belki de kurgunun daha az olmasından kaynaklı.
Kitapta uzaya çıkmış bir astronotumuz var. Bu astronot uzaya çıkmadan önce x-birey adını verdiği anne babasız duygusuz insanlar ortaya çıkarmak için cezaevinde kalan kadınları kullanıyor. Böylece cezaevinde kalan kadınların cezası hafifletiliyor x-bireylere hamile kalınca.
Kahraman astronotumuz uzaya çıktıktan sonra kendini keşiş olarak adlandırıyor ve yakında insanlığın başına bazı durumların geleceğini söylüyor. Anne karnında olan bebek eğer dünyaya gelmek istemiyorsa annenin alnında bir damga beliriyor ve bu damga sonucu ceninin dünyaya gelmek istemediği ortaya çıkıyor. Bunu dünyaya makaleyle duyuran keşişi tüm Rus halkı özellikle hamile kadınlar tarafından eleştirilir. Toplumda bir kaos çıkar onu savunan önemli bir balina fotoğrafçısı kalabalık tarafından linç edilip öldürülür. Sonunda kozmik keşiş yaptığı bir canlı yayınla uzay boşluğuna atlayıp intihar eder.
Kozmik keşişimizin hayatı de pek acıklıdır. Kendi annesi tarafından henüz bebekken esirgeme kurumuna bırakılmıştır. Anne baba sevgisi tatmamıştır. X-bireyleri üretme sebebi de bu olsa gerek.
Spoiler içerir.
Kitabımız küçük bir Anadolu şehrinde bir anne ile oğlu İhsan ve kızı Nuran etrafında dönüyor.
İhsan; namuslu, güzel ahlaklı, annesini seven Sayan işinde gücünde bir gençtir.
Nuran ise 19 yaşında aklı bir karış havada Yeşilçam artisti olmak için yanıp tutuşan güzeller güzeli bir kızdır.
İhsan bir müteahhidin yanında musahiplik yapar en büyük amacı annesine bir ev yaptırmaktır. İhsan’ın Reşat adında bir arkadaşı vardır. Reşat; namussuz, dolandırıcı pisliğin tekidir. Hatta müteahhidin karısıyla yasak aşk yaşamaktadır. İhsan’ın kız kardeşi Nuran’ın da aklına girer kandırrıp kızla yatar kalkar. Sonunda müteahhidin karısının yüklü bir parasını alıp İstanbul’a kaçma kararı verir. Nuran, Reşatın İstanbul’a kaçacağını duyup o da annesine kısa bir mektup yazıp Reşat’ın peşine düşüp İstanbul’a gider. Zavallı annesi mektubu okuyup kalp krizi geçirip ölür ama oğlu İhsan’a bir vasiyeti vardır: kardeşin Nuran’ı bul ve kanatlarının altına al.
İhsan da bu vasiyeti yerine getirmek için İstanbul’a gider burada Nermin diye bir kıza aşık olur.
Öbür tarafta Nuransa tüm masumiyetini yitirmiş koldan kola savrulur. Bu da yetmez gibi ev sahibi yaşlı adam geceleri odasına gelir. Daha da kötüsü kendisini artist yapacak rejisörler kızı kullanıp durur. En kötüsü ise
dokuz kişilik bir grup tarafından tecavüze uğrar. Sonunda bir pavyonda çalışmaya başlar.
Ağabeyi tarafından bulunur, pavyondan alınır. Nermin ve ağabeyiyle birlikte küçük bir köye yerleşirler .
Reşat ise kandırdığı Müteahhdiin karısı Bedia tarafından öldürülür.
Roman dümdüz bir Yeşilçam filmi izlemekten ibaretti. Ben pek sevmedim ama sürükleyici.
Kitap devrimci Ernest ve karısı Avis’in oligarşiye baş kaldırşını anlatan siyasi bir devrim kitabı.
Ernest: devrimcidir ve işçi sınıfına mensuptur. Ernest babasını bir fabrika makinesine kapılmasından dolayı kaybetmiş bu da onda derin yaralara sebep olmuştur. ( Ernest’i devrime ve başkaldırıya yönlendiren temel durumun babasının bu şekilde ölmesi olduğunu düşünüyorum.)
Avis Everhard: Ernest’in eşidir. Kitabı yazan anlatan kişidir. Avis, zengin bir sınıfa mensuptur babası Fizik profesörüdür. Kendisi de üniversite mezunu, aydın ve sosyeteye tabi bir genç kızdır.
Babasının evde verdiği yemeklerden birinde Ernest’ i görür ve ondan etkilenir. Zamanla birbirlerine aşık olup evlenirler. Ernest devrimcidir tek derdi işçi sınıfının ezilmekten kurtulması ve asıl haklarını almasıdır bu yüzden çocuk sahibi olmak istemez.
Avis’in babası: Avis’in babası da zamanla Ernest’in etkisi altında kalır ve yazdığı bir kitaptan dolayı üniversitedeki işinten atılır evine ve tüm hisselerine el konulur. Kendisi ve kızı yoksul bir şekilde işçi mahallelerinden birinde yaşamaya başlarlar. Ama Profesör hayatında hiç olmadığı kadar mutlu olur ve işçi sınıfına sosyolojik bir bakış açısıyla yaklaşıp incelemelerde bulunur.
Benim yorumum: kitap, bize sınıf ayrımını anlatmaya çalışır. Üst zengin sınıf ve alt sınıfta olup hayatının çoğunu çalışmak zorunda geçiren işçiler. Kitap bana pek ithaf etmedi ilgi alanıma giren bir kitap değil çünkü çok fazla siyasetin, sosyalizm, oligarşi, kapitalizm, bürokrasi gibi temaların işlendiği bir kitap. Aslında kitapta belli bir kurgu da yok. Sürekli çatışma, kaos, kaçış hakim. Ernest’i anlatan kitapta Ernest’i de pek okuyamıyoruz. Genellikle kitabın anlatıcısı Avis etrafında dönüyor konu. Kitabın sonunda da bitmemişlik var hatta Avis’in cümlesi bile yarım kalıyor.
Spoiler içerir.
Roman Cumhuriyetin ilk kadın seramik sanatçısı Füreya Koral’ın hayatını anlatan biyografi türünde yazılmıştır.
Romanda öncelikle Füreya’nın anneannesi, dedesi, dayıları ve teyzelerinin olduğu kalabalık bir ailede çocukluğunu işlemekle başlar. ( bu bölümde en çok ilgimi çeken karakter Füreya’nın teyzesi Aliye oldu, Aliye deli dolu renkli bir kişidir , ablası Fahrünisa ‘nın kocası ile bir aşk yaşar. Bu aşktan sonra Füreya’nın keman öğretmeni ile büyük bir aşk yaşar ve bu aşk kendisine bir kızı vursurmasına sebep olur.) Füreya kalabalık bir ailenin yaşadığı bu konakta çok mutlu bir çocukluk geçirir. Bu aile Büyükada’da bir konakta yaşamaktadır. Kitap Büyükada’ya dair güzel betimlemeler ve ayrıntılar barındırıyor.
Füreya’nın babası askerdir ve cumhuriyetin kuruluş aşamalarından önceki zamanlarda askerlik yaptığı için romanda Atatürk’ten ve kurtuluş mücadelesinden de söz edilir. Füreya, Atatürk’e büyük bir hayranlıkla sevgiyle bağlıdır.
Füreya eğitimini bitirip Çalıkuşu gibi öğretmen olmak isterken görücü usülü kendisini isteyen Bursalı çiftçi Selahattin beyle evlenir. İşler istediği gibi gitmez, Füreya kocasını çok sevmektedir fakat kocası içki içip Füreya’yı döver. Hamile kalan Füreya çocuğunu kucağına almak için gün sayar ancak çocuğunu kaybeder. Çocuğunu kaybettikten sonra derin bir depresyona girer ve Selahattin Beyden boşanır.
Aradan geçen birkaç seneden sonra Atatürk’e yakın olan ve Atatürk’ün silah arkadaşı olan Kılıç Ali Beyle evlenir. ( Füreya’yı Kılıç Ali beyle evlendirmeye yönlendiren sebebin Atatürk’e yakın olma isteği olduğunu düşünüyorum.) bu evlilikten sonra Cumhuriyetin kuruluşundan sonra bürokrasinin yaşam tarzını ve Atatürk’ü yakından işliyor roman.
Füreya ciğerlerini hasta edip İsveç’te hastaneye yatınca Fahrünissa teyzesinin ısrarıyla
