İnsan Neyle Yaşar? - L.N. Tolstoy, 1886
İş Bankası Yayınları, 86 syf. Çevirmen: Koray Karasulu
27 Ağustos 2019 (başlangıç ve bitiş tarihi)
"İnsan neyle yaşar?", Tolstoy’un toplumun her kesiminin okuması için yazdığı bir kitap. Hikayelerin 1872-1886 arasında Rusya’da yazıldığını göz önüne alırsak üslup sadeliğinin, öykülerin basit olmasının nedenini rahatça anlayabiliriz. Kitap, bırakın köylerini daha Avrupa’ya en yakın şehirleri bile sanayileşmemiş, burjuva sınıfı oluşturamamış bir ülkede, halkın okumasını için yazılıyor. Bunun için kitaptaki öykülerin halk öyküleri, dini kıssalar, menkıbelerle çokça ortak noktası var. Dili çok sade, olay örgüsü çok basit, çıkarılacak dersler oldukça açık, sıradan insan tipleri var. Türkiye’de köydeki yaşlı insanların bir olay karşısında hatırlattığı halk hikayelerine benziyor. Bu özelliklerin kimisi bir kitabı olumsuz anlamda eleştirmek için kullanılabilecek öğeler, ancak ben tüm bunların kitaba asıl etkileyiciliğini verdiğini düşünüyorum. Anlatmak istediğinizi daha az kelime ile aktarabiliyorsanız uzun cümlelere gerek kalmaz. Bu kullandığınız dili az bildiğinizi değil, tam tersine iyi bildiğinizi gösterir. Bu nedenle İnsan neyle yaşar?’ı büyük bir olgunlukla yazılan mükemmel bir kitap olarak görüyorum.
Küçükken okuduğumda beni en çok “İnsana çok toprak gerekir mi?” öyküsü etkilemişti. Yedi yıl sonra yeniden okuduğumda aynı hissi yaşadım. Farklı yazarlardan (Haldun Taner, Dostoyevski, Sait Faik Abasıyanık, Heinrich von Kleist, Çehov, Balzac, Sabahattin Ali, Edgar Allan Poe vs.) çok sayıda öykü okudum ancak “İnsana çok toprak gerekir mi?” okuduğum en etkileyici ve en güzel hikayedir.
Her hikayenin bende uyandırdığı bağlantısız düşünceler:
"İnsan Neyle Yaşar?": Köylü karı-kocanın konuşmaları aşırı gerçekçi. Öykünün kurgusu basit ve