Kronik vicdan azabı, tüm ahlâkçıların hemfikir olduğu gibi, hiç de istenmeyen bir duygudur. Eğer kötü bir davranışta bulunduysanız , pişmanlık duyun,elinizden geldiği kadar durumu düzeltin ve bir dahaki sefere daha iyi davranmaya bakın.
Ne sebeple olursa olsun hatanızın üzerinde kara kara düşünmeyin.Temizlenmenin yolu çamurda yuvarlanmak değildir.
Önsöz (Aldous Huxley)
Katalonyalı,o eşsiz gerçekdışı duygusunu yitirdi ve çocuklara yazdığı mektuplarda hepsinin Macondo'dan ayrılmalarını , dünyaya ve insan yüreğine ilişkin bütün öğretilerini unutmalarını, Horoce'ın tepelerine sıçmalarını, nerede olurlarsa olsunlar geçmişin bir yalan olduğunu, anıların dönüşü bulunmadığını , geçip giden hiçbir baharın yeniden ele geçirilemeyeceğini, aşkların en çılgınca ve en vazgeçilmez olanının ömrün sonundaki bir anlık gerçek olduğunu akıllarından çıkarmamalarını öğütlemeye başladı.
Aureliano Segundo'nun taşkınlık günlerindeki yoldaşları,tabutun üstüne,"Durun inekler, ömür dediğin geçip gidiverir" yazılı mor kurdeleli bir çelenk koydular.