Bir gün öleceğini gerçekten kavrayan insanın hayatındaki insanların yarısı bir anda önemini kaybeder. 
Cevat Özgül
Cevat Özgül
0-30p: Kontrollü okuyucu 📖
40-70p: Hafif bağımlı 👀
80p+: Geçmiş olsun, kitaplar seni ele geçirmiş 😅
An.
Sonuçta hayat, bekleyenlere değil, cesaret edenlere kendini açar. Ve zaman, kimseyi affetmez. Ne suskunları, ne erteleyenleri ne de "bir gün" diyenleri... Hayat, sadece şimdiye aittir. Şimdi yaşanmayan her şey, sonsuza kadar eksik kalır.
Sessiz karar
Artık her şeyin bir bedeli vardır ve bu bedel açıkça ödenir. Gizli anlaşmalar yoktur. Kendinle yapılan küçük pazarlıklar biter. “Bir kereden bir şey olmaz” cümlesi ilk terk edilen şeydir. Çünkü insan bilir: Hayat, bir kereyle değil, sürekli küçük vazgeçişlerle kaybedilir.
Enkazdan sonra, karar...
Sessiz karar böyle alınır.
Bir sabah uyanıp “bugün değişiyorum” denmez. Büyük sözler verilmez. Kendine dair iddialar kurulmaz. İnsan yalnızca şunu fark eder. Artık bazı şeyleri yapamayacak kadar nettir. Bazı cümleleri kuramayacak, bazı kalabalıklara giremeyecek, bazı susuşların arkasına saklanamayacak kadar. Bu bir ahlaki üstünlük değildir. Bu bir geri dönüşsüzlük hâlidir.
Budala
insanın saflığı ile dünyanın çürümüşlüğünü karşı karşıya koyan ağır bir roman. Dostoyevski burada sadece bir hikaye anlatmaz. İyiliğin gerçekten bu dünyada yaşayabilir olup olmadığını sorgular. Dürüst, merhametli ve temiz kalabilmiş nadir insanlardan biridir. Ama roman ilerledikçe insan şunu fark ediypr. İnsanlar kötülükten çok saf iyiliğe tahammül edemiyor.
Kitap boyunca herkes birbirini kullanır ezmeye çalışır, çıkar peşinde koşar. Prens ise bütün bu sahte dünyanın içinde adeta yanlış yere düşmüş bir insan gibi dolaşır. Bu yüzden ona budala derler. Çünkü modern insan için çıkar gözetmeyen biri aptal görünüyprdur.
Romanın en güçlü tarafı insan psikolojisini korkutucu derecede gerçek işlemesi. Kibir aşk kıskançlık merhamet tutku ve delilik birbirine karışıyor. Özellikle bazı diyaloglar insanı rahatsız ediyor çünkü karakterlerin içinde kendinden parçalar görüyorsun.
Budala bittiğinde bende güzel bir huzur bırakmadı. Daha çok sessiz bir yorgunluk bıraktı. Çünkü kitap bana insanların neden yalnızlaştığını ve neden birbirini tükettiğini gösterdi. Dostoyevski burada karakter değil, insan ruhunun en kırılgan taraflarını yazmış.