Elif Berin
@Elifberin
Ya O Ya BuPsikoloji
İçimizdeki despota kör olduğumuz müddetçe dışarıdaki bir despotu bizi mağdur bıraktığı için suçlarız. Bu ise bölünmeyi sürekli kılar çünkü mağdur olanla mağduriyete sebep olan birbirine bağımlıdır ve beraber iyileştirilmeleri gerekir. ‘Ya o ya bu’ bölünmenin belirtisidir; patriyarkal bir üsluptur ve yıkıcı statükoyu devam ettirir.
Çantada keklikPsikoloji
Örneğin Büyük Ana arketipini karısına yansıtan adamı ele alalım. Bu adam karısının koşulsuz sevgisi ve hizmetini çantada keklik saymaya meyillidir çünkü bir açıdan hâlâ annesinin hazır ve nazır olmasını bekleyen bir çocuktur. Bu annenin kişisel kimliği yoktur, yalnızca arketipsel bir bakıcıdır. Bilinçdışı bir rabıtayla babasına bağlı olan kız çocuğu gibi, bu adam da anne-eşine kadının kesmeyeceğine güvendiği bir göbek bağıyla bağlıdır. Aynı zamanda çocuksuluğu, bağlı olduğu kadından korkan hatta belki nefret eden kendi gölgesini görmesini de engeller.
Böyle bir erkeğin, başka bir kadınla uzun süreli bir ilişki yaşaması ve buna rağmen karısı "aramızda seçim yap" dediğinde samimi olarak şaşırması ender rastladığımız bir durum değildir. Kadınlardan biri için hissettiği sevginin diğerine olan sevgisini artırdığını iddia edebilir. İkisini farklı şekillerde seviyordur. Eşini, kendisini cinsel olarak uyaramamakla suçlayabilir. Ama rüyalarına bakarsa bir tarafıyla annesinin sağladığı koruma ve rahatlığı ararken, diğer tarafıyla kendi yaşam gücüyle ilişki kurmasına aracı olan metresini arzuladığını fark edecektir. Karısı ve kendisi bilinçlenmeye kararlıysalar içlerindeki buyurgan annenin farkına vararak ilişkileri vasıtasıyla sevgi ve şehveti bir araya getiren özgürleşmiş bakireyi bulabilirler.
Bilinçdışı Karşısında Naif OlmakKendin Olmak
Demek ki bir anlamda “bilinçdışı veya bilinçdışının barındırdıkları karşısında naif veya toy olmak münasiptir çünkü bizden beklenen bazı görevleri yerine getirmemiz ancak rasyonel bakış açısını askıya alabildiğimiz zaman mümkündür. Budala karakteri, kişisel psişenin kolektif baskılar tarafından şekillendirilmemiş tarafını temsil eder.” (Daryl Sharp, Digesting Jung, Toronto, Inner City Books, 2001 s.71) Von Franz da peri masallarında prensesi kurtaranın daima ‘aşağı’ görülen budala olduğunu; naif ve saf olanın, kendisini yeni gerçeklere açık tutma yeteneğine sahip olduğunu ve bilinçdışı karşısında ki tutumun böyle olması gerektiğini söyler. (Von Franz, M.L., Animus and Anima in Fairy Tales, Toronto, Inner City Books, 2002, s.73) Çevirenin dipnotundan kesit
