Emirhan Eracar
@Emirhanos
Adım Emirhan, okuduğum kitaplarla ilgili yazılarımı ve anlatmak istediklerimi buraya yazıyorum.
Öğrenci
Kastamonu Üniversitesi İletişim Fakültesi Halkla ilişkiler ve Reklamcılık bölümünde okuyorum
Kastamonu
Dünya, 30 Eylül 2003
25 okur puanıEkim 2022 tarihinde katıldı
Şu anda okuduğu kitaplar
Bu yaz yanınızdan ayırmak istemeyeceğiniz kitapları sizin için bir araya getirdik.
💬 Siz olsanız bu listeden hangisiyle başlardınız?
DİN VE VAROLUŞÇULUK
Çalışmalarında varoluşçu izlekleri kullanan çok tanınmış bazı Hı-
ristiyan ve Yahudi filozoflar olmakla birlikte genele bakılınca, varo-
luşçuluk çoğu zaman tanrıtanımazlıkla ilişkilendirilir. Bu tüm tanrı-
tanımazların mutlaka varoluşçu oldukları anlamına gelmez; daha
çok varoluşçu düşünceyi benimseyenlerin genelde tanrıtanımaz
olduklarını ifade eder.
Bu niçin böyledir? Varoluşçuluk, Tanrı'nın var olduğunu ya da
olmadığını kanıtlama çabasına girmez. Ama varoluşçuluğun ana
fikirleri ve izlekleri (örneğin tam özgürlük), her şeye gücü yeten,
her yerde mevcut, her şeyi bilen ve sonsuz rahmet sahibi bir var-
lığın olduğu fikriyle açıkçası pek de iyi uyuşmaz. Yüce bir varlığa
inandığını belirten varoluşçular bile, dinin kuşku götürür olduğu
görüşünde birleşir. Varoluşçuluk, insanların anlamlarını ve amaç-
larını kendi içlerinde aramalarını ve keşfetmelerini ister; ama dı-
şarıdan bir gücün insanlığı denetlediğine inanıyorlarsa, böyle bir
şey mümkün olmaz.
Uç kısımlı ruh kuramı
Platon, akılcılığa ve ruha ilişkin anlayışını Devlet'te ve çok bilinen bir
diğer diyaloğu Phaidros'ta irdeler. Ruh, Platon'a göre akıl, tin ve iş-
tah olmak üzere üç kısma ayrılabilir.
1. Akıl: Ruhun bir şeyin doğru mu, yanlış mı, gerçek mi, görü-
nüşte mi olduğunu düşünüp anlamaktan ve akılcı kararlar
vermekten sorumlu olan kısmı budur.
2. Tin: Ruhun zafer ve onur özlemi çeken tüm arzulardan so-
rumlu olan kısmı budur. Bir bireyin adil bir tini varsa, tin aklın
yol göstermesi için akla baskı yapar. Tinin engellenmesi, öf-
keye ve kötü muamele duygusuna yol açar.
3. iştah: Ruhun, en temel derin özlemlere ve arzulara kaynak-
lık eden kısmı budur. Örneğin, susama ve acıkma gibi şeyler,
ruhun bu kısmında bulunabilir. Ne var ki, aşırı yeme ya da
cinsel aşırılık gibi gereksiz ve uygunsuz dürtüleri de iştah
öne çıkarır.
Platon, ruhun bu farklı kısımlarını açıklamak için, ilk önce adil
bir toplumdaki üç farklı sınıfa göz attı: Bunlar Koruyucu, Yardımcı ve
Çalışan sınıflarıydı. Platon'a göre, bireyin kararlarında aklın hükmü geçmelidir; tin akla yardımcı olmalıdır; iştah ise itaat etmelidir. Bi-
rey, bu üç kısım arasındaki ilişkiyi doğru dürüst sürdürerek bireysel
adaleti başarır.
Keza Platon'un düşüncesine göre, mükemmel bir toplumda
Koruyucu sınıfı (felsefeyi esas alarak önderlik eden, toplumun da
tüm kalbiyle izinden gittiği yöneticiler) aklı temsil ederdi; Yardımcı
sınıf (toplumun geriye kalanının Koruyucu sınıfa boyun eğmesini
sağlayacak askerler) tini temsil ederdi; Çalışan sınıf, yani toplumun
işçileri ve tüccarları ise iştahı temsil ederdi.
Sokrates yontemi
Sokrates, diğer kişinin iddialarını çürütme yöntemi olarak, onun
tezinin aksini kanıtlama (elenkhos) yöntemini kullanıyordu. Bu yön-
temin adımları şunlardır:
1. Bir kişi, Sokrates'e bir önerme yöneltirdi, o da daha sonra
bunu çürütürdü. Ya da Sokrates diğer kişiye, örneğin "Cesaret
nedir?" gibi bir soru sorabilirdi.
2. Diğer kişi cevabını verince, Sokrates, onun cevabının geçerli
olmadığı bir senaryo tasarlar, ilk önermesinin yanlış olduğu-
nu farz etmesini o kişiden isterdi. Örneğin diğer kişi, cesare-
ti, "ruhun direşkenliği" olarak tanımlarsa, Sokrates "Cesaret,
ince bir şeydir;' oysa "Cahilce direşkenlik, ince bir şey değil-
dir:' diyerek bu iddiayı çürütebilirdi.
3. Diğer kişi bu sava katılırdı ve o zaman Sokrates, kuralın istis-
nasını kapsayacak şekilde önermeyi değiştirirdi.
4. Sokrates, kişinin önermesinin yanlış olduğunu ve yadsıma-
nın aslında doğru olduğunu kanıtlardı. Diğer kişi, verdiği
yanıtı değiştirmeye devam ederken, Sokrates de çürütmeye
devam ederdi ve böylelikle, bireyin cevabı asıl gerçeğe gide-
rek yaklaşırdı.