Firdevs Çelik Öztayşi
@Firdevscelik
Çay,kahve ve de kitaplar
Şu anda okuduğu kitap
-Jerome_David_Salinger608.jpg){kind=small}
Bir kadın, polise kocasının kaybolduğunu bildirmek için telefon açar. Polis, adamın tarifini isteyince kadın, "Bir seksen beş boyunda, yapılı, gür ve kıvırcık saçlıdır," der.
Aynı anda yanında bulunan arkadaşı, "Ne diyorsun sen?" diye lafa girer. "Senin kocan bir altmış beş boyunda, koca göbekli ve kel değil mi?"
"Öylesinin," diye yanıtlar kadın, "geri dönmesini kim ister?"
Reklam
Dünya hakkında hangi önermeler dünyaya dair bilgiyi içerir?
Kant bu soruyu yanıtlamaya önermeleri iki kategoriye ayırarak başladı: analitik ve sentetik. Analitik önermeler tanım geregi doğru önermelerdir. "Tüm ornitorenkler memelidir" önermesi, analitik bir önermedir. Bize sózlükte "ornitorenk" maddesine baktığımızda bulacaklarımız dışında gerçek bir ornitorenk hakkında hiçbir yeni bilgi vermez. Öte yandan, "Bazı ornitorenkler şaşıdır" önermesi ise sentetiktir. Bize dünya hakkında yeni bir bilgi sunar çünkü "şaşılık " "ornitorenk" tanımının bir parçası değildir. "Bazı ornitorenkler şaşıdır" önermesi bize ornitorenkler hakkında sözlükte "ornitorenk" maddesine baktığımızda bulamayacagımız bir şey söylemektedir.
Kant bunun ardından a priori ve a posteriori onermeler ayrımına gitti. A priori önermeler, duyusal deneyime dayanmadan, sırf akıl temeliyle yapabileceğimiz önermelerdir. Yukarıdaki "Tüm ornitorenkler memelidir" önermesi apriori bilinen bir önermedir. Doğruluğunu onamak için gidip bir grup ornitorenge bakmamız gerekmez. Sözlüğe bakmamız yeterlidir. Öte yandan, a posteriori yargılar dünyanın duyusal deneyimine dayanırlar. "Bazı ornitorenkler şaşıdır" önermesi sadece belli miktarda ornitorengin gözlenmesiyle - ya kendimiz gözlemleyerek ya da gözlemlediğini söyleyen bir başkasının sözüne güvenerek- doğrulanabilir.
Üç kadın soyunma aodasinda, tenis oynamak için üstlerini değiştirirken içeri bir adam dalar. Adam, kafasına geçirilmiş kese kağıdı haricinde çırılçıplaktır. Kadınlardan birisi adamın penisine bakar ve "Kocam değil bu," der. İkinci kadın, "Evet, değil," der. Üçüncüsüyse, "Kulübümüzün üyesi bile değil," der.
"Esse est percipi"
"Var olmak algılanmaktır"
George Berkeley
"Cogito ergo sum"
"Düşünüyorum öyleyse varım"
Descartes
Reklam