Hasan Ömer
@Hasanomer
Şu ömür merdiveninde, herkesin derdi diğerine hikâye...
Öğenci
BUÜİF/BUÜSBE - D. Tarihi (YL)
Bursa
Demircik/Xanthi-Greece, 19 Kasım
154 okur puanıMayıs 2020 tarihinde katıldı
Reklam
Yazarımız öncelikle Mehdilik inancını araştırdığı dinlerin, bu inanç ve tasavvurkarı hakkında temel eserleri sıralamaktadır. İslâm hakkında 7 tane eser verip genellikle hepsi Hadis kaynaklarından yola çıkarak yazılan eserlerdir/eser bölümleridir. Sonrasında mehdilerle ilgili genel tasavvur ve inançları açıklamaktadır (genellikle şidmiye kadar hep okuduğumuz, duyduğumuz şeyler). Bütün bu yorumlara bakarken de göze çarpan önemli noktalar şunlardır: her dinde Mehdi, dünyanın çivisi çıktıktan sonra geleceği ve tekrar şeriatı getirip, dünyayı yaşanır hale getireceği(her dinin kendi inancındaki şeriat. Yani "herkes kendine müslüman"), Mehdi devrinin süresiyle ilgili olarak ne dinler arasında ne de dinlerin kendisi içinde bir birlik olmadığı hususlarıdır; Mehdi devri Hinduizm, Zerdüstlük ve Hıristiyanlığa göre 1000 sene, Budistlere göre 60.000 veya 84.000 sene, Yahudilere göre 400 sene, Müslümanlara göre ise 7 veya 40 sene olacağı genel kabul gören görüşlerdir. Sonrasında her dinin Mehdi inancının çıkış sebeplerini aktarmakta ve İslâm dünyasında da 3 - 4. Halifeler döneminde cereyan eden olaylar neticesinde ortaya çıktığını aktarmaktadır bize yazar. İlk defa karşılaştığım ve şaşırdığım bir şey de Şintoizm dininde Mehdi inancı yokmuş. Nihayetinde de Kur'anda Mesih veya Mehdi gelecek diye bir bilgi olmadığı halde, bazı Müslümanlar Hz. Peygamberin uyarına rağmen Hadis rivayeti şeklinde eski dinlerindeki tasavvurlarını İslam kültürüne kattıklarını, Kur'an Islam öncesi çeşitli dinlerde ahir zamanda beklenen hidayet önderinin geldiğini ve O zatın Hz. Muhammed olduğunu çeşitli âyetlerle işaret ettiğini: Bakara 146, Araf 157 âyetleriyle ışık tutmasına rağmen Mehdi tasavvurlarında gördüğümüz, bekledikleri tabii ve sosyal olağanüstülükleri bulamadıkları için, yeni Mehdi veya Mesihler
Kitap Pettazzoninin çeşitli makalelerinden oluşmaktadır. Birinci makalede Pettazzoni, tanrı düşüncesinin ortaya çıkışını ele alır ve kendi yaklaşımının ne evrimci ne çöküşcü olduğunu; Tektanrıcılık inacının şirke devrimsel tepki olarak ortaya çıktığını, tarihsel örneklerden hareketle göstermeye çalışıyor. İkinci, makalede ise, ilkel kabilelerde bulunan tanrı düşüncesinin, bugün Tektanrıcı oldukları hususunda şüphe olmayan üç din olan Yahudilik, Hıristiyanlık ve lslam'ın kabul ettiği Tanrı ile aynı olmadığını; onların inancına konu olan valığın yalnızca Yüce Varlık olduğunu; bu varlığın da tek bir varlığa indirgenemeyeceğini göstermeye çalışmaktadır. Üçüncü makalede ise, ikinci makalede ortaya koyduğu Yüce Varlığın Tek Tanrı anlayışındaki Tanrı'ya indirgenemeyeceği kanaatini, Tanrı'nın sıfatlarından olan işitme ve görmenin; dünyanın bir çok yerinden derlenmiş olan antropolojik ve Dinler Tarihi verilerinden hareketle çok farklı varlıklara atfedildiğini ortaya koyarak destekler. Mitle alakalı olan iki makaleden birincisinde, yaygın olarak kabul edildiği şekliyle, mitin bir yalan, hayal ürünü gibi bir şey olmadığını; onun bir gerçekliğe sahip olduğunu gösterir. Bugün özellikle, Eliade'nin çalışmalarıyla mit hakkında Pettazzoni'nin yaklaşımı paylaşıldığı için; makaleler bilineni tekrar ediyor görünseler de, mitle ilgili bu düşünceler Eliade'den çok önce olduğundan önemlidirler. İkinci makalede ise, yaratılış mitlerinin aslında birer köken miti olduğunu göstermeye çalışır. Son makalede, dinler tarihinin teorik kısmıyla ilgilidir ve Dinler Tarihinin tarihi kısmıyla fenomenoloji kısmının, ele aldıkları konunun daha doğru bir şekilde anlaşılabilmesi ve anlatılabilmesi için birbirleriyle ilişkilerini koparmaması gerektiğinin önemi üzerinde durulur. Ek kısmında yer verilen
Kitabın başında çevirmen ile Fazlur Rahman'ın değerlendirmesi yer almakta ve genellikle olumsuz değerlendirmeler/eleştiriler yapmamışlardır. Olumsuz diyebileceğimiz eleştirileri de yazarın müslüman olmamasına ve müslümünca bakamadığına bağlayıp (bütün kelimelerin, kavramların bedevi arap kültüründe varoluşuna, islâmın yeni bir kavram katmamış olması gibi. Buna kıyamet, Âhiret kavramları da dahil), aslında eserin çok güzel bir eser olduğunu da dile getirmektedirler. Kitap, yazarın 1962 - 1963 yılları arasında McGill Üniversitesinin İslâmi araştırmalar enstitüsünde vermiş olduğu konferanslardan oluşmaktadır. Tabi daha bir derlenmiş ve eklemeler yapılmış bir şekilde. Kitapta, Kur'an-ı Kerim üzerine semantik incelemesini sunuyor Izutsu. Bilindiği üzere etimoloji, kelimelerin asıl manalarını, kökenini inceler. Semantik ise kelimelerin, kullanıldığı kültür ve zamana göre taşıdığı manaları araştırmaktadır. Böylece Kur'an'ın indiği topluma hangi kelimelerle nasıl hitap ettiğini, bu kelimelerin o dönem arap toplumu için neler ifade ettiğini, toplumun dini, sosyal, ekonomik vb. bir çok özelliğini de ele alarak incelemesinde yer vermiş yazar. Ayrıca kelime mühendisleri olan ve o dönemin arap toplumuna kültürel açıdan en çok etkisi olan arap şairlerin şiirlerinden örnekler vererek Kuar'an'ın indiği toplumun dil kültürünü daha iyi anlamamızı sağlamaktadır. Okumak isteyenlere tavsiye olunur...
