anil çokugurluel
@Oneal1975
86 okur puanı
Ocak 2021 tarihinde katıldı
Sovyetlerin ve Yugoslavya nın dağılma yılları.
Çoğunluğu Prag da geçen romanda ülkesinden kaçan, kendi ülkesinde zor şartlarda yaşayan, iltica etmeye yaşayan farklı grupta insanlar var.
Bir grup, kaçakçılık yaparak gizli işler yaparak hayatlarına bakıyor, bir grup ülkesinde bohem hayatı dibine kadar yaşıyor.
Orijinali Sofya da olan bir tablonun ülkeden kaçırılması için başlatılan çalışmalar ile olaylar gelişiyor.
Tablonun bir kopyası yapılacak, polise bu kopya verilecek ve esas tablo ise kaçırılmış olacaktır.
Bu polisiye konu etrafında romana giren çok fazla sayıda karakterimiz oluyor.
Her birinin uyruğu ve hatta dili farklı, kökeni farklı, ideali farklı.
Bu detaylar bir yere ait olma isteği ya da bir yere ait olamama eksikliği için verilmiş sanki.
Uzaya gönderilmiş bir kozmonotu, bölünmeden sonra sahiplenen bir devlet çıkmadığı için kozmonotun uzayda asılı kalması örneği gibi bu insanlar da köksüz yani boşluktalar.
Evet tablo dedik polisiye dedik ancak tablo roman boyunca sık sık metaforları ile karşımıza çıkıyor.
Tablodaki hare nin yuvarlak değil elips olması, düşen aziz figürü, tablo üzerindeki yazılar, karanlık bina, gemilerdeki insanlar roman ilerledikçe yerli yerine oturup görevlerini tamamlıyorlar.
Esas ve kopya kavramları, aşk ve yalnızlık konuları da romanda yine bu çerçevede sunuluyor bize.
"Her şey birbirini tetikleyen ve birbirine bağlı tesadüfler düzeni ve dünya yeniden yaratılsa yine bu kusurları ile yaratılmalıdır." Yani tablodaki harenin tam yuvarlak değil de elips olmasından ben bunu çıkardım.
Romanda Çoklu anlatım kullanılarak daha akıcı anlaşılmayı sağlamış. Ancak -evet o küçük detaylar her biri önemli- bir detay verilecek diye anlatılan kısımlarda çoğu zaman gereğinden fazla detay verilmiş gibi geldi. Biraz yordu.
Fazla olan bir şey de karakter
50 lerinde bir yazar iş için bir brezilya kentine gitmiştir.Hayatının her zaman diliminde yaptığı gibi bu şehirde de yürümeye başlar.
Yürümek ona bir kaçış, bir keşfediş sağlamaktadır. Geçtiği yerlerde bir iz bırakmaya, yada geçtiği yerlerde izler bulmaya çabalar.
Hiçbir yere ait hissetmez kendini, gördüğü herkes ondan daha çok oralıdır.
Yürümeleri amaçsızdır, geçmişinin de amaçsızca savrulduğu gibi.
Başka bir kentte gördüğü geriye giden saat detayından sonra yazarın zamanla, şimdiki zaman, geçmiş zaman ile geçişlerine tanık olmaya başlarız.
Sonsuza dek süren bir şimdiki zaman yada hiç bitmemiş bir geçmiş gibi kavramlar çıkar karşımıza.
Esasen birkaç anı haricinde tüm kitap şimdiki zaman betimlemeleri ile yürüyor.
Ancak olaya zaman geçişleri, ve hatta metafizik falan giriyor. Ben okurken sünen saatler tablosu aklıma geldi.
David Thoreu nun yürümek isimli bir kısa romanı vardı. O kitabın edebi bir versiyonu olarak başlayan kitap bi ara zaman paradokslarını sorgular hale geldi :)
Temel derdi şudur ki geçmişi ve şimdiyi biribirine bağlayan şey zaman.
Kitabın Sonunda da yazarlığı, yazmayı, toplumsal yalnızlaşmayı, kaybolup gitmeyi yada iz bırakmayı irdeleyip kapatıyor konuyu.
Kendi hayatından ama bu sefer başka biri olarak yine kendi hayatının bir yansımasını izliyor sanki.
Kitap adının yan yerleşimde ters basılması bence tesadüf yada yanlış değil.
Bu yansımayı hatırlattı bana.
Zor okunuyor, bölüm başı vs yok.
Yarıdan sonra zaman kavramı zaten kafa karıştırıyor.
Uzun betimlemeler var.
İlgi çekici pek çoğu.
Hele sonlara doğru fıskiyeler, kenridge kahramanı, kuğular, geriye giden saat falan derken epey ilgi çekiyor.
Ancak me yalan söyliim epey zorlandım 120sayfayı okurken.
Metin Hara nın masal-romanı.
Masalı unutanlara masalı, çocukluğunu unutanları masumiyeti hatırlatıyor.
Romana dahil olan yan karakterler simurg, horo usta, phromete, vu vei, susi ve diğerleri sıraları geldikçe mesajlarını verip romandan ayrılıyorlar.
Farkındalığı, toplumsallığı, karmayı masumiyeti iyiliği anlatan sempatik bir kitap olmuş. Çizimleri, bölüm sonu soru-cevapları okuması da eğlenceli.
Yönlendirmeler ile video linklerine bağlanmayı ihmal etmeyin zira bölümlerim özeti , özü , tüm sembolizmalar metaforlar Metin Hara nın meditatif sesi ile oralarda anlatılmış :)
İyi ki okumuşum.
Sırada Momo var :)
Biraz çocukluğa dönmeli insan kimi zaman.
Parklarda koşturmalı, salıncaklarda sallanmalı
