Mozart isminin büyüsüne kapılarak alıp okuduğum bir eser aslında.. fakat bir hata yaptıysam da okumadan önce incelemeleri okumak... O kadar tatsız inceleme var ki.. bu kitaba önyargı ile başlamama sebep oldu.. ve kitabı okuduğum süreçte elime batan bir dikendi diyebilirim. Evet kitapta müzik terimleri yoğunlukta fakat ben zorlandığımı söylemeyeceğim. Mozart, Beethoven gibi isimlerin sanatını dinleyen ve biraz klasik müziğe hakim olan herkes için keyif verecektir. Vermediği yerlerde araştırmaya itecektir ki bu benim için daha da keyif verici oldu. Yeni terimler ve eserler öğrenmek. Başlarından ziyade sona doğru daha etkileyici olduğunu söyleyebilirim. Burgess'in kendini dahil etmesi ve Mozart'ın var olduğunu hissettirmesi.. Mozart'ın asilzadelere yaptığı etkileyici konuşma.. Kısa sürede biten ve ruhta tat bırakan bir kitap.
MOZART
Müziğin bir süsten, bir oyuncaktan, boş hayatlarınızı süsleyen sesli bir duvar kâğıdından daha fazla bir şey olduğu bilmem hiç aklınıza geldi mi krallar, kraliçeler, asilzadeler? İlahınıza ulaşmak için dua etmek, tespih çekmek yetmez. Bu ancak müzikle olur. Duanın dilinden daha yükseğe erişen o dil, insan ruhunu ilahi varlığa bağlayan o narin altın zincir... Sizin için bir kulak şekerlemesi, yutup unuttuğunuz bir sufle, ardından geğirdiğiniz bir kadeh şarap. Ama müzik, Tanrı'nın daha fazla yüceltilmesi için dini bütünlerin elleriyle yapılmış bir katedraldir. Bunu inkâr ettiğiniz için zındıksınız. Zındık olduğunuz için lanetlenmişsiniz. Lanetlenenler nereye gider bilirsiniz. Bu geceki parodi karşısında müzik melekleri utançla yüzlerini gizlediler. Aman uşak efendiler, beni dışarı atmak için beyaz eldivenlerinizi kirletmeyin. Zaten gidiyorum.
Temayla melodiyi karıştırma. Tema doğası gereği geliştirilmesi gereken bir şeydir. Melodiyse kendi içinde bütünlüklü ve mükemmeldir. Beethoven tema alanında melodiden daha başarılıydı. Beşinci Senfoninin açılışını ele alalım, kaderin kapıyı çalması ya da sarıca kuşun ötüşü ya da salak salak her ne zannediliyorsa... Ta ta ta . Daha büyük bir şablonun bölümleri olan parça parça melodller şeklinde gelişir. Bir temanın tek bir başlangıcı olabilir ama olası sonları birkaç tanedir. Ya da hiç sonu yoktur. Bir temayı ıslıkla çalmaya başlasan çok geçmeden bırakırsın. Melodinin nihai bir kadansı vardır. Senfoni gibi büyük bir yapının içine koymaya kalkarsan, Constant Lambert'in söylediği gibi tekrar tekrar, her seferinde biraz daha yüksek sesle çalmaktan başka bir şey yapamazsın. Mozart'ta tema melekesi Beethoven kadar gelişmemişti ama melodi melekesi daha fazlaydı. Beethoven'ın Fidelio Operası'ndan herhangi bir melodi hatırlayabilir misin? Mozart'ın operalarında düzinelerce, mükemmel kurulmuş melodik yapılar vardır. İnsanı derinden etkiler çoğu, hem de çok ölçülü, çok medeni oldukları için.