Namık Kemal'in 1880 yılında yayımlanan Cezmi adlı romanı, Türk edebiyatının ilk tarihî romanı olarak kabul edilir. Yazar, bu eserinde Osmanlı tarihinden bir dönemi konu edinirken milliyetçilik, kahramanlık, vatan sevgisi ve özgürlük gibi düşüncelerini de romanın merkezine yerleştirir.
Tanzimat Dönemi yazarlarından biri olan Namık Kemal'in, Cezmi aracılığıyla hem tarih bilinci oluşturmayı hem de okuyucuda millî duyguları güçlendirmeyi amaçladığı görülmektedir. Bu sebeple de kitap sadece tarihi olayları anlatan bir roman değil, aynı zamanda Namık Kemal'in vatan, millet ve özgürlük konusundaki fikirlerini yansıtan ideolojik bir eserdir diyebiliriz.