Elmi Təcrübənin Çeşidləri: Tanrı Axtarışına Şəxsi Baxış astronom Karl Saqanın 1985-ci ildə Qlazqo Universitetində etdiyi danışıqlarını bir yerə toplayan bir kitabdır. Türk dilinə Tanrının Kapısını Çalan Bilim deyə tərcümə olunub.
Həyatdakı ən böyük idollarımdan biri olan Karl Saqan verdiyi bu çıxışlarında əsasən elm və din arasındakı əlaqəni qurmağa çalışır. O sözügedən əlaqələri kosmologiya, fizika, fəlsəfə, ədəbiyyat, psixologiya, mədəni antropologiya, mifologiya, teologiya və s.-dən misallar verərək daha aydın şəkilə salır.
Kitabla bağlı danışılası o qədər şey var ki.. Yaxşısı, mən kitabda ən çox bəyəndiyim hissələrdən bir neçəsini sizlərlə bölüşüm. Kitab çox təəsüf ki, hələ Azərbaycan dilinə tərcümə olunmadığından və mən də bu cürə kompleks cümlələri "üstün tərcümə bacarıqları"mla korlamaq istəmədiyimdən Türkçə versiyalarını qeyd edəcəyəm.
"Eğer yaratan bir Tanrı varsa, erkek olsun kadın olsun ya da hangi zamirle anılıyor olursa olsun, hiçbir şey bilmeden ve anlamadan tapan kalın kafalı birini mi tercih eder, yoksa, taraftarlarının gerçek evrene bütün giriftliğiyle hayran duyanını mı tercih eder? Bence bilim, hiç olmazsa kısmen, bilgiye dayalı tapmadır. Benim derin inancım şu ki geleneksel anlamda bir tanrı varsa o takdirde bizdeki merak ve zekâ bu tanrı tarafından bahşedilmiştir. Evreni ve kendimizi keşfetme tutkusunu bastırırsak bahşedilen bu armağanları takdir etmekten âciz duruma düşeriz. Öte yandan, eğer geleneksel türde bir tanrı mevcu değilse, o takdirde, merakımız ve zekâmız son derece tehlikeli olan bir dönemde hayatta kalmamızı sağlayan araç gereçler olacaktır. Her iki durumda da öğrenme müteşebbisliği bilimle uyun içindedir; dinle de uyum içinde olmalıdır ve bu insan türünür gelişip iyileşmesi için şarttır."S.29
"Birbirimizi öldürüyoruz ya da