Millet ruhu ile bağları kopartilan bugünkü okul, millete insan yetiştirmek için değil, fabrikaya usta yetiştirmek için çalışıyor. Ruhsuz, idealsiz, inançsız bir öğretim gençliğe karakter yerine hüner verecek ve insani elbette aşağı canlıların hizasına indirecektir.
Din okulları ise yine ancak İslâm' ın pratiğine ait kültür verebildiklerinden bu korkunç afeti karşılayacak kudrete sahip değillerdir. Onlar da insanı teknik bir unsur halinde ele alıyor ve ona maddeye ve bedene ait hareketler teklif ediyorlar. Münaşakalari hep bedenler üzerindedir; idealleri bedeni ilgilendiriyor ve her ferdin ancak bedensel davranışlarıyla Allaha gidebileceğine inanıyorlar. Onlar da pozitivist, onlar da pragmatistdir. Onlar da o kadar maddecidirler ki cennetlerinde bile maddi hazların tatminini ararlar.