Rusya’nın nüfusu 15. yüzyılda 6 milyon iken 17. yüzyılda 15 milyon 1800 lerde 40 milyon, 1871 de ise 90 milyona ulaşmıştı. 1700 lü yıllarda Rusya 32.000 asker çıkartırken 1871’de 750.000 askerlik bir gücü olmuştu. Osmanlı ordusu ise aynı dönemlerde 150 bin askerden 300 bin kişilik bir güce ulaşmıştı.
Osmanlı’nın omurgasını kıran 93 harbinde rus orduları yeşilköye kadar geldiler.
Tanzimatın gayelerinden biri Sırp ve özellikle yunan ayaklanmalarında kendini bulan ve imparatorluğu temellerinden sarsan milliyetçi fikirlerin önünü almak vardı.
Fatih, Çandarlıdan sonra devşirme sınıfından veziriazamlar tayin etti. Böylece, Osmanlı hükümdarları aristokrat Türk ailelerinin nüfuslarından kurtuldular. Ancak her şeyi devşirmelere bırakılmayıp, dini, idari ve mali bürokrasi Türk kökenlilerden teşkil edildi. Böylece Kapı kulları ile Türkler arasında bir denge kurarak yönetimde tek söz sahibinin padişah olması sağlandı.