NuşiRevan
@baransnsr
3 okur puanı
Ocak 2022 tarihinde katıldı
Eğitim sadece çocukluk ve ergenlik dönemleriyle sınırlı kalmamalı, yetişkin eğitimlerinin var olan şekilleri büyük oranda genişletilmelidir. Herkese yaşaminin herhangi bir anında işini ya da mesleğini değiştirme olanağının sağlanması özellikle önem taşır; bu, ancak bireyin temel maddi ihtiyaçları toplum tarafından karşılanırsa ekonomik açıdan mümkün olacaktır.
Reklam
Usüllerin zedelenmediği yerde çatışma olmadığı gibi indi görüşlerin asılların yerini tutması da söz konusu olmayacaktır.
...Çünkü o asıldır ve çünkü onun fıtratı, üzerine örtülen uygarlık örtülerinden daha derin, daha kalıcıdır.
Nitekim Berkes hoca da, son derece yetkin, bilgisi derinleşmiş bir toplumbilimci olması dolayısıyla, makalesini bu tür tehlikelere dikkat çekerek bitirmektedir. Doğal seçilim ile toplumsal adalet kavramlarının birbirine yabancılığından dem vuran Niyazi Berkes, yazısının hemen sonlarında şunları vurgulamaktadır:
"Sosyal Darwinistler sosyal tekamülü de uzvi tekamül gibi izah etmek istemişlerdir. Fertçilik-cemiyetçilik; rekabet-elbirliği; aristokrasi-demokrasi; militarizm-pasifizm; münakaşalarında, üstün ırk iddialarında; "yaratıcı tekamül" görüşlerinde şahsi dini, iktisadi prejüleri [önyargıları] doğru imiş gibi göstermek için kullanılmıştır.
Bu çeşit fikirler neden yanlış ve geridir? Çünkü bunlar ilmi endişelerle ve ilmi usullerle yapılmış araştırmalarla varılan neticeler değildir. Hakim sınıfların, politikacıların ve onların propaganda- cıları olan muharrirlerin uydurmalarıdır. Sosyal hayat ve tekamül uzvi hayatın kanunlarıyla izah edilemez... Kaldı ki uzvi âle- min kendisi de sadece rekabet, hayat mücadelesi, tabii seçiliş prensipleriyle izah edilemez. Tabiatta mücadele olduğu gibi birlik ve beraberlik hadiseleri de rol oynamaktadır."
"en güçlünün ayakta kalması" ya da "doğadaki kanlı bıçaklı savaşta güçlünün güçsüzü alt etmesi" türünden sözde yalın ama özde (evrimsel biyoloji ve genetiğin kuramı ve bilgisi dâhilinde) hayli boş olan önermelerin çekiciliğine kapılıp lüzumlu lüzumsuz her şeye biyolojik evrim izahı yakıştırmak, evrimin anlaşılmasındaki güçlükler bahsinde, evrim karşıtlığından daha yaygın bir tehlike olarak karşımızda durmaktadır.
Reklam