Kitap, genç ve güçlü bir gemi işçisi olan Martin Eden’nın kendinden çok daha üst bir sosyal sınıfa ait olan Morse ailesiyle yollarının kesişmesiyle başlar. Martin, Morse ailesinin kızı olan Ruth Morse’a aşık olur ve bu aşk Ruth’la kendisi arasındaki kültür ve eğitim farkını kapatmak için Martin’e kendini geliştirme motivasyonunu verir. Kendini kitaplara, makalelere, dil bilgisi öğrenmeye adayan Martin; 4 saat uykuyu bile vakit kaybı olarak görür. Elinden gelen maddi ve manevi tüm imkanlar doğrultusunda kendini geliştirme sürecinde içindeki yazma hevesini fark eder. Bu hevesin içinde elbette Ruth’la ortak bir gelecek kurmak için belli bir ekonomik seviyeye gelme isteği de vardır. Fakat Ruth’un ve ailesinin beklentisi de Martin’in onların kafasındaki ideale uyan bir meslek edinmesidir. Yazma tutkusu Ruth veya etrafındaki diğer insanlar tarafından destek görmeyen Martin, kendini yazmak dışında bir uğraşın, mesleğin içinde konumlandıramaz. Mutlaka çok önemli bir yazar olacağına inanan, kendi kalemine güvenen Martin Ruth’tan 2 yıl kendisine müddet vermesini ister ve amatörce başladığı yazılarının defalarca ret aldığı yazma süreci böylelikle devam eder. Bu süreç Martin’e gerçek edebiyatı, sanatı, burjuvanın ne kadarının gerçekten entelektüel, eğitimli ve bilge insanlar olduğunu sorgulatır. Zaman içerisinde ise kendisinin de dahil olmak için kendini adarcasına çabaladığı, imrenerek baktığı, büyük hayranlık duyduğu burjuva sınıfının birçoğunun aslında ne kadar sığ ve yüzeysel kişilikler olduğunun farkına varır. Geçmişte işçi sınıfına göre daha derli toplu görünen, iyi giyimli kimselerin zekanın iktidarına ve güzelliği takdir gücüne sahip olduğunu sanmakla ne büyük aptallık etmişti. Kültürün giyimle atbaşı gittiğine, üniversite eğitimiyle derin bilginin aynı şeyler olduğuna

1000Kitap