tuğba karademir.
sulhi ceylan ağabey’den sonra izdiham’ın okuma yolculuğuma kattığı en farklı yazarlardan biri. türk edebiyatının kadın şairleri arasında gururla adını saymak istediğim, genç bir yazar. genellikle moderne kayan yani tumblr dönemlerinden kalma ama aynı zamanda geleneksele de kayan özgün bir yazım tarzı var. 5 yıla yakın bir süredir şiirlerini kendi sesinden dinlerim. kitapları dışında da çoğu yeni şiirini böyle yayımlıyor. güncel şiirlerinden “büyük harf”e kalbimi bırakıyorum. böyle hem yazan hem de yazdıklarına sesiyle ruh veren şairler büyüleyici. şairin kelimeleri zihninde şairin sesi ile birleşiyor ve bu durumu çok seviyorum. şiirin doruk noktası.
genel olarak kitaba gelecek olursak, aslında şiir kitabı demek çok zor. bu yazım biçimini nasıl tarif edebiliriz bilmiyorum belki sadece “şiir” değil de “düz yazı şiiri” gibi tarif edebilirim. yazar şiirlerinin adlandırmalarını genelde tek kelime olarak seçer. o tek kelime de eski türkçe’den, farsça’dan veya arapça’dan seçilen etimolojik kökeni ve fonetiği güçlü bir kelime olur. berûz, a’zel, kard gibi. bazen dümdüz dua, kırlangıç vesaire ama genelde tek kelime. şiirleri
yazarken büyük harf kullanmaz (evet, bir süredir ben de kullanmıyorum ama tuğba hanımla bu ortak özelliğimizin sebepleri çok farklı), noktalama işareti kullanmaz. bazen didem madak gibi reçellerden, çocuklardan, çiçeklerden, uçuşan perdelerden bahseden ümit dolu dizeleri yazıyor. bazen nilgün marmara gibi kanatları aşka uçarken yanmış, balkonun ucunda ölüme ayaklarını uzatan bir kadın gibi yazıyor. bazen birhan keskin kadar öfkeli ve umutsuz yazıyor. bunların arasında gidip gelirken kendi tarzını da hissettiriyor. çoğunlukla yazılarında bir iç sesin yaşama dair serzenişlerini, sıradan ama melankolik bir hayatın varoluş sancılarını
Romaneke Berbad, Evîneke Vasat
Min li cihekî xwendibû digot jiyan ne ewqas dirêj e ku meriv tê da pirtûkên ne xweş jî bixwîne. Ev gotin hewqas rast e ku ez her carê tînim bîra xwe. Min îro ev gotin dubare kir piştî xwendina berhema Firat Cewerî. Derza dilê min.
Dema cara ewil ez çav bi navê pirtûkê û wêneyê bergê ketim meraq û kelecaneke xurt li min hasil bû, min got pirtûkeke mûazzam li benda min e. Piştê ku min dest bi xwendinê kir, du sê rûpelên ewil ew meraqa min hîn jî berdewam bû, pirtûk xweş dixuya.
Cureya pirtûkê roman e û di navbera du lehengên sereke da derbas dibe: Alan û Malîn. Roman ji nameyan pêk tê, nameyên ku Malîn ji Alan ra dinivîse. Herçî min nas dikin baş dizanin ku ez çiqas ji nameyan hez dikim. Nivîsandin û xwendina nameyan zewqeke mezin dide min, herwiha di edebiyatê da jî. Dema min dît ev pirtûk ji nameyan pêk tê gelekî kêfxweş bûm. Lê mixabin di nameya ewil da ez hêvîşkestî bûm...
Heta min pirtûk qedand êş kete serê min, dilê min xeliya.. Ew çi rêzikên bêteşe bûn. Çi rêzikên bê wate û bê hest, mîna gûzeke pûç. Rast e, zimanê Cewerî heta tu bêjî sade û herikbar e lê ev têra çi dike? Ziman bi tena serê xwe dikare berhemekî serkeftî bike an jî bide hezkirin? Naxêr...
Nizam nivîskar xwest bi wê lehenga jin çi bike, ew gotinên erzan û dubarekirî, ew evîna dûrê aqilan.. evîna ku ez dizanim ne welê ye.. Ew nameyên dirêj û bê ruh.. Heta ji destê min bê ez zû bi zû derheqê pirtûkeke kurdî da tiştên neyênî nanivîsim ji bo xwînerên kurdî ji xwendina kurdî sar nebin lê ev jî rastiyek e, bi kurdî be jî her pirtûk nayê xwendin, divê mirov bikaribe pirtûkên baş û ne baş ji hev derxe da ku edebiyat erzan nebe, bereksê wê divê bikaribe bigihîje, berz û bilind bibe.
Welhasil, xwendina vê pirtûkê tiştek li meriv zêde nake.. tabîî ev fikra min a şexsî ye, êdî hûn û zewqa xwe ya edebî...
Reklam
HEÇKUÎZMA DUXALÎSTEdebiyat & Roman
Lİ DÛ BİHUŞTA BERZE
“Heke em mehkûmê zemanekî bin, zeman jî mehkûmê mekanekê ye.” 186
Çîroka Profesorekî ketî duv folklora efsaneyên dîrokê û Sofî Omer. Profesorekî dêya wî Pûr Xanim (Colemergî) û bavê wî Kanî Beg (Cizîrî); profesorekî li Zurîha Swîsrê hatî dinyayê, li wê derê çûyî zanîngehê û piştre, “bo bernameyeke nava zanîngehan tê Amedê, careke din paşve venagere-73” . Çîroka Profesor Mîrza:
“,agahî ji Mîrza re tê, KU dayika wî, bi mêrekî Alman re diçe, bavê wî dide dû jineke Fransiz. 74”.
“…rojekê nameyek ji welatê biyanî jê re tê KU dibêje; dayika te miriye bila hayê te jê hebe.” 74
Û û û
“Jîyana Profesor Mirza hatibû û li gotina “heçku” asê mabû.”
Û û û
“Hûû Eşimm Wihû! Tûşî Papa! Ho Şaturna!”
Û kutekuta dilê wî li ser bêndera şevê gêre dikir. -175
Çîrokeke enteresan, balkêş lêbelê em ê ne li ser tevna çîrokê û teşeya vegotina romanê rawestin, bêtir behsa kesayîya zimanê li romanê bikin.
“Êdî qîma dilê wî bi Çİ gotinan nedihat û sebra wî bi ÇU tiştî nedihat. Dinya lê hatibû hev..heçku. Dîsa dihat û diçû xwe li “heçkê heçkuyê” asê dikir. Her tişt jê re bi qasî “heçkuyekê” dûr, bi qasî “heçkuyekê” jî nêzîk bû.” 227
1- Êdî qîma dilê wî bi Çİ gotinan nedihat û sebra wî bi ÇU tiştî nedihat.
2- Dinya lê hatibû hev..heçku.
3- Dîsa dihat û diçû xwe li “heçkê heçkuyê” asê dikir.
4- Her tişt jê re bi qasî “heçkuyekê” dûr, bi qasî “heçkuyekê” jî nêzîk bû.”
Ev çar hevokên li pey hev “kesayîya zimanê li romanê” nîşanî me dide lêbelê dîsa jî em li tevahîya romanê binêrin.
1- .. Duxalîzm (cotxalîzm)
Tişta li romanê herî ewil bala mirov dikêşe, bikaranîna xalbendîyan e. Ji bo li romana nivîskar a bi navê 4 Kotra 4 Çela bala min kêşabû, bi teybetî min bala xwe da bikaranîna xalbendîyan. Ji vê hêlê ve vegûherîneke darîçav xwe dide xwîyandin. Anarşîya
Ruhekî ÇilmisîHelbest
Helbestên rindik û kubar bi hesta "ez" ê bo yarê deng dike . Dengekî ne bilind e ; ruhê dengî tijî xem û êşe . Mîna ku barê çend û çendî sala "ez" ê hilgirtîye ser milê xwe . Atmosfereka hiznî bi ser helbestan da girtî ye, di dawî ya gelek helbestan da "ez" dev jê ber dide hêvî nîne ji yarê û yaranê.
' îro ku wiha payiz im
bo min biharê nebêje '
...
' lew ji axeke wiha sar
darên hêvîyê hêşîn nabin !'
...
Ruhê hestan çilmisî ye ; helbet helbestên hestê kurdî berz/bilind dikin jî hene lê ew jî di bin wê çilmisîna hestan da zêde olan nadin . Lê dîyare paşxaneya zanînê xurte , ji mîtos mêjûyê neteweyî agahdare . Bi xweşikî li helbestê pêçaye . Ema endîşeya "ez" ê heye gotinê dirêj û kûr nake , dişibe kilêşeyên heyî .
Helbestên PIRTÛKA BARANÊ ji bo pêşeroja helbestkarîya armîn temerzade hêvîyeke xurt dide me . Dê "ez" a wî helbesteka baş biafirîne.
10/10
2022 63. kitabı
Koyo Berzî ra kitabo diyino ke mi wendo. Semedê temînkerdişê nê kitabî mi zaf cehd kerd. Coka no kitab semedê mi zaf hêca yo. Labelê nînan ra cîya şîîrê ke kitabî de ca gênê zî zaf hêca yê. Babetê şîîran xurbet, polîtîka, sînayîş, welat, bêrî ûsn. yê labelê kitabanê seypêyan ra cîya şîîrê yewbînan nêmanenê. Şaîr wina kerdo ke, babetî çiqas bimanê yewbînan zî şîîrî wina nîyê. Her şîîre babete tewirna gêna dest. Coka mi no kitab zaf ecibna û ez do kullîyatê Koyo Berzî biqedîna. Birastî edebîyatê kirdkî verê da-hîris serran wextê nikayinî ra hîna "modern" bîyo. Çi heyf ke "şaîrê" nikayinî edebîyatî xeripnenê
10/10
2022 60. kitabı
Koyo Berzî ra kitabo yewino ke mi wendo. Semedê temînkerdişê nê kitabî mi zaf cehd kerd. Coka no kitab semedê mi zaf hêca yo. Labelê nînan ra cîya şîîrê ke kitabî de ca gênê zî zaf hêca yê. Babetê şîîran xurbet, polîtîka, sînayîş, welat, bêrî ûsn. yê labelê kitabanê seypêyan ra cîya şîîrê yewbînan nêmanenê. Şaîr wina kerdo ke, babetî çiqas bimanê yewbînan zî şîîrî wina nîyê. Her şîîre babete tewirna gêna dest. Coka mi no kitab zaf ecibna û ez do kullîyatê Koyo Berzî biqedîna. Birastî edebîyatê kirdkî verê da-hîris serran wextê nikayinî ra hîna "modern" bîyo. Çi heyf ke "şaîrê" nikayinî edebîyatî xeripnenê.
