Her zaman ki Livaneli
Son Ada'M Livaneli
SSCB için George Orwell'in *Hayvan Çiftliği* neyse bizim içinde Livaneli'nin *Son Ada'sı* o dur.
Yaşar Kemal'e göre Zülfü Livaneli'nin büyük bir romancı olarak kendisini kabul ettirdiği romanıdır Son Ada. Ütopya ile başlayıp Distopya ile biten aslında bir deney kitabıdır. Bir topluluğu, herkesten her şeyden arındırıp ıssız bir adaya koyup, adeta deney misali nasıl yok oluyor ilmek ilmek görüyoruz.
Genelde bir rejim üzerine algı var kitapta, birisi geliyor ve mükemmel bir ortamı bozuyor gibi. Bence öyle değil bu durum herkes başkana ve sisteme suç atmamalı ilk önce kendi benliğine ve güdülme arzuları sorgulamalı. Kendi kuyularımızı kazan bir toplumuz biz.
Ekosistemin her zaman insanı yendiği, ve hiç beklenmedik sessiz insanların neler yapacağına tekrar şahit olduk. Spoiler vermemek adına kitabın derinliğine girmek hoş olmaz.
Muhakkak okunması gereken kitap diyorum, düzen içinde düzensizliğin, yaşantımızın ve gerçek hayatımızla muhakkak bağdaşan bir eser.
En sevdiğim alıntı ve kitabın özeti şu cümleyi paylaşayım sizlerle; *Her devrim kurban ister*
Teşekkürlerimle.
Sefiller – Victor Hugo
Sefiller, yalnızca bir roman değil; insanı, toplumu, adaleti ve vicdanı aynı denklem içinde düşünmeye zorlayan büyük bir insanlık laboratuvarı.
Victor Hugo bu eserde bireyi tek başına ele almaz; onu yoksulluk, hukuk, din, ahlak, sınıf, eğitim ve tarih gibi büyük kuvvetlerin içinde inceler. Bu yönüyle roman, bana göre edebi olduğu kadar sosyolojik ve felsefi bir metindir. Jean Valjean’ın hikâyesi, “İnsan kötü müdür, yoksa koşullar mı insanı kötülüğe iter?” sorusunu sürekli diri tutar. Hugo’nun cevabı basit değildir; insanı ne tamamen masumlaştırır ne de bütünüyle mahkûm eder. Onu anlamaya çalışır.
Romanın en güçlü tarafı, adalet ile yasa arasındaki farkı göstermesidir. Javert’in temsil ettiği düzen, mantıksal olarak tutarlı fakat insani olarak eksiktir. Jean Valjean ise ahlakın yalnızca kurallara uymaktan ibaret olmadığını; bazen merhametin, bağışlamanın ve vicdanın yasadan daha yüksek bir gerçeklik taşıdığını gösterir. Burada Hugo, kuru bir ahlak dersi vermez; insan ruhunun dönüşebilir olduğunu anlatır.
Bilimsel bakışla düşününce Sefiller, neden-sonuç ilişkileriyle örülü devasa bir toplumsal sistem gibidir. Açlık bir suça, suç bir cezaya, ceza bir kimliğe, kimlik ise insanın kaderine dönüşür. Fakat Hugo bu zincire bir değişken daha ekler: merhamet. Bazen tek bir iyilik, insan hayatındaki bütün denklemi değiştirebilir.
Felsefi açıdan ise romanın merkezinde şu soru durur: İnsan, geçmişinden ibaret midir? Jean Valjean’ın mücadelesi bu soruya verilmiş en güçlü edebi cevaplardan biridir. Hugo’ya göre insan, geçmişinin yükünü taşır; fakat yalnızca ondan ibaret değildir. İnsan, bilinçli bir ahlaki tercih ile kendini yeniden kurabilir.
Sefiller uzun, yer yer ağır, yer yer tarihsel ayrıntılarla dolu bir eser. Fakat bu uzunluk boşuna değildir. Hugo yalnızca karakter
Bazı hikâyeler tam tahmin ettiğin gibi ilerler. Bazılarıysa son sayfada tüm bildiklerini sorgulatır. 🤯
Ters köşeleri seviyorsan, seni sonuna kadar merakta bırakacak 3 kitap önerisini keşfetmeye hazır ol!
Puan vermedi·80 syf.·
2026 1. kitabı
Francis Bacon’ın "Yeni Atlantis" (New Atlantis) eseri, hem felsefe tarihi hem de bilim kurgu/ütopya edebiyatı için tam bir dönüm noktasıdır. Kitabın adı zaten doğrudan Platon’a (Eflatun) bir naziredir. Platon, Timaios ve Kritias diyaloglarında Atlantis adında, lüks ve kibir yüzünden tanrılar tarafından cezalandırılıp sulara gömülen muazzam bir uygarlıktan bahseder.
Bacon bu esere "Yeni Atlantis" diyerek Platon’a şu mesajı gönderir:
"Senin Atlantis’in gücünü, zenginliğini ve bilgisini kibre, savaşa ve sömürgeciliğe alet ettiği için helak oldu. Benim 'Yeni Atlantis'im ise bilgiyi Allah korkusuyla ve insanlığın hizmetinde kullandığı için ayakta kalacak."
***
Roman, Peru’dan yola çıkan bir geminin Pasifik Okyanusu’nda kaybolmasıyla başlar. Azıkları tükenen, hastalıktan kırılan ve ölümün eşiğine gelen mürettebat, kendilerini haritalarda hiç görünmeyen gizemli bir adanın açıklarında bulur.
Gemicilerin ulaştığı adanın adı Bensalem’dir. Bu isim rastgele seçilmemiş, İbranice iki kelimenin birleşiminden oluşturulmuştur: Ben: "Oğul" anlamına gelir. Salem (Şalem/Selam): "Barış" veya "Kudüs" (Yeruşalim) anlamına gelir. Yani Bensalem, kelime anlamıyla "Barışın Oğlu" veya "Yeni Kudüs" demektir.
***
Gemiciler adaya yanaşmak istediklerinde, diğer klasik ütopyaların aksine vahşi bir dirençle karşılaşmazlar. Aksine, son derece organize, temiz, dindar ve yardımsever bir halkla karşılaşırlar. Kendilerine hemen ilaç, yiyecek ve kalacak yer (Yabancılar Evi) sağlanır.
Bacon burada okuyucuya ilk mesajını verir: İdeal bir toplum, yabancıya korkuyla değil, kurumsallaşmış bir merhamet ve düzenle yaklaşır.
***
Adanın kalbinde olan bilim merkezine Süleyman Evi (Solomon's House) denir. Kitapta adanın eski krallarından Solamona’nın bu merkezi kurduğu ve buraya İsrail Kralı Hz.
Konusu kısaca
Bir kasabadaki hastanenin Altıncı Koğuş adı verilen akıl hastaları bölümünde geçen hikâyede, doktor Andrey Yefimiç Ragin ile hasta İvan Dmitriç Gromov arasındaki diyaloglar merkezdedir. Doktor başlangıçta pasif, kaderci ve “her şey zaten anlamsız” düşüncesindedir. Zamanla bu koğuşa ve özellikle Gromov’un fikirlerine ilgi duyar, ama sonunda kendisi de “hasta” ilan edilip aynı koğuşa kapatılır.
Bu kitap en çok şuradan vurur:
“Dışarıdaki düzen aslında içeridekinden daha akılcı mı?”
Çünkü doktorun dış dünyası da en az koğuş kadar anlamsız ve acımasızdır.
İnsan bazen dünyayı anlamak yerine, onu “önemsizleştirerek” kendini korumaya çalışıyor. Yani “nasıl olsa her şey boş” demek, ilk bakışta felsefi bir olgunluk gibi duruyor. Ama Çehov bunu tersine çeviriyor: Bu tavır, aslında hayatın içindeki acıya, sorumluluğa ve eyleme kapıyı kapatmak. Bir tür zihinsel kaçış.
Koğuştaki Gromov ise bunun tam karşı kutbu gibi. O daha “canlı” bir bilinç taşıyor; acıyı hissediyor, tepki veriyor, itiraz ediyor. Ama ironik olan şu: toplum onu deli sayıyor. Burada Çehov’un rahatsız edici sorusu ortaya çıkıyor: Eğer duyarlılık “delilik”, kayıtsızlık “normallik” ise, normalliğin kendisi ne kadar sağlıklı?
Benim okuduğum kadarıyla kitap şu fikri dayatıyor:
İnsan sadece düşünerek değil, dünyayla temas ederek var olur.
Temas kesildiğinde (duygu, sorumluluk, eylem), felsefe bile bir tür uyuşmaya dönüşüyor.
Çıtır okumalık bir kitap ama çok yüksek beklentiye girmemek lazım…10/6.5
"Buna bir din savaşı dense değildi. Bir uluslar çatışması dense değildi. Neden para, petrol, falan filan hiç değildi. Bilinen tarihte bu kadar devletin bir araya gelerek böyle bir caniliği yaptığı bir olay daha yoktu. Her dinden her soydan her coğrafyadan gelen insanların, silahların tek bir amacı vardı. Bir milleti belli bir coğrafyada yaşıyor olmaları nedeniyle geçmişteki ilkelerini bütün düşmanlara karşı korumaları nedeniyle ve belki de en önemlisi son yirmi yılda dünyadaki konumunu kendisine verilen rolü kabul etmemesi, bağımsız hareket edebilme kabiliyetini kazanmış olmasından dolayıydı. Onları millet yapmış olan ne varsa hepsi ile birlikte ortadan kaldırmak."
Düzen: devletin bekası için ortaya çıkan özel yetenekli, ailesinde de geçmişte önemli görevlerde bulunmuş insanların çocuklarının küçük yaşlarda alınıp özel koşullarda eğitilip devletin ihtiyaç duyduğunda destek almasını sağlayan sistemin ismi. Sistemin işlenişini yazar hiçbir açık kalmayacak şekilde kurgulamış ki insan vay be böyle olsaydı gerçekte ne olurdu kim bilir diyor. Bu sistemin birebir kopyasını yapan başka ülkeler Düzen'i sarsmaya ve devlet için tehlikenin boyutlarını artırmaya başlar. Sistemdeki insanlar göreve çağrılır ve çıkan savaşta nasıl bir sonuç ortaya çıkacak halkı neler bekliyor derken 142 sayfa akıp gitti. Yazarın kaleminden okuma yapmayı sevdim, sade ve anlaşılır. Verilmek istenen mesaj net :
"Bizleri birbirimize düşürmeye çalışan her sisteme karşı bir olmak, güçlü olmak."
~
"Düzen, insanların kontrolünde oldukça kusursuz olmayacak ama mutlaka düzenin gerçek sahibi bir gün emanetini geri isteyecek. İşte o zaman gerçek düzen sağlanacak, o zamana kadar hepimiz sadece gerçeğe en yakın, bir rüyanın esirleri olacağız."
@mstf_dilsiz
@oceangirlbook
@perseusyayinevi
Reklam değil.
ESRA TOK~HAR~
Selam.Bugün sizlere sevgili @essratok kaleminden #yediaşiretserisi ‘nin üçüncü kitabı #har ile geldim.Bu kitap benim yazarın kalemi ile tanışma kitabım oldu.İtiraf ediyorum ve kendime kızıyorum ki böyle güzel bir kalemle tanışmak için çok geç kalmışım.Yazarın kalemine bayıldım.Abartısız,yalın ve akıcı anlatımını çok sevdim.Kurguyu da ayrı bir sevdim ki aslında töre,aşiret tarzı kurguları sevsemde uzun zamandır okumamıştım ve bu kitap bana çok iyi geldi.Şimdi ise serinin yeni çıkacak kitaplarının yanı sıra önceki kitaplarını da aşırı merak ediyorum.Kitabımızın baş karakteri Kenan’ı çok sevdim.Adaleti,sözünün eri oluşu ve Gazel’i sevişi çok güzeldi.Tabi ki Gazel demişken onu da çok sevdim.Hem merhameti hem dürüstlüğü hem de yüreğinin güzelliği harikaydı.Ayrıca kitapta Toprak ve Karaca karakterlerini de ayrı bir sevdim ama o son beni ağlattı.Kitap da çokça kötü karakter olmasına rağmen en nefret ettiğim Kenan’ın annesi oldu ki öyle anne olmasa da olurdu.Ben kitabı çok sevdim ve devam kitaplarını da merakla bekliyorum.Bu arada serinin kitaplarının birbirinden bağımsız da okunabildiğini belirtmek isterim.Eğer bu türde okuma yapmayı seviyorsanız bu seriye mutlaka bir şans vermelisiniz.Aşırı olmasa da yetişkin içerikler olduğunu da söyleyeyim.
Mezopotamya’nın en güçlü yedi ağasını ağasının yüzyıllardır devam ettirdiği bir birlik olan;Yedi Aşiret’in Cesur ailesindedi Kenan.
Kenan 17 yaşına gireceği gün ağa babası ve çok sevdiği abisi ile İskenderun’a iş için giderler.Bu onun için en önemli günlerden biriydi.Ta ki bir suikasta uğrayana kadar.Babası ve ağbisi düşürüldükleri bu pusu da acı bir şekilde can verirken Kenan ise aldığı yara ile abisi sayesinde kurtulmayı başarır.Günler sonra gözünü açıp kendine geldiğinde onu kurtaranlardan Ömer ve Asaf ile içinde
