büşra
@busracle
17 okur puanı
Kasım 2024 tarihinde katıldı
Şu anda okuduğu kitaplar
romanlarda genelde karakter gelişimi takip etmeye alışığız ancak kapı'da hiç değişmeyen bir karakterin uzunca bir süre açılmayan kapısının, kimi zaman motiflerini sorgularken kimi zaman motiflerine anlam ararken buluyorsunuz kendinizi.
emerenc..
kitap size bir yanıyla birbirine taban tabana zıt iki karakterin zaman içinde birbirlerini anlamalarını, birbirleriyle iyi bir dostluk ilişkisi kurmalarını anlatması açısından keyifli bir okuma deneyimi sunuyor. diğer yandan ikinci yarısında insanlığa dair sorduğu sorular, neyin doğru neyin yanlış olduğuna dair getirdiği ikilemler, doğru olan davranış neydi, siz olsanız ne yapardınız gibi sorgulamalarla derinlikli bir felsefi roman haline geliyor.
başarılı, gururlu, ne yaptığını bildiğini sanan yazarımız; hayvanların, doğanın, insanların dilinden anlayan, onlarla kendi yöntemleriyle ilişkiler kurmayı başarmış emerenc ile tanışınca duvara tosluyor aslında. emerenc’in sırları çok, hayatını defalarca kez yıkıp yeniden kurmak zorunda kalmış; apayrı bir sınıftan gelmiş, eğitimsiz, savaş görmüş.
burada kapı alegorisi geçmiş-gelecek, modernite-geleneksellik, eğitimli yaşam-otodidaktik yaşam gibi birçok karşıtlık yansıtıyor. yaşam hakkı kadar ölüm hakkı da işlenen konulardan. kapı sadece fiziksel bir unsur olmaktan çıkıp bir his oluyor kitapta.
otobiyografik unsurlar da barındıran bu kitapta yazarın kapısını araladığı hayatını ağzımda buruk bir tatla hatırlayacağım çok güçlü bir karakter emerenc.
sylvia plath benim için çok özel bir yazar. kitaplarını okuduğum her dönem yorumlama ve uyumlanma şeklim değişiyor. günlükleri bu kez sindirerek ve zamana yayarak okuyorum. henüz ilk sayfalardayım ancak dikkatimi çeken bir durum oldu, plath'in babasıyla arasındaki ilişkisi ve babasının şiirlerindeki imgesi çok fazla tez ve makaleye konu olmasına rağmen annesinin yaşamı ve şiirlerindeki temsiline dair ortada pek bir şey yok ve anne, yok edici, yutucu anne olarak plath'in şiirlerinde büyük yer tutuyor. annesini pek çok mitosta dişil ve anaç bir sembol olan ay ile özdeşleştiren sylvia'nın birçok şair gibi mitolojiden yararlandığını ya da ilhamıyla çok arkaik imgelere ulaştığını anlamak için edebiyat dahisi olmaya gerek yok ancak plath'in şiirlerinde ve güncesinde ayın yok edici, yeryüzündeki insana uzak, yarasalar tüküren ve kel, yabanıl bir kadın olarak betimlenmesi dahilinde söylenebilecek ancak söylenmemiş çok şey var bence. kitabı okudukça konuyla ilgili fikrimi güncelleyeceğim.
kitaba başlarken isminden de yola çıkarak varoluşsal sorgulamalarda bulunan birinin varoluş sancısına ilişkin bir roman okuyacağımı düşünmüştüm ancak kitapta yitirilen niteliklerden çok hiç kazanılmamış nitelikler görüyoruz. yazarın edebi üslubunu ve seçtiği cümleleri sevmiş olsam da karakterin sebepsiz nefreti, hedefsiz öfkesi ve self-destructive davranışları kitabı okumamı zorlaştırdı. psikolojik desteği konumlandıramadığım bir dönemde, çocukluktan yetişkinliğe uzanan depresyon, toplumsal normlara uyamama hali ve bunun doğurduğu içsel boşlukla başa çıkma denemesinde özyıkım becerilerinin devreye girmesinin yarı-otobiyografik anlatımı beni biraz yıprattı.
anakronistik yaklaşmamaya çalışsam da yazarın tüm mizojinisiyle yazdığını düşündüğüm bu kitabın japonyada tüm zamanların en çok satılan kitaplar arasında olması beni rahatsız etti.
kitabı bitirdiğimden bu yana şunu düşünüyorum: günümüz dünyasında dahi bireyin ne olduğu ve ne olması gerektiğinin kitlelerden yola çıkarak oluşturulduğu toplumlarda bireyselliğini kendisi oluşturmaya çalışan birinin toplumla uyumsuzluk yaşaması ve anomi sonucuna ulaşması zaten kaçınılmaz görünüyor.
