Psikopat kontrol listesini bir kez öğrendiğinizde, onu bir daha unutamazsınız. Dünya, potansiyel psikopatlarla ve onların işaretlerini arayan amatör avcılarla dolu bir yere dönüşür. Bu, deliliğin bir tür demokratikleşmesiydi; artık hepimiz birbirimizi teşhis edebilirdik.
"Belki de kapitalizm, en saf ve denetlenemeyen haliyle, psikopatinin bir tezahürüdür; yani bireyler yerine koskoca bir sistem tarafından hayata geçirilen, pişmanlık duymayan bir zihinsel bozukluktur."
Bu alıntı, kitabın temel sorusunu mükemmel bir şekilde özetliyor: Belki de sorun, tek tek "kötü" insanlarda değil, empati yoksunluğunu, acımasızlığı ve manipülasyonu ödüllendiren sistemin kendisindedir.
Çevremizdeki, özellikle de güç sahibi pozisyonlardaki bazı insanların nasıl bu kadar acımasız, manipülatif ve empatiden yoksun olabildiğini hiç merak ettiniz mi? Ya bu özellikler birer karakter kusuru değil de, teşhis edilebilir bir zihinsel durumun belirtileriyse?
Bu rahatsız edici soruların peşine düşen, sürükleyici ve bir o kadar da sorgulayıcı bir kitap.
Öncelikle belirtmeliyim; bu kitap psikopati üzerine yazılmış kuru bir akademik metin veya bir ders kitabı değil. Gazeteci Jon Ronson'ın, "psikopat avcıları"nın, ünlü psikiyatristlerin ve bizzat "psikopat" teşhisi konmuş insanların dünyasına yaptığı, yer yer komik, sık sık da tüyler ürpertici bir yolculuğun hikayesi.
Ronson, psikopatları teşhis etmek için kullanılan ve Robert Hare tarafından geliştirilen meşhur "Psikopat Kontrol Listesi"ni öğrenir. Bu listede "yüzeysel cazibe, grandiyöz bir kendini beğenme, pişmanlık duymama" gibi maddeler vardır. Ronson bu listeyi öğrendikten sonra bir paranoyaya kapılır ve etrafındaki herkesi, özellikle de medyadaki ve iş dünyasındaki güçlü figürleri bu gözle görmeye başlar.
Kitabın en "ezber bozan" yanı da tam burada ortaya çıkıyor. Ronson sormaya başlıyor: Psikopatiyi teşhis etme takıntımız, bizi normal insanlardaki kusurları bile patolojik görmeye itiyor olabilir mi? Liderlik, hırs, risk alma gibi modern dünyada alkışlanan özelliklerle, bir ruh hastalığı olan psikopati arasındaki o ince çizgi tam olarak nerede? Birini "psikopat" olarak etiketlemek, aslında onu insanlıktan çıkarma ve anlama çabasından vazgeçme kolaycılığı mıdır?
Psikopat Testi, ego, manipülasyon ve modern dünyanın "başarı" tanımı üzerine yazılmış en sorgulayıcı kitaplardan biri. Hem bir macera romanı gibi okunan hem de psikoloji bilimine ve toplumsal etiketlemelere son derece eleştirel bir gözle