Cihat Tezcan
@cihattezcan
Öğretmen
Lisans
İstanbul
Balıkesir, 1 Şubat
39 okur puanı
Eylül 2019 tarihinde katıldı
Aslında kitabı okuyalı birkaç ay oldu. Ama o zaman 1000Kitap'ta ekli değildi. Şu an eklenince okuduğumu belirtip üzerine birkaç şey söylemek istedim. Öncelikle kitabın çevirmenine ve TDK'ye teşekkür etmemiz gerekiyor. Clauson Eski Türkçe konusunda otorite. Bu da Türkçeye çevrilen ilk eseri.(Mektuplar hariç.) Kitapta Türkçe ve Moğolca ilişkileri ele alındığı gibi, Türkçenin tarihi dönemleri de tartışılıyor. Ayrıca Clauson Türkçe ve Moğolca akrabalığı meselesine itiraz edip örneklerle tezini destekliyor. Çok uzatmayacağım. Eski Türkçeye meraklı herkesin okumasını tavsiye ederim.
Romanla ilgili çok bir şey demeyeceğim. Romanın güzel kurgulandığını düşünüyorum fakat romanın dokusuna zarar veren birkaç şey var. Tabii bu yazı sıpoylır içereceği için ona göre okunmasını tavsiye ederim. İlk bölümdeki anlatıcı romandaki öldürülen ilk kişi. Orada pek ipucu vermiyor fakat ölürken "biliyordum" deyip gülmesi ilerleyen sayfalarda bize bir şey anlatıyor. Engin kendini vurana şaşırmıyorsa demek ki kavgalı olduğu biri tarafından öldürülmüş olma ihtimali akla geliyor. Ben de öyle düşündüm. Fakat son sayfalarda öldürenin pavyondaki Sadri olduğu anlaşılıyor. Romandan anladığımız kadarıyla Sadri ile Engin'in ilişkisi Azize etrafından oluşmuş. Engin pavyonda sinirlendiğinde Sadri de orada. Fakat Sadri tarafından öldürüleceğini düşünecek durumda değil. Ama aynı akşam öldürülüyor. Bu bana pek mantıklı gelmedi. Bir başka dikkatimi çeken şey ise Nazlı ile başkomiserin uzun uzun diyalogları. Arka arkaya devrik cümleler ile oluşan gerçek bir diyaloğa rastlamadım. Bu da bence sorun. Fakat bunlar haricinde, özellikle sokak çocuklarının olduğu diyaloglar oldukça gerçekçi. Son olarak romanın dokusunu bozan birkaç şey dışında güzel olduğunu söyleyebilirim.
Eleştiri okumayı seviyorum. Bu eser de Asım Bezirci'nin çeşitli gazetelerde yazdığı eleştirilerini topladığı bir eser. İkinci Yeni Olayı, ayrıntısıyla eleştirilmiş, güzel yazılar ortaya konulmuş. Bezirci, İkinci Yeni'nin tarihçesini, bu şiir görüşüne yaklaşanları, eleştirenleri, yerenleri ve övenleri vermiş. İkinci Yeni görüşüyle yazan şairlerin kendi düşüncelerini de bize göstermiş. Bu şairlerin düşüncelerini görmemiz bakımından çok önemli. Hatta şairlerin kendi düşünceleri de değiştiği için bunları da eklemiş. Ben edebiyatımızdaki roman eleştirilerini okumayı daha çok severdim, ama Asım Bezirci bana şiir eleştirisini de sevdirdi. Bir başka önemli nokta ise, MEB kitaplarında akım gibi gösterilen bu görüşün veya düşüncenin aslında akım olmadığı, öncülerinin ve diğer eleştirmenlerinin görüşleriyle de kanıtlanmış. İkinci Yeni'yi besleyen koşullar da detaylıca yazılmış. Ben okurken çok keyif aldım. Güzel şiir eleştirisi okumak isteyenlere de tavsiye ederim.
Aynı anda birkaç kitap okuduğum için bazı kitapları geç bitiriyorum. Doğru Türkçe de zamana yayarak okuduğum kitaplardan. İtiraf etmek gerekirse kitabı okuyana kadar Şiar Yalçın'ın ismini duymamıştım. Tivitır'da şans eseri kitaptan bir alıntı gördüm ve bu vesileyle kitaba başladım. Kitap genel manada çok bilgilendirici. Deneme tarzında olduğu için sadece Türkoloji alanına değil her türlü okuyucuya hitap ediyor. Fakat bu hâlde bile çoğu akademik kitaptan daha faydalı olduğunu söylemeliyim. Yazar engin birikimiyle çok güzel noktalara değiniyor ve dilimizde sık yapılan yanlışları da düzeltiyor. Tabii yazarın her söylediğine katılmıyorum. Mesela sadece kuzen kelimesini değil, kuzin kelimesini de kullanmamız gerektiğini söylüyor. Nedeni ise Fransızcada kuzen kelimesinin erkekleri kuzin kelimesinin ise kadınları belirtmesidir. Fakat Türkçede dişilik ve erillik özellikleri yoktur. Türkçede kelimeler cinsiyetsizdir. Dolayısıyla kuzen kelimesini genel anlamda kullanmak Türkçeye uygundur. Tabii yazar bu tartışmayı 1990lı yıllarda yapıyor. O dönemi günümüzden eleştirerek anakronizm yapmamalıyız. Başka dikkatimi çeken husus ise yazarın o dönem yanlış diye eleştirdiği kelimelerin doğrusu şu an yanlış kabul ediliyor. Mesela "guaş boya" deyip "guaj"a yanlış diyor fakat şu an TDK'de "guaş" diye bir kelime yok. Doğrusu "guaj"dır. Son olarak kitabı herkese tavsiye ederim. Her şey doğru Türkçe için... :)
Yorgun Savaşçı Kemal Tahir'in okuduğum ilk kitabı idi. Dolayısı ile heyecanla başladım. Fakat bazı yerlerde romandan keyif alamadığımı söylemeliyim. Çünkü Kemal Tahir diyaloglarda çok fazla bilgi vermiş. Bu da romanın sanat yönünü zayıflatmış gibi geldi. Bir de bu olay bana Tanzimat romanlarını hatırlattı. Yazar, romanı bırakıp dönem hakkında bilgi vermeye başlıyordu. Kemal Tahir böyle yapmamış tabii fakat karakterleri konuştururken dönem ile ilgili bilgi verme olayı beni biraz yordu. Fakat bunun haricinde roman gayet keyifliydi. Özellikle romandaki "eşkıya eleştirisi" bana çok haklı ve doğru geldi. Bundan dolayı okunması gerektiğini düşünüyorum.
