Murat Aktan
@daimakitap1
314 okur puanı
Nisan 2023 tarihinde katıldı
Toplum ve yakın çevremiz tarafından üzerimize yapıştırılan etiketler var. Belki çocukluktan bilinç altına yerleştirilenler belki de ait olma ihtiyacı ile bu etiketleri sorgulamadan giyiniyoruz üzerimize. Çalışkan, sessiz, işçi, patron, eş, anne, baba, enerjik, mutlu, mutsuz gibi sayısız olgu. Fakat bu kavramların içinde kendimiz gibi hissetmiyoruz her zaman. Bu sefer bilinçli ya da bilinçsiz maskeler oluşturuyoruz. O yüzden dışarıda, ailenin yanında, işte hatta evde bile farklı maskelerle dolaşıyoruz. Peki biz tüm bu kişiliklerin toplamı mıyız yoksa hiçbiri mi?
İnsan için en zoru, tüm maskelerden sıyrılmış olan kendisi ile yüzleşmektir. Asıl mutluluk ve anlam aslında tamamen kendiniz gibi hissettiğiniz, o içinizdeki kişilikte saklı. Onun için içe doğru bir yolculuk yapmanız gerekiyor. Bu zor olduğu için de mutsuzluk pahasına maskelerle yaşamaya devam ediyoruz. Tam da bu noktada yazarın size bir teklifi var. Gel bu yolculuğu beraber yapalım diyor. Merak etmeyin, sizi anlatmaya zorlamayacak. Tam tersi, o kendi içindekileri anlatıyor. Ve siz bu yalın sohbette kendinizi görüyorsunuz.
Bunun zor ama anlamlı bir yolculuk olması için kitabı yavaş yavaş okumakta fayda var. Çünkü okudukça ya da bir nevi dinledikçe, aynadaki aksinizin ötesini yakalamaya başlıyorsunuz. Kitapta altı çizilecek çokça cümle var ama beni en çok yakalayanlar şu cümleler oldu: "Bedelsiz hiçbir şey yok. Bazısına değiyor, bazısına değmiyor. Kendin olmanın keyfi, tüm bedellere değiyor. Özgür olmak. Boyun eğmemek. Başını dik tutmak."
Bu yaz yanınızdan ayırmak istemeyeceğiniz kitapları sizin için bir araya getirdik.
💬 Siz olsanız bu listeden hangisiyle başlardınız?
"Edwards'ın savunduğu gibi, fotoğraf "sadece kanıt aracı olarak değil, tarihsel deneyimin doğasıyla düşünmeyi sağlayan bir araç olarak kullanıldığında, tarihi belki de hiç beklemediğimiz şekillerde ortaya çıkarma potansiyeline sahiptir."
Ailemin albümlerinde bulunan, anne ve babamın az sayıdaki çocukluk ve gençlik fotoğrafları yansıttıkları dönem açısından çok ilgimi çeker. Annemin başındaki kocaman kurdelenin ya da babamın gençliğine ait saçları özenle şekillendirilmiş fotoğrafındaki anneme yazılmış şiirin anılarını sorarım hep. Annem, fotoğrafların çekildiği dönemdeki yaşamı, insanları anlatmayı sever, özellikle de her şeyin az ama kıymetli olduğunu...
Eski fotoğraflarla ilgili olduğum için kitap görür görmez dikkatimi çekti. Ve okurken beklediğimden çok daha fazlasını buldum. Yazar, 1920 ve 30'lu yıllara ait fotoğraflardan yola çıkarak, erken Cumhuriyet döneminde modern Türk vatandaşının inşasının izini sürüyor. Öncelikle kitabı okurken bir fotoğrafı okumak nedir bunu anlıyoruz. Pozu veren insanların duruşu, aksesuarlar, arka plan, fotoğrafın çekildiği stüdyo veya fotoğrafın arka tarafına düşülen notlar, dönemin tarihine bambaşka bir bakış açısı sunuyor.
Kurtuluş Savaşı sonrası dönem, köklü değişimler içeriyor biliyorsunuz. Fakat bunun basında yansıtılan kısmıyla değil de vernaküler fotoğraflarla izi sürülen daha gerçek kısmı ile ilgileniyor yazar. Stüdyolarda veya seyyar fotoğrafçıların çektiği görselleri ele alıyor daha çok. Bir yandan şehirli orta sınıf vatandaşın Cumhuriyet kadını ve erkeği idealleri oluşturmasının izini sürüyor, diğer yandan da fotoğrafların bunda nasıl bir rol oynadığının altını çiziyor. Son derece ilgi çekici, tamamen farklı bakış açılarıyla yazılmış çok keyifli bir kitap.
