[421] Hakkın gaybi yönüne iman ederken onun görülebilir bir yönünün olduğunu inkar etmeyiz. Kalp sahibi olanlar bilir ve görürler ki tabiat diye adlandırılan somut olay ve oluşlar sadece bir anlık halin dışa yansıyan görünümüdür.
[418] Fizik evrende, oluşlar dünyasında şeylerin kendindeki hakikatlerine değil, yalnızca görünüşlerine muhatabız. İdrak ettiğimiz şeyler bizde meydana geliyor, bunun ötesindeki hakikatlerini bilemiyoruz. Aynı şekilde tarihte tecelli eden insani eylemler Dünyası bakımından da görünüşteki olguların asıl sebebi bunların ardında yer alan irade gibi görünmeyen sebeplerdir.
90- Zulmetten, gamdan, kederden sana ne arız olursa, onun sebebi kayıtsızlık ve küstahlıktır.
<İnsanın bazen nuraniyeti zulmaniyete, kalbi safası gam ve kedere tahavvül eder. Diğer tabirle kalbinde sebepsiz bir sıkıntı peyda olur; insanı manevi bir sıkıntı kaplar. İşte o hal Allah'ın yasaklarından kaçınılmamış, kötülüklerden birinin irtikap edilmiş olmasından husule gelir ki o hale vicdan azabı denir.>
"Kendinden gam hisseyleyince hemen istiğfar et. Gam emri ilahi ile müessir olur."
"İnsanın nefes alması, hayatının uzaması, nefes vermesi de zatının ferahlanması gibi nimetleri ihtiva eder. Demek ki bir nefes alıp vermekte iki nimet vardır. Her nimete ise bir şükür vaciptir."
Şeyh Sadi