elif güner
@eliflilayda
kaderimde hep güzeli aradım
Şu anda okuduğu kitaplar
Ahmet Rasim'in Şehir Mektupları adlı eseri dönemin gazete okurlarına hitab edenler için yazılmış yazılarından oluşur. Yazılarında dönemin İstanbul halkının yaşayışı kimi zaman latifeli kimi zaman eleştirel bir dille anlatılır. Hamalların davranışlarından sokak satıcılarının seslerine, ramazan gecelerinden vapur yolculuklarına kadar birçok şeyi mercek altına almıştır Ahmet Rasim. Eser boyunca ayrıca "Dekadanlar" adıyla takıldığı bir güruhtan sık sık bahseder, çoğu zaman da bu grubu eleştirir. Dekadanlar, Servet-i Fünun edebiyatının temsilcileridir. Öte yandan kitap boyunca yazarın yemeğe olan düşkünlüğü dikkat-i nazarınızdan kaçmayacaktır. Sık sık "şimdi ... olsaydı" tarzında yakınmalarıyla açlığını ve yemeklere yönelik zaafını aktarmıştır. Tabi bir de Ahmet Rasim'in hafızasında geniş bir yer edinen fıkralara değinmemek olmaz. Kitap boyunca o kadar çok büyüklü küçüklü fıkra aktarır ki, neredeyse hakkında yazdığı her mesele hakkında bir fıkra yerleştirmiştir yazılarına. Hasılı, dili, üslubu, okuyucuya zevkli bir okuma süreci bahşetmesi bakımından nitelikli bir eser Şehir Mektupları. Dönem hakkında bilgi edinmek isteyenlerin de ayrıca başvurması gereken bir eser.
Reklam
N. Ziya Bakırcıoğlu'nun derlemesi ve Ötüken Yayınları'nın muhteşem tasarımıyla kitaplığımda uzun zamandır heybetiyle bekleyen bu ölümsüz eseri severek okudum. Yunus Emre'yi sadece orada burada karşılaştığımız kalıplaşmış ifadeleriyle tanımak onun açısından bir kayıp olmasa da bizler için muhakkak büyük bir kayıp olacaktır ki Anadolu'nun dokuz farklı yerinde mezarının bulunması da bu ifademi destekler nitelikte. Bu konu ile alakalı Nihat Sami Banarlı şöyle diyor: "Her şehir, her köy, Yunus'un kendi topraklarında gömülü olmasını istemiş, ona kendi bağrında bir mezar hazırlamış, herhangi meçhul bir mezarın, onun mezarı olabileceği hayaline kapılmıştır." Bir mısrasında "gönüller yapmaya geldim" diyor Yunus ve görüyoruz ki günümüze kadar gelebilmesinin sebebi de gönülden gönüle bir ırmak gibi akması. Kaynağı Yüce İlâhi olan bir ırmağın ise durması düşünülemez. Kitaba dönecek olursam, toplam 365 şiirden oluşması ve divanın sonunda Burhan Toprak, Ahmet Hamdi Tanpınar, Nihat Sami Banarlı ve Samiha Ayverdi gibi yazarların Yunus Emre hakkındaki yazıları ile yer alması açısından çok derli toplu bir eser. Yalnızca bu eseri okuyarak dahi Yunus Emre hakkında birçok şey öğrenilebilir. Ben bizzat bu kitaba karşı duygularımı Burhan Toprak'ın şu ifadesiyle açıklamak istiyorum: "Gece yarısı birçok kitapları açıp kapattıktan sonra coşkunluğum ümitsizliğe dönerken her vakit onun sesini duydum." Yunus Emre duyulması gerek bir ses, anılması gerek bir zât. Ben de burada anmış olayım, selamını alayım, bilmeyenlere bildireyim.
"Âşık Yunus söyler sözü kan yaş ile dolu gözü
Bilmeyenler bilsin bizi bilenlere selâm olsun."
(Bu kitabı çok değerli Talip Özçelik hocam Birleşik Kitabevi'nde bana hediye etmişti. Her müslümanın okuması gereken bir kitap olduğu üzerinde durmuştu.)
Kitap, başlığında da ifade edildiği gibi Tevhid'in düşünce dünyamıza ve hayatımıza yansımalarını konu alıyor. İlk iki bölümü daha kavramsal sayılabilecek Dini Tecrübenin Özü ve İslam'ın Özü konularından ve bunlara bağlı alt başlıklardan oluşuyor. Ardından çeşitli ilkeler hakkında islamın söylediklerine yer veriyor. Bu ilkeler sırasıyla tarih, bilgi, metafizik, ahlak, toplumsal düzen, ümmet, aile, siyasal düzen, ekonomik düzen, dünya düzeni ve estetik şeklinde. Okudukça yazarın literatür muhakemesine ve mantıksal bir çerçevede konuyu aktarışına hayran kalıyorsunuz. 1986'da eşi ile birlikte Pennsylvaia Wyncote'da Üniversite kampüsündeki evlerinde sahur vakti hunharca şehid edilen Filistinli bu yazarın diğer kitapları ve makaleleri de eminim ki "Tevhid" kitabı gibi okunmaya değer.
Kitabı okuduktan sonra aslında insanı üzüp tasalandıran şeyin, içinde bulunmaktan hoşnut olmadığı bir hikayede sürüklenip gitmek, bu hikayeyi değiştirme gücüne sahip olmamak ve bu hikayenin içinden çıkamamak olduğunu anladım. Bu duruma sebep olan şeyi, hikayelerimizin biz doğmadan önce (ailemiz tarafından, bizi büyütecek kişiler tarafından) inşa edilmeye başlaması olarak değerlendiriyor kitap. Odak noktası, insanı hikayesinden soyutlayarak ele almamnın mümkün olmayışı olan bu kitabı her kesimden her insana tavsiye ediyorum. İnsanı anlamak, insanın hikayesini anlamakla aynı şeydir.
