evamelle
@evamelle
6 okur puanı
Eylül 2025 tarihinde katıldı
Kürk Mantolu Madonna haqqında düşüncələrimi desəm, bu kitab mənə sakit görünən insanların içində necə dərin fırtınalar olduğunu hiss etdirdi. Oxuyanda başa düşdüm ki, hər kəsin içində danışılmamış hekayələr var və bəzən insan ən çox sevdiyi şeyi belə qorxudan yaşaya bilmir.Mənə görə bu kitab sevginin o “gözəl və sadə” tərəfini yox, daha çox ağır, insanı dəyişdirən tərəfini göstərir. Raif Efendinin susqunluğu, içində yaşadıqları məni çox təsirləndirdi. Bəzən özümü də onun kimi hiss etdim — çox şeyi içimdə saxlayan biri kimi. Bu kitabı oxuyandan sonra sevgiyə baxışım bir az dəyişdi. Artıq düşünürəm ki, sevgi təkcə xoşbəxtlik deyil, həm də insanı sınağa çəkən, onu ya çox gücləndirən, ya da içindən sındıran bir hissdir.Qısası, bu kitab mənim üçün sadəcə bir hekayə yox, hiss etdiyim amma adını qoya bilmədiyim duyğuların sözə çevrilmiş halıdır.
Reklam
Bu kitabı oxuyanda hadisədən çox hiss oxudum.Victor Hugo burada cinayəti yox, cəzanı sorğulayır. Məhkumun nə etdiyi demək olar ki, bilinmir. Çünki müəllif diqqəti cinayətə deyil, ölüm hökmünün insan ruhunda yaratdığı dağıntıya yönəldir.Oxuduqca ən çox məni sarsıdan şey zaman idi. Son saatların yavaş-yavaş axması… Hər saniyənin ağırlaşması… Ölümü bilə-bilə yaşamaq.İnsan həyatının bir tarixə, bir saata sıxışdırılması məni düşündürdü. Bir qərarla bir insanın bütün gələcəyinin silinməsi nə qədər ağırdır? Kitab boyu qorxu var, amma qışqıran bir qorxu deyil. Səssiz, içdən yeyən bir qorxu. Məhkumun qızı üçün hiss etdiyi sevgi isə bütün qaranlığın içində ən parlaq nöqtədir.Bu əsər mənə bunu hiss etdirdi:Bəzən ədalət adı ilə verilən qərarlar insanlığı sorğu-sual edir.Mənim üçün Bir İdam Məhkumunun Son Günü:
İnsan həyatının dəyərini xatırladan sarsıdıcı bir əsərdir.
Bu kitab bitəndə insan bir az susur… Çünki bəzi sualların cavabı yoxdur, amma o suallar səni dəyişir.
Anna Karenina’yı okurken ona empati kurmamak neredeyse imkânsız. Onun duygusal yalnızlığını, sevilme ihtiyacını ve içinde bulunduğu çıkmazı anlamak mümkün. Kitap boyunca Anna’nın yaşadıklarını okur olarak içerden görürüz; bu da onu anlamamızı kolaylaştırır. Ancak anlamak, her zaman onaylamak anlamına gelmez.Anna’nın yaptığı bazı seçimleri, özellikle hayatındaki sorumlulukları ve düzeni terk etmesini doğru bulmadım. Gerçek hayatta böyle bir davranışın ciddi sonuçları olduğunu, sadece kişinin kendisini değil çevresindekileri de derinden etkilediğini düşünüyorum. Bu nedenle Anna’yı duygusal olarak anlayabilsem de, attığı adımları haklı bulmakta zorlandım.Tolstoy’un başarısı da tam olarak burada ortaya çıkıyor: Okuru, hem bir karaktere yakınlaştırıyor hem de onu sorgulamaya zorluyor. Anna’yı ne tamamen suçlayabiliyorum ne de tamamen savunabiliyorum. Bu ikilem, kitabın bende bıraktığı en güçlü etki oldu. Anna Karenina, bana insanların iç dünyalarını anlamanın mümkün olduğunu ama her davranışın kabul edilmek zorunda olmadığını gösterdi.
Bu eseri okurken Dostoyevski’nin insanın içsel parçalanmasını ne kadar acımasız ve dürüst bir şekilde gösterdiğini hissettim. İnsan bir yandan kabul edilmek, sevilmek ve anlaşılmak isterken, diğer yandan yakınlıktan korkuyor. Yeraltından Notlar’ı okudukça sanki kendi “yeraltı”mla yüzleştim — söyleyemediklerimle, sakladıklarımla, hatta bazen kendime bile itiraf edemediklerimle. Bana kalırsa Dostoyevski şunu söylüyor: İnsanı anlamak için onu ideal, düzgün ve mantıklı göstermeye çalışmak değil; onun karanlık, çelişkili ve utanç verici yanlarına bakmak gerekir.
