Seda Yendekoğlu Aksoy
@fitzgeraldsonya
Çocuğun, bu dünyadaki en değerli şeyin simgesi olduğunu anlatmıştım. Estés'in ifadesine göre de "Bebek , simgesel homonkulus, yani küçük hayattır. İnsanlarda gömülü yatan tanrısal şeylerin simgesidir. Özgür benliğin küçük ve parlak tıpkıbasımıdır."
Çocuk, nesne değil, Öznedir.
Uzun soluklu, bol bol notlar alarak okuduğum bir aydınlanma kitabı oldu. Nihan Kaya'yı sevenler kadar onu eleştirenlerin de olduğunu gördüm. Oysa kitapta suçlanan bir Anne-Baba şeması yoktur. Kitap iç çocuğa, (İnner child) seslenen bir iyileşme adımı. Bu kitabı tam olarak anlayabilmek için belki de iyileşme yolculuğunda olmanız gerekiyordur. Tüm pedagojik eserlerin yanı sıra, kitabı her okuduğumda içimde kırılan, ezilen, hüzünlü çocukluğumun anıları film şeridi gibi geçti. Yazarın "ÇOCUKLUK BİR CEHENNEMDİR" derken bile ne anlatmak istediğini , günler içerisinde anlayıp özümsedim. Çocuğun kendinin bile anlamadığı acıyı çektiği yerdi cehennem. Anne baba adaylarına tavsiye edebilirim ama eğer değişim yoluna girdiyseniz, Ben Kimim? sorularına yanıt arıyorsanız içinizdeki çocuğu iyileştirmek için, affetmek için bu kitaptan başlayabilirsiniz. Bildiğiniz tüm kalıpları unutun. Anne babanızı sevmek ve kabul etmek adına bildiğiniz tüm ezberleri de unutun. Kendi özünüze doğru yola çıktığınız ve bazı vurucu cümlelerin sizi yarı yolda bıraktığı bir serüvene hazır olun. Kitabın ikinci bölümünü okurken, belleğimde unutup gitmesine izin verdiğim anılar canlanınca, oturup hüngür hüngür ağladığımı söylemek isterim.
Thomas Bernhard’ın Sarsıntı adlı romanı, yazarın karakteristik üslubu ve edebi derinliğiyle dikkat çeken bir erken dönem eseridir.
*
Yalan söylemeyeceğim Bernhard'ın dili beni ilk başlarda zorladı ama onu anlamak için acele etmemeniz lazım. * Eserde tekrarlayan bir döngüsel anlatım, uzun ve karmaşık cümleler, sade ama yoğun bir anlatım tekniği hakim. *
Anlatıcı monolog ve diyalog şeklinde de zaman zaman hikayelerini anlatıyor. *
Anlatıcı, bir doktorun köylere yaptığı ziyaretlere eşlik ederken, toplumsal yozlaşma, bireyin varoluşsal krizi ve doğanın insan üzerindeki etkisi gibi temalar etrafında dolaşır.
Bernhard’ın uzun, dolambaçlı cümleleri ve yoğun tekrarları, karakterlerin takıntılarını ve içsel çatışmalarını güçlü bir şekilde yansıtır.
Yazar, burjuva toplumunun yapaylığını ve iki yüzlülüğünü keskin bir ironiyle eleştirirken, bireyin zihinsel karmaşıklığını derinlemesine işler. Roman, olaylardan çok karakterlerin monologlarına ve düşüncelerine odaklanır; bu da eserin psikolojik ve felsefi derinliğini artırır.
Tıp ve hastalık metaforları, insanın hem fiziksel hem de ruhsal acziyetini ironiyle işlerken,( Genç Krainer'in hikayesi beni derinden sarstı)doğa betimlemeleri insanın bu karşı konulmaz güç karşısındaki çaresizliğini vurgular.
Bernhard’ın rahatsız edici gerçekçiliği, okuyucuyu huzursuz bir yüzleşmeye zorlar. Kafkaesk bir atmosfer taşıyan Sarsıntı, modern edebiyatın geleneksel anlatı kalıplarını yıkarak bireyin anlam arayışını sorgular. Bernhard’ın karanlık mizahı ve varoluşsal sorgulamaları, bu kısa ama etkileyici eseri, yazarın edebi mirasının önemli bir parçası haline getirir. Sarsıntı, hem biçim hem de içerik açısından okuyucuyu düşündüren ve sarsan bir modern klasik olarak öne çıkar.
