İzzet Eroğlu
@izzeteroglu
Almanya’nın Friedberg adlı küçük bir kasabasında doğan Hirsch’in ilk çocukluğundan başlayarak Hitler Almanya’sından ayrılmak zorunda kalması neticesinde Türkiye’ye gelmesi, İstanbul ve Ankara üniversitelerinin hukuk fakültelerinde geçen yirmi yıllık hayatı ve 1953’te Almanya’ya dönmesine kadar döneme ilişkin anıları farklı yönleriyle akademik bir titizlikle kaleme alınmıştır. Almanya’daki eğitim ve özellikle de hukuk eğitimin niteliği ile mesleğe giriş aşamaları canlı bir şekilde betimlenmiştir. Güvenceli ve azledilemez hâkimlik mesleğine sahip Hirsch’in Hitler Almanya’sında kendisini bir anda “muhriç” olarak bulmasıyla başlayan Türkiye hayatı, özellikle akademik camia ve hukuk eğitiminin durumu açısından 1933-1953 dönemine ait ilk elden önemli bilgiler içermektedir. İlmi tecessüs duygusu ve çalışmaları fevkalade olan Hirsch’in anılarını içeren bu eseri, özellikle Ankara ve İstanbul hukuk öğrenci ve mezunları olmak üzere hukukçu ve yakın tarihe ilgi duyanların okuması tavsiye olunur.
Hirsch Türkiye tarihi bakımından son derece temel hak ve hürriyetlerin kısıtlandığı bir dönemde Türkiye’de yaşamasına rağmen bir hukukçu olarak temel hak ve hürriyetlerin ihlallerine hiç değinmemesi şaşırtıcıdır. Ayrıca İkinci Dünya Savaşı’daki Türkiye’nin ikircikli tutumu ve savaşın sonuna kadar Almanya ile ilişkileri sürmesi konusunda hiçbir şey söylememesi de kendisinin savaşın bir mağduru olması bakımından son derece manidardır.
Eserin tercümesi son derece akıcı ve anlaşılır olup mütercimi tebrik etmek gerekir. Almanca gibi zor bir dilden hukuk metnin anlaşılır ve öz Türkçe terimleri kullanma takıntısına takılmadan eserin son derece nezih bir şekilde tercümesi gerçekten övgüyü hak etmektedir. Eserde az sayıda olan yazım yanlışlarının bir sonraki baskıda düzeltilmesi gerekir. Bu
Bu yaz yanınızdan ayırmak istemeyeceğiniz kitapları sizin için bir araya getirdik.
💬 Siz olsanız bu listeden hangisiyle başlardınız?
Cahiliye’den modern zamana (1798) kadar Arap dünyasının edebiyat, kültür ve diğer alanlardaki eserleri öz bir şekilde ele alınmıştır. Esasında kitabın adındaki literatür kelimesi sadece edebiyat anlamında kullanılmayıp Arapların verdiği eserler anlamında kullanılmıştır. Bu bağlamda eserin adı içeriğini tam anlamıyla yansıtmamaktadır. Eserde Kur’an’ı Kerim’i Hz. Muhammed’in sözü olarak nitelendiren ifadeler (s. 70-71, vd.) eserin en önemli kusuru ve taraflı bakış açısını gösteren yönüdür. Eserin (1909) Bosna-Hersek’teki Müslüman okullarının 8. sınıfları için hazırlandığını düşündüğümüzde bu ifadelerin taraflı olduğu daha net bir şekilde anlaşılır. Buna ilaveten Hz. Muhammed zamanında Cahiliye’nin hikmetli sözlerinin Kur’an ile eşit tutulduğu iddiası da bu bağlamda zikredilebilir. Eserin dili genel olarak sade, akıcı ve anlaşılırdır. Ancak Moğolların işgalinin “fetih” (s. 233) olarak nitelendirilmesi uygun olmamıştır. Ayrıca eser, azımsanmayacak kadar yazım yanlışını ihtiva etmektedir.
Kökeni Malatya’ya dayanan, Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü’ne öğretim üyesi olan Doçent Suna Esen’in çevresindeki çalkantılı hayatlar birkaç kuşak ötesinden ele alınarak hikâyeleştirilmiştir. Yazar esasında şehir hayatının hengâmesinde Suna’nın beklentilerini, arayışını, çelişkilerini ve yaşadıklarını, yer yer Tanpınar üzerinden anlatmaktadır. Zaman zaman konulara eleştirel bakıldığı, bu kapsamda ehliyet ve liyakat yerine lafazanlık ve diğer ilişkiler ağının yer alması, mücahitlerin müteahhit olarak kasa, masa ve nisaya teslim olmalarına yer verildiği görülmektedir.
Artık klasik hâle gelen Kutlu hikâyelerin, en azından bende, bilindik tarzını aşarak zenginleşmesi ve derinliğinin artması beklentisi bulunmaktadır. Sıradanlıktan kurtulmanın yolu hikâye sanatını derinleştirmektedir.
Ayrıca bu eserde bile az da olsa yazım hatalarının olması insanı ziyadesiyle üzmektedir.
