Kürtçe öğrenme serüvenimin başlarında okuduğum en iyi şiir kitabı oldu. Şiirin ve anlamın hakkını veren sözler bütünü.
Bütün şiirler bir yana Janya’nın güzelliği bir yana.
Akademik anlamda Kürtçe’yi çok iyi düzeyde bilmemek,bütün şiirleri ve içerdikleri anlamları tam anlamıyla kavramayı engelliyor tabi. Yine de beni cezbetmeye yetti. Yeniden okuyup incelemeyi de yenilemek ümidiyle...
JanyaRênas Jiyan · Belki Yayınları · 2009477 okunma
Kürd edebiyatının şiir türündeki bu eser Rênas Jiyan'ın muhteşem kaleminden türemiştir. Rênas, Çirûskizm adını verdiği bu akımla kürd şiirinde zirveye oturmuştur. Janya bu anlamda muhteşem bir şiirdir.
Janya
xwedê û wext xelet hatiye xetimkirin
naqosên dêran kerr…
minare kin…
doktrînên dekolte lixwekirî evdal…
sarincên ji baranên derengmayî, derengbarî hatibû
damezrandin, bi derbeke neşterê ya dirinde, şolî bûne
barûyên ji evînên nukleerî, di serdabên ji krîstalên rokoko
hatibûn kemilandin qîtik qîtikî bûne, ji xewnên bêxwedî
xeyîdîme, pekiyame û hatime janya, ji nalînên min re
vokalîstiyê bike
###################################
tanrı ve zaman yanlış hatmedilmiş
kiliselerin çanları sağır…
minareler kısa…
dekolte doktrinler giyinmiş abdal…
geç kalmış, geç yağmış yağmurlarla dolmuş
sarnıçlar, yırtıcı bir neşter darbesiyle, bulanmışlar
nükleer sevdalardan olan kuleler, rokoko kristallerle
süslenmiş tünellerde lime lime olmuşlar, bikes düşlere
darılmışım, sıçramışım ve gelmişim Janya, sızlayışlarıma
vokalistlik yapsana
Modern Kürt Edebiyatı'nın en önemli şahsiyetlerinden biri olan Rênas Jiyan'ı okumak insanı ayrı bir cezbeder. Şiirlerindeki benzetmelerinin, kurgularının ayrı bir özgünlüğü olan Jiyan, Kürt edebiyatında şimdiden tarihe yazdırmıştır kendini...
Adını içindeki Janya şiirinden alan ve kardeşimin ismini Janya yapmamda etkili olan bu kitabın bir çok yerinde etkilenecek, aynı şiiri tekrar tekrar okuduğunuz olacaktır, bundan eminim.
Jan Axîn (Kul û Kulîlk) , Hîvron (Hebhinarkê) gibi tanınmış Kürt müziğinin önemli isimlerinin yorumladığı şiirlerin sahibidir Jiyan...
Kürtçe'ye yeteri kadar hakim olmayan arkadaşlara kitabın dili ağır gelebilir. Ama buna rağmen yine okuyun! Bir çok farklı ve özel sözcük seçimleri ile Kürtçe kelime haznenizi dolduracaktır en azından. Bu kitaptan sonra "Dîn û Şîn" kitabını tavsiye ederim.
Rênas'ı siz de seveceksiniz. Janya'sını unutmayacaksınız...
JanyaRênas Jiyan · Belki Yayınları · 2009477 okunma
Bu yazarın kitaplarının kaldırılmasının bütün Türkiye çağdaş insanları için makul karşılık vereceğine inanıyorum.
Bir şair sanatını icra ederken önemli olan sanatıyla bütünleşebildiği şekilde sanat anlayışı ile gerçekleştirdiği zaman mümkündür. Eğer sanatının içine ideolojilerden ve ırklardan eklentiler yaparsan, bu propagandaya girer ve bu da bizim topraklarımızı kastederek adına Kürdistan adlı hayali devlet kurma fikirlerini işlemesi bunu sanat yapmaz ve Türkiye vatandaşına bir hakaret olur. O yüzden kaldırılması gereken bu ve bunun gibi şahısların kaynaklarına işlem yapmanız benim ve hepimizin vatanı için onurlu bir davranıştır.
Şiirinden bir örnek:
- Kürtçe: "Kurdistan, ez xwe bi te dime / Li te bime dikeviya rojê / Ji te re ev navên, ev dengên / Ji te re ev helbestên min"
- Türkçe: "Kürdistan, kendimle seni gezerim / Güneşin doğuşunda seninle buluşurum / Senin için bu isimler, bu sesler / Senin için bu şiirlerim"
Ew rûpelên kû mamoste Rênas Jîyan nivîsandîyê bi rastî gelek tahmên kû mîna hingivê Wan ' ê tê de heye . Ê ku van rûpela bixwîne qet nabin poşman kû ez veya bi zêdayî dixwazım hûn bixwînin . Bi hûrmet..
JanyaRênas Jiyan · Belki Yayınları · 2009477 okunma
Di helbestên Rênas Jîyan de evîn, erotizm, welat, absurd û hîn tiştên di jiyanê de winda bûne heye. Rênas bi hevokan govendê digire û we jî vedixwe vê govendê. Dibe ku hinekî giran be zimanê wê lê divê hûn jî berxwe bidin.
Bi xwendinên têr û tijî...
Rênas JiyanJanyaDiêşiya
Pirtûkek bifikirin tu carekî dixwînî piştre dinêya hestên te hemû diguherin bandora wî mîna erdhejek 7-8 sewiye
Bixwînin kekemin Rênas bixwînin Janya bixwînin
JanyaRênas Jiyan · Belki Yayınları · 2009477 okunma
Janya
ji qevmê pezkoviyan re xew heram e...
lê xwedê û wext xelet hatiye xetimkirin
ez hêmayeke heyama hewaran,
di herban de nîşangeha riman
serî gog, çav xar, zikçirîyayî
fermo janya êdî tu dikarî xwe bikujî
1974 Kızıltepe doğumludur. Jiyan, lisans derecesini Dicle Üniversitesi Eğitim bölümünden almıştır. Doz Yayınları, 1999'da çok okunan ilk şiir koleksiyonu olan Janya'yı yayınladı. 2002'de Mardin'de tutukladı ve hapsedildi.
Jiyan, Çirusk Dergisinin direktörlüğünü ve Belki Yayınlarının editörlüğünü yapmaktadır. Tüm eserlerini Kürtçe veren yazarın Kürt edebiyatında güçlü bir dili ve kalemi olduğu hemen göze çarpan özelliklerindendir. Azadiya Eelat gazetesinde köşe yazarlığı da yapan yazarın aşağıdaki kitapları mevcuttur.
-Janya (Şiir) 1999
-Koleksiyona Çirûskan Mexzena Xwînê(Şiir) 2003
-Di Tuwaletê De (tiyatro oyunu) 2006
-Ji Şevê Re Çend Têgehên Dera Hanê (deneme-eleştiri) 2008
-Çirûskîzm: Li Ser Goşt û Agir û Hunerê Lêkolîneke Fenomenolojîk(kuram-felsefe) 2012 -Diêşiya (şiir) 2013
-Wêjeya Kurmancî: Pênûsên Çardederb (edebi ve karşılaştırmalı analiz) 2015
-Spîtama (roman) 2016 -Ponijîn (düşünce) 2016
-Dîn û Şîn (Şiir) 2016
-Bacanên Pelçipî (roman) 2017
-Stranên Sor Niviştên Mor (roman) 2018
-Bîna Petêxan ji Hêsirên Min Tê (öykü) 2019
-Berfwerîn (Şiir) 2020
-Kavirên Anarşîst (roman) 2021
-Em Ketin Peyvê Me Xwe Ji Bîr Kir (röportaj) 2022