Puan
8.110 üzerinden
Tarih merakı ve sevgisi olanlar için harika bir Timur biyografisi. Sıkılmadan ve merakla okunabilecek bir anlatımla Timur’un Cihan hakimiyetini anlatan bir eser olmuş. Ayrıca bu kitapla şunu da anlıyor insan. Timur sadece yaptıkları ile değil yapmadıkları ile de dünya tarihine en büyük damgalardan birini vurmuştur.
Keyifli okumalar.
Timur: Yıldızların Tahtına Hükmeden Son Cihangir (!)Alıntı
Bu kez sizlerle, okurken beklentilerimi tam olarak karşılamayan hatta hayal kırıklığına uğratan bir kitabı paylaşmak istiyorum. Oysa giriş kısmında akademik çerçeve sunacağını aktaran Cüneyt Kanat ve Mustafa Alican’ın kaleme aldığı *“Timur: Yıldızların Tahtına Hükmeden Son Cihangir”*, içerik olarak güçlü bir potansiyele sahip olsa da anlatım dili bakımından beni ikna edemedi.
Araştırma-inceleme türünde bir eser söz konusu olduğunda, benim için en önemli unsur bilimsel ve nesnel bir anlatımdır. Bunun yanında sağlam bir kaynakça, detaylı dipnotlar ve sistemli bir dizin de bu tür kitapların temel yapı taşlarıdır. Eserde kaynakça ve dizin bulunmasına rağmen, metnin genelinde akademik dilin geri planda kaldığını düşünüyorum. Yer yer edebi anlatıma kayan, dramatize edilmiş sahneler ve herhangi bir kaynağa dayandırılmadan yapılan yorumlar, kitabın bilimsel niteliğini zedelemiş. Özellikle “-mış/-muş” gibi rivayet geçmiş zaman eklerinin yoğun kullanımı, metni akademik bir çalışmadan uzaklaştırarak daha çok hikâye anlatımına yaklaştırmış. Bu tarz bir dil, bir tarih kitabında bana göre ciddiyeti zayıflatıyor.
Kitap, Timur’un doğumu ve Çağatay Hanlığı’nın siyasi yapısını ele alarak başlıyor. Ardından Timur’un iktidara yükselişi, yürüttüğü seferler ve kurduğu siyasi dengeler kronolojik bir çerçevede anlatılıyor. Altın Orda Hanı Toktamış ile kurduğu ilişki ve sonrasında yaşanan mücadeleler de önemli bir yer tutuyor. Ancak bu bölümlerde benzer olayların sıkça tekrar edilmesi, anlatının zaman zaman tekdüze bir hâl almasına neden oluyor.
Eserin son bölümleri ise daha sürükleyici ve dikkat çekici. Timur’un dünya tarihine yön veren hamleleri; Altın Orda, Memlükler, Osmanlı ve Kadı Burhaneddin arasında oluşan ittifak bağlamında aktarılıyor. Toktamış üzerine gerçekleştirilen seferler,
Her çiçeğin bir mevsimi, her kitabın bir zamanı vardır. Haziranın tadını yeni hikâyelerle çıkarın.
İlk incelememe son bitirdiğim kitapla başlamam yerinde olur sanırım.
Kitapta Emir Timur'un doğumundan ölümüne kadar olan süreci, yaptığı seferleri, düşünce biçimi, stratejileri gibi konular anlatılıyor. Bilgiler çok ayrıntıya boğmadan verilmiş. Bu bağlamda okuması akıcı ve zevkli bir kitap.
Okurken hem yanlış bildiğim birkaç olayın doğrusunu hem de birçok yeni bilgi öğrenmiş oldum. Eğer daha öncesinde Timur hakkında ayrıntılı araştırmalar/okumalar yapmamışsanız veya ilerleyen süreçte bunları yapmak istiyorsanız başlangıç için ideal bir kitap olabilir.
Yalnız kitabı her elime aldığımda eksikliğini hissettiğim tek şey harita. Keşke bir yere onu ekleselerdi çok daha güzel olurmuş. Okumalarınızı bir harita eşliğinde yaparsanız anlatılan olaylar, seferler, savaşlar vb. kafanızda daha iyi oturur diye düşünüyorum. Keyifli okumalar.
Puan vermedi·200 syf.·
2018 47. kitabı
Tarih okumaları bazen insanı şaşırtıcı sonuçlara vardırabiliyor. Öyle ki, bir tarihi karakteri – bu çoğunlukla sultan, kral, imparator oluyor- okuyup araştırdığınız zaman kusursuz bir portre ile karşılaşamıyorsunuz. İktidar denilen şey beraberinde birçok başarıyı, doğru hamleyi getirdiği gibi yanlışları da getiriyor gibi. Bu tenakuzun, bir kişi hakkında kesin hüküm verememenin en somut örneklerinden birisinin de Timur olduğu kanısındayım. Bir tarafıyla türlü zalimlikler yapmış, çok kan dökmüş, şehirleri yağmalatmış, merhametsiz bir hükümdar, diğer yanıyla dindar, muazzam eserler yaptırmış, alim ve sanatkarları koruyup kollamış, ele geçirdiği yerlerde düzeni sağlamış, ticari canlılığa vesile olmuş bir hükümdar… İyi mi, kötü mü; alim mi zalim mi? Tartışmalı… Keza bütün seferlerini dini gerekçelerle yapan, İslam birliği sağlamayı amaçlayan bir cihangir var ortada lakin baktığımız zaman yine neredeyse bütün askeri hareketliliği İslam dünyasında olan ve bilerek ya da bilmeyerek sonraki asırlarda Müslümanların büyük acılar yaşamasına neden olacak olan Rusların tarih sahnesine çıkışını sağlayacak bir sultan da…
Cüneyt Kanat ve Mustafa Alican hocalar işte bu tarihi şahsiyetin hayatını biraz da roman dilinde anlatmışlar bu eserlerinde...
Ve elbette tarihi kaynaklara başvurarak yapmışlar bunu...
Üzülerek bu sefer beğenmediğim bir kitabı paylaşmak istedim. Şimdiye kadar araştırma-inceleme türünde pek çok sıkıntılı eserle karşılaştığım oldu. Ancak Cüneyt Kanat ve Mustafa Alican'ın kaleminden çıkan "Timur : Yıldızların Tahtına Hükmeden Son Cihangir." adlı eser ile Yeditepe Yayınları'nın tam olarak bize ne sunmak istediğini anlamakta zorluk çektim... Gelin sebeplerine bir bakalım:
Bir araştırma inceleme kitabında her şeyden önce bilimsel bir dil ve anlatım beklenir. Sıkı bir kaynakça, zengin sayfa sonu notları ve özenli bir dizin de olmazsa olmazdır. Bu kitapta sadece kaynakça ve dizin var ancak kitabın gerisi tamamen bir edebiyat eseri. Ağdalı anlatımlar, dramatik sahnelemeler, subjektif yorumlar, herhangi bir kaynağa işaret etmeksizin yapılan yorumlar... Benim için şok edici oldu diyebilirim.
Alican ve Kanat ikisi de Prof. Dr. ünvanlı isimler. Yani bilimsel yazı diline hakim olduklarına inanıyorum. Peki bu kitapta neden bir kaynak sunmaktan ziyade edebiyat türüne yaklaşmışlar? Anlamak çok zor. Kitabın bilimsel bir anlatımı olmadığı için açıkçası değerlendirme bile yapmak istemiyorum.
Edebi bir eser olarak değerlendirilecekse anlatımı şişiren çok fazla ekstra bilgi olması sebebiyle iyi değil. Bir araştırma inceleme kitabına göre ise sayfa altı notlarının olmayışı ve anlatım dilinin bilimsellikten çok uzak olması ile yine iyi değil. Benim için hayal kırıklığı oldu.
Ham bilgiye ulaşmak ve ham bilgi üzerinden kendine bir şeyler katmak isteyenler için kesinlikle tavsiye etmeyeceğim bir çalışma.