Levent Göven
@lgoven
639 okur puanı
Ocak 2017 tarihinde katıldı
Reklam
Suat Derviş'in (Hatice Saadet) pek çok takma adından biri olan Filiz Hataylı ismiyle 1966 yılında gazetede tefrika hâlinde yayımlanan romanı. Şöhret ve sahne hayatı için küçük yaştaki kızını terk ederek müzik dünyasına atılan bir kadınla karısını öldürmekle suçlanan, aslında masum, nakli sırasında bulunduğu trenin kaza yapmasıyla kaçan bir adamın karşılaşmalarıyla başlayan bir macera. Kadın çocuğunun ölüm haberini alınca intihar etmek üzere yazlık evine gider. Bu sırada kaçak adam da saklanmak için bu eve girmiştir. Adam kadını intihar fikrinden vazgeçirmeye çalışırken kızınınkine karşılık kendi hayatını kurtarması için kadından yardım ister. Adam suçsuzluğunu ispatlamak için gerçek katilleri bulmak zorundadır. Ünlü şarkıcı yardım etmeyi kabul ederek canına kıymayı olay çözülünceye kadar erteler. Böylece olay başlar. Bu kişilere tesadüfen katılan bir kadın ve bir erkek daha işin içine girer. Sonrasında sürükleyici, maceralı bir polisiye roman beklentisi boşa çıkıyor. Hiç de heyecanlı, polisiye sayılabilecek bir anlatı ortaya çıkmıyor. Hikâye kahramanlarının trajedisi üzerine kurulu dramatik bir öykü de ortaya konmamış. Kişilerin yaşadıkları korkunç olaylar birbirlerine anlatmaları ya da kendi hatırlamaları ile okuyucuya bildiriliyor ancak yaşatamıyor. Bana hissetiremedi, sadece bildirdi. Sonuçta işler kolayca halledilip roman bitiverdi. Ne macera, heyecan ne de kahramanlara acıtan, onları büyüten bir anlatı ortaya çıkmış. Zayıf bir anlatımı var. Belki yayımına başlandığında tamamlanmamıştı ve gazeteye her gün bir bölüm yetiştirebilmek için çarçabuk, özensiz yazıldı, bilmiyorum. Kötü ya da basit bir dili ve üslubu yok ama edebî bir dil de değil. İçeriğe uygun sayılır, daha iyi olabilirdi. Bazı cümle kurulumları, ifadeler sorunlu ancak bu teknik kaynaklı olabilir.
Küçük yaşta ebeveyninin ayrılması sebebiyle babasız kalmış bir oğul. Yıllarca doğru düzgün babalık yapamamış bir baba. Oğulun çocukluğundan beri çektiği hastalığın bir aşamasında, tedavisi için çok önemli bir zamanda, kısmen zorunlu, kısmen istekli, baba oğulun birlikte geçirmek zorunda kaldıkları, oğulun hiç uyumaması gereken kırk sekiz saat. İtalyan olay kişileri bu kırk sekiz saati Marsilya'da geçirir. Bu sürede baba oğul birlikte bir şeyler yaparlar, oğul uyumasın diye. Yıllardır konuşmadıkları kadar sohbet ederler çeşitli konularda. Bazı meseleleri tartışırlar. Geçmişi sorgular/anlatırlar. İçlerini döker, hesap sorar, hesap verirler. Birbirlerini tanır, keşfederler. Soğuk, mesafeli başlayan temaslarında giderek yakınlaşır, birbirlerini anlamaya, affetmeye başlarlar.
Konusu, içeriği için yeterli, uygun bir dil ve üslupla yazılmış. Tabiî çeviriye göre söylüyorum. Sıkılmadan, keyif alarak okudum. Kırk sekiz saati anlattığını düşününce ideal uzunlukta bir anlatı. Kıvamında bitiyor. Pek sürükleyici, maceralı değil. Ancak kimsenin sıkılacağını da sanmam.
Osmanlı tarihinden konusunu alan kurgu bir roman. Belli bir tarih ya da gerçek kişiler yok. Tabiî isim verilmese de olaylardan bazı padişahların dönemine veya yaşamına atfedilebilir. Kurgu olsa da yazarın yaratıcılığının verimi denir mi emin değilim. Kimi tarihten alınan, kimi rivayet denebilecek bildiğimiz saray entrikalarına dayanan bir hikâye. Afrika'dan getirilmiş siyahî bir harem ağasının gözünden/anlatımından Topkapı Sarayı'nda geçen bazı iktidar oyunları. Oğullarını padişah yapmak için türlü valide sultan oyunları. Tarihte örneği çok görülen tahttan indirmeler, kardeş katilleri, hapsedilen şehzadeler vb. Konu ettiği olaylar için kısa sayılabilecek bir metin, hızlandırılmış dizi gibi. Sürprizi yok, şaşırtmıyor.
Çok sanatsal, edebî bir dil ve üslup yok. Basit de değil tabiî, üzerinde emek verilmiş. İçerikle uyumlu, yeterli. Okumasaydım kayıp saymazdım. Okumakla da zaman kaybettim saymam.
