Samet
@logofil
“Şu fâni dünya saadetleri içinde hiçbir şey, aziz Türk çocuklarına Türk dilini öğretmek kadar güzel bir hizmet değildir.”
Nihad Sâmi Banarlı
Nihad Sâmi Banarlıİstanbul
19 kütüphaneci puanı
1272 okur puanı
Nisan 2020 tarihinde katıldı
Şu anda okuduğu kitaplar
Biz ayrıntılardan oluşan bu kaosu alır, bir hikâye formuna sokarız. Hayatımızın, takip edebileceğimiz bir hat oluşturmasını isteriz. Birçok insan da bu kılavuz çizgisine “anlam” adını verir. Hikâyemiz yıllarca dümdüz ilerlerse buna da “kimlik” deriz.
Reklam
Zıtlık etkisi (contrast effect)
Deneyler, insanların bir yiyecek maddesini 10 avro daha ucuza almak için on dakikalık bir yürüyüş mesafesini göze aldığını gösterir. Fakat bir takım elbise caddenin öbür ucunda 989 avro yerine 979 avroya satılsa hiç kimsenin aklına on dakikalık yolu yürümek gelmez. Bu çok mantıksız bir davranıştır çünkü on dakika hâlâ on dakika, on avro da hâlâ on avrodur.
Zıtlık etkisi olmasa indirim mağazaları hayal bile edilemezdi. Bir ürün 100 avrodan 70 avroya düştüğünde her zaman 70 avro olan bir üründen daha ucuz görünür.
“Fikir değiştirmekle fikir değiştirmenin gerekmediğini kanıtlamak arasında kalındığında hemen herkes kanıt aramanın peşine düşer.” (John Kenneth Galbraith)
Solomon Asch’ın basit deneyi -ilk kez 1950'de uygulanmıştır- grup baskısının sağlıklı insan aklını çeldiğini
gösterir. Deneklerden birine farklı uzunluklarda çizgiler gösterilir. Bu sırada deneğin çizginin, referans çizgisinden daha mı uzun, daha mı kısa, yoksa onunla aynı uzunlukta mı olduğunu söylemesi gerekir. Denek odada tek başınayken gösterilen bütün çizgileri doğru şekilde değerlendirir çünkü yapması gereken gerçekten çok basittir. Sonra odaya yedi başka kişi daha alınır – hepsi oyuncudur ama denek bunu bilmiyordur. Her biri arka arkaya yanlış cevaplar verir, çizgi bariz bir şekilde referans çizgisinden daha uzun olmasına rağmen “daha kısa” derler. Sonra sıra deneğe gelir. %30 oranında kendisinden öncekilerin verdiği aynı yanlış cevabı verir – sırf grup baskısı yüzünden.
Filozof, özgürleştirici sözcüğü, yani şimdiye kadar bilincimize somut olarak yüklenmiş olan şeyi nihayet kavramamıza izin veren sözcüğü bulmaya çalışır.
Reklam