OKUDUM - BİTTİ!
Kitap Adı : İNTİHAR DÜKKANI
Yazar Adı : JEAN TEULE
Sayfa Sayısı : 133
Kitap Puanım : 10 / 10
Kitap İncelemem :
Bir kitap nasıl olur da ölümü satarken insanı bu kadar bağlar?
İşte bunu anlamak için 133 sayfa boyunca nefesimi tuttum.
---
Jean Teulé’nin İntihar Dükkanı tam 24. baskısını yapmış, ama ben bu karanlık dükkâna gireli ancak birkaç saat oldu. Şöyle bir düşünün: zehirler, ipler, jiletler, “daha ilginç intihar yöntemi paketleri”… Ve nesillerdir bu işi yapan bir aile. Tuvache’ler. Anne Lucrece, baba Mishima, çocuklar Vincent ve Marilyn. İntihar etmiş ünlülerin isimlerini taşıyorlar. Gülmek yasak. Müşteriye “görüşürüz” denmez, “elveda” denir. Sloganları bile öyle: “Hayatı beceremediniz mi? Bizimle ölümünüzü başaracaksınız.”
Kara mizahın bu kadar acımasız ve bu kadar ustalıkla kullanıldığı bir metin okumamıştım.
Derken aileye Alan doğuyor. Ve Alan gülümsüyor. İşte o an her şey değişiyor. Çünkü Alan, her şeye rağmen hayatın yaşanmaya değer olduğuna inanan o küçük, inatçı ışık. Televizyonda 250 yolculu bir uçak düşse, 247 ölü varken Alan “üç kişi kurtuldu” der. Ve bu iyimserliği bir zehir gibi etrafa yaymaya başlar. Ama soru şu: Ölümün ticaretini yapan bir ailenin içinde doğan bu “pembe çocuk”, sistemle dans edebilecek mi?
Teulé’nin dili keskin bir bıçak gibi. Kısa cümleler, kırbaç gibi diyaloglar. 133 sayfada bir solukta bitiyor, ama bitirdikten sonra günlerce peşinizi bırakmayacak bir kitap. Çünkü bu sadece bir kara mizah klasiği değil; kapitalizmin umutsuzluğu nasıl paketleyip sattığını, ölümün bile bir tüketim nesnesine dönüştüğünü anlatan bir hiciv. Ama aynı zamanda — işte asıl çarpıcı olan bu — yaşama sevincinin ne kadar bulaşıcı olduğunun hikâyesi.
Son sayfaları okurken kalbim öyle bir sıkıştı ki… Burada sonunu anlatmayacağım. Ama
Jean Teulé İntihar Dükkanında, konuşmaya imtina edeceğimiz bir konuyu şahane bir mizahla ele alıyor. Keşke diyorsunuz, "o evrenden biraz daha bahsetse... " distopya romanları içinde değerlendirilebilecek kitap, türünün en tuhafı. Kıkırdaya kıpırdaya Alan'ın yaptıklarını okuyorsunuz. Değişim için bazen sadece bir kişinin yeteceğini anlatıyor Alan.
Kitabın sonu şaşırtıcı, süprizkaçıran olmamak için yazmıyorum fakat Madam Lucrecé yanlış çocuğu için şu cümleyi kuruyor önceki sayfalarda:
"-İntihar kanında var onun. gerçek bir tuvache o ama sen, alan..."
Jean Teule
Jean Teule
Her çiçeğin bir mevsimi, her kitabın bir zamanı vardır. Haziranın tadını yeni hikâyelerle çıkarın.
İntihar Dükkanı – Jean Teulé | Kitap Yorumum1000Kitap
Jean Teulé, İntihar Dükkanı adlı romanını kara mizah türünde, distopik bir dünyada geçen karanlık bir hikâye olarak kurgulamış. İnsanlığın umudunu neredeyse tamamen yitirdiği bir toplumda, yaşamın değersizleştiği bir evrenle karşılaşıyoruz. Roman, intiharı kolaylaştıran ürünler satan Tuvache ailesinin işlettiği dükkân etrafında şekilleniyor. Ailenin mottosu olan “Hayatta başarısız mı oldunuz? Bizde başarılı olursunuz.” cümlesi aslında hem kitabın tonunu hem de vermek istediği eleştiriyi özetliyor.
Bu dükkânda insanlar hayatlarını “garantili” bir şekilde sonlandırabilmek için zehirler, ipler, aletler ve çeşitli intihar kitleri satın alıyor. Anne ve baba Lucréce ve Mishima ile çocukları, intiharı adeta profesyonelce sunulan bir hizmete dönüştürmüş durumda. Ailenin dünyasında ölüm son derece sıradan, hatta normalleştirilmiş. Ancak her şey, en küçük oğulları Alan’ın doğumuyla değişmeye başlıyor. Alan, ailesinin aksine neşeli, umutlu ve yaşama sıkı sıkıya bağlı bir karakter. Onun iyimserliği hem aile düzenini hem de karanlık dükkânın işleyişini sarsıyor; bu da kitabın temel çatışmasını oluşturuyor.
Gelelim benim yorumuma. Kitaba başlarken özellikle ilk 20 sayfada “Ben ne okuyorum?” diye kendime sormadan edemedim. Açık konuşmak gerekirse, bu kısımda kitabı bırakmayı ciddi anlamda düşündüm. Konu ilgimi çekmişti, “İntihar Dükkanı” ismini görünce daha çok metaforik bir anlatım bekliyordum, bu kadar doğrudan ve normalleştirilmiş bir intihar dili beklemiyordum. 20. sayfadan sonra, yaklaşık 90. sayfaya kadar metnin akışı hızlanıyor ve kitap bir oturuşta, yaklaşık 3 saatte okunabilecek hale geliyor. Sayfa sayısının azlığı da okuma motivasyonumu başlangıçta yükselten bir etkendi.
Yine de yazarın dili yer yer ağırlaşıyor ve bazı olayların birbirine bağlanması bana göre zayıf
Alan Turing, Marilyn Monreo ve Vincent van Gogh’un ortak noktası ne olabilir diye sorabiliriz
başlarken. Akla hemen bir şey gelmeyebilir ama kitabın adında ipucu var dediğimiz takdirde bunların ihtihar ettiğini tahmin eden çok kişi olacaktır. Bunların kitapla ne ilgisi var diye soracaksanız bunlar kitaptaki karakterlerden üç tane çoçuk: Alan, Marilyn ve Vincent. Kitaptaki anne ve baba karakterlerinin isimlerine bakıldığında anne, Lucréce; baba ise Mishima olarak isimlendirilmiş. Bu karakterlere bakıldığında aslında bunların da intihar eden bireylerden alındığı görülebilir. Yukio Mishima, intihar eden Japon yazar, Lucréce milattan önce intihar eden bir romalı. Bütün bu karakterlerin ayrı ayrı hayat hikayeleri incelenip aradaki bağlar, benzerlikler bulunabilir. Yazarın intihar edenler arasından bunları seçmesinin tesadüf olmadığını düşünüyoruz. Neden Ernest Hemingway, Wirginia Woolf veya Stefan Zweig değil de diğerleri. Orhan Veli’nin deyimiyle onu da edebiyat tarihçileri bulsun.
İntihar Dükkanı kitabı aslında okuma listemizde yoktu. Bir arkadışımızın tavsiyesi üzerine okumaya karar verdik. Kitabı okuyabilmemiz için kendisini bize çağırması gerek gibi mottomuz olduğundan tavsiye kitapların adlarını konularını alıp arka okuma listesinin arka sıralarına koyuyorduk. Bu kitapta hiyerarşiyi bozduk, öne aldık. Kitabın belli bir sayfasına gedikten sonra aslında sonunu tahmin edebildik. Sonunu tahmin edemeyenler için sürpriz bir finalle noktalandığını söyleyebiliriz. Okurken tam fantastik bir dijital platform dizisi/filmi olur diye düşündük. Baktığımızda da filmi değil uzun metrajlı animasyon filminin yapılmış olduğunu gördük. Kitaplarda sinemada verilmek istenilen mesaj, duygu her ne ise bunları anlatmanın çeşitli yolları vardır. Sıradan insanları seçip, sıradan olaylar
#pandadiyorki İntihar Dükkanı//Kitap yorumu
.
İnsanoğlunun depresifliğin, umutsuzluğun ve yaşama isteksizliğinin pençesinde olduğu bir evrende, nesillerdir Tuvache ailesi tarafından işletilen "İntihar Dükkanı" na konuk oluyoruz. 5 kişilik bir ailenin işlettiği bu dükkanda işler tıkırında. Ölmeye karar veren müşteriler buradan klasik yöntemler için gerekli tüm malzemeleri edinebiliyorlar. Ayrıca farklı yollar arayanlar için yaratıcı gereçleri, buda sizi ikna etmezse bizzat Lucréce Tuvache'ın evin mahzeninde sizin için hazırlayacağı özel zehir karışımlarını yine bu dükkanda bulabilirsiniz. Buraya gelmeye karar verirseniz işiniz garanti. Tuvache ailesine göre bu köklü dükkanda tek bir sorun var. Oda en küçük çocukları Alan.
Ben çok net bu sene okuduğum en iyi kitap diyebilirim "İntihar Dükkanı" için. İtiraf etmek gerekirse bir iki sayfa okuyayım diye başına oturduğum incecik kitabın beni bu kadar etkilemesini bende beklemiyordum.
Daha ilk bölümünü okuyup bitirdiğimde bile öyle etkilenmiştim ki yazarın kaleminden. Okuyucuyu her bölümde bir öncekinden daha çok şaşırtıyor böylece siz ne olduğunu anlamadan ardı ardına sayfaları çevirirken buluyorsunuz kendinizi. Bir kere her detay o kadar zekice düşünülmüş ki hayran olmamak elde değil.
Mesela intihar dükkanının bazı geceler nöbetçi eczane gibi nöbetçi intihar dükkanı olarak çalışması fikri benim inanılmaz hoşuma giden detaylardan biri. (Deli değilim fikir çok orijinal geldi ) Aynı zamanda karakterler de çok orijinal değişik tipler.
Lucréce Tuvache, kızını kleopatra'nın intiharının hikayesini okuyarak uyutan, Alan'ın abisinin migrenini yemek yemeyi keseceği kadar tetikleyen, depresyonun dibi bir kadın. Lucréce'e göre dükkanda herkes cenaze evinden çıkmış gibi görünmeli ki gelen müşteriler ufacık bir umuda kapılıp intihardan
İntihar ettiremeyen İntihar Dükkânı
Hayatına son vermek isteyen insanların gittiği dükkânı işleten Tuvache ailesini anlatıyor kitap. Tuvache ailesi nesillerdir İntihar Dükkânı'nı işletir ve umutsuz, mutsuz, hasta veya depresif, kısacası yaşamaktan zevk almayan hayatına bir son vermek isteyen insanlara ip, çeşitli şekillerde zehir, silah, kılıç gibi şeyler satarlar.
İntihar Dükkânı'nı işleten anne Lucréce ve baba Mishima Tuvache'nin üç çocuğu vardır. Vincent ve Marilyn tam aile uygun, depresif, hayatı sevmeyen tiplerken en küçük çocuk Alan ailenin ve ortamın tam tersi hayatı seven, pozitif, neşeli bir çocuktur. Alan'ın aileyi nasıl değiştirdiği kitabın konusudur.
Daha fazla bir şey söylemeye, kitap hakkında konuşmaya gerek bulmuyorum. Açıkçası ben kitabı beğenmedim. Dört puanı da alıntılara ve kolay okunmasına verdim.
Kitabın konusunu böyle okuyunca güzel bir şeymiş gibi geliyor. Hatta puanları da çok yüksek. Anlamadığım bir şekilde, çoğu kişi beğenmiş olduğu için kitabı ben mi anlamadım diye bir düşündüm. Ancak gerek dilinin basitliği olsun, gerek Alan'ın kitabın sonunda yaptığı şeyle kendiyle çelişmesi olsun, hikayenin çok üstünkörü bir zemine oturtulmuş olması olsun, tabiri caizse saçma buldum. Ve bazı şeyler kopuk kopuktu. Sanki geçiştirilmiş gibiydi. O kadar karamsar ve negatif olan aile üyeleri birden değişti bildiğin. Bana göre değişen bir duygu düşünce, değişen bir kişilik yapısı varsa onun tahlilleri olmalı. Gerek gözlemci gerekse psikolojik olarak o değişimi okura yansıtmalı. Ancak böyle bir şey yoktu. Hikaye gibi karakterler de, değişimleri de üstünkörüydü.
Okusam mı acaba diye düşünüyorsanız, tavsiyem değildir.