Nəzrin İsmayılova
@nazrynism
17 Ekim
40 okur puanı
Temmuz 2022 tarihinde katıldı
Spoiler var.
Bir dünya düşünün, yanğınsöndürənlər yanğını söndürməkdənsə, yanğın törədirlər. Kitablar yandırılır, insanlar heç nəyi düşünmür və sorğulamır. Özlərinin öz əlləri ilə qurduqları sistem onların zehnini lazımsız şeylərlə məşğul tutub düşünməmələri üçün əlindən gələni edir...
1953-cü ildə yazılmış "Farenheit 451" gələcək dünyadan bəhs edən distopik bir romandır. Hər şey Klarissanın Monteqə "xoşbəxtsənmi?" sualını verməsi ilə başlayır. Monteq bu sual üzərində düşündükcə hislərini, yaşadığı həyatı sorğulamağa başlayır. Özü də bir "yanğınsöndürən" olan baş qəhrəmanımızın həyatındakı qırılma nöqtəsi isə evindəki kitabları yandırmağa getdiyi bir qadının özünü kitablara fəda etməsi, onlarla birgə yanmağa razı gəlməsi olur.
Əsərdə təsvir olunanların müasir dünya ilə üst-üstə düşən çox məqamları var. Bugünkü dünyamızda da insanların az sayılmayacaq bir qismi düşünməyi, sorğulamağı buraxıb və özlərini sosial media adlanan virtual dünyanın içinə həbs edərək öz həyatlarından başqa hər kəsin həyatları ilə maraqlanırlar. Hamı eyniləşir, ünsiyyət getdikcə azalır. Zehin həmişə "fikir dağıdan" ünsürlərlə məşğul tutulur. Dayanmaq, durub düşünmək nədir, çox insan unudub, ağlasığmaz bir sürətin içində itib batıb. 70 il öncə yazılmış bir əsərin bu günümüzə bu qədər uyğun gəlməsi insanı həm təəccübləndirir, həm də qorxudur.
"1984" kitabında bəhs edildiyi kimi, bu distopiyada da cəhalət xoşbəxtlik hesab olunur. Kitab oxumaq insanları düşündürür, düşünmək isə melanxoliyaya, bədbəxtliyə gətirib çıxarır, onlar da xoşbəxtliyin yolunu kitab oxumamaqda və bilavasitə düşünməməkdə tapıblar.
Məncə, bir distopiya romanına görə nisbətən xoşbəxt sonla bitir. Bombardman nəticəsində şəhərlər məhv olur və Monteqin də içində olduğu bir qrup elmli şəxs həyatı yenidən qurmaq üçün yola düşürlər.
Reklam
Kitabın axıcılığına söz ola bilməz. Mövzusu da fərqli və maraqlıdır. Əsər bunun üstündə qurulub: yazıçı xanım Oliver bir cinayət hekayəsi yazır, bu hekayə festivalda oyun kimi istifadə olunur və əsərdəki qurban rolunu oynayan qız, doğrudan da, öldürülür. Yazıçı qadın obrazı Agatha Cristienin özünün prototipidir.
Son 20-30 səhifə xüsusilə həyəcanlı idi. Kitab özü yorucu deyil, amma cinayətin çözüldüyü son hissə bir az şok effekti yaratdı: gözlənilməz sonluq, ağlasığmaz cinayət motivi. Agatha Cristie zəkasına hər dəfə bir az da heyran oluram.
Sırf zövq almaq və vaxtını maraqlı keçirmək üçün əla seçimdir.
Kitabın məzmunu və sujeti maraqlı gəldi. Detallardan çox danışılır, amma sıxıcı deyil. Pulun gücü, yaratdığı imkanların ağlasığmazlığı çox gözəl ifadə olunub. Sonu çox gözlənilməz oldu, kitabın digər hissələri də olduğuna görə konkret, kəskin bir sonu yoxdur. Növbəti hissələri də oxumağı düşünürəm. Gözlədiyim kimi detektiv ya da macəra dolu bir əsər olmadı, amma bəzi məqamlarda həyəcan və gərginlik yaratmağı bacardı. Ən əsası, kitabın dili çox axıcıdır.
Kitabın sonluğu, sözün əsl mənasında "wow" dedirtməyi bacardı. Ortalarda elə təəssürat yaranır ki, qatil bəllidir, amma sonu çox gözlənilməz olur. Kitabın adının mənasını oxuyub bitirəndən sonra anladım. Qanbay Qasımlının zəkasına və ədalətinə heyran olmamaq əldə deyil. Bu, Elxan Elatlıdan oxuduğum 3-cü kitabdır, onun qələmini, şok sonluqlarını çox bəyənirəm. Bu da növbəti oxunmağa dəyər bir kitabdır. 8.5/10
Romanın mövzusu çox maraqlı və qeyri-adidir. Qatil, detektiv Erkül Puaroya meydan oxuyurmuşcasına öncədən göndərdiyi məktubla qətli törədəcəyi yeri və günü bildirir. İşin qəribə tərəfi, öldürdüyü qurbanları və cinayətin baş tutduğu şəhəri əlifba sırasına görə seçir. Əsər çox gözlənilməz sonluqla bitdi, sona qədər qatili təxmin etmək mümkün olmadı. Agathanın digər əsərləri kimi, bu da axıcıdır. Müzakirələrə, qatilin psixoloji durumunu təxmin etməyə yer verilməsi xoşuma gəldi. Amma məncə sonluğunda sanki beyində suallar qalır. Bir sözlə, 8.5/10
Reklam