Ama bir tesellim var benim. Siz iyi uyumuşsunuz. [.............] Şimdi geceleri benim gözüme girmeyen uykunun kimi dinlendirdiğini öğrendim artık. Uykusuzluğa direnmek akıllı insan işi değil. Bu dünyada en masum nesne uykuysa, uykusuz insan da o denli suçlu bir varlıktır.
İsteyip istemediğimi doğru dürüst bilmediğim, fakat neticesi aleyhime çıkarsa istemediğimi iddia ettiğim bu nevi söz ve fiillerimin daimi bir mesulünü(sorumlusunu) bulmuştum: Buna içimdeki şeytan diyordum; müdefaasını üzerime almaktan korktuğum bütün hareketlerimi ona yüklüyor ve kendi suratıma tüküreceğim yerde, haksızlığa, tesadüfün cilvesine uğramış bir mazlum gibi nefsimi şefkat ve ihtimama(özene) layık görüyordum. Hâlbuki ne şeytanı azizim, ne şeytanı? İçimizdeki şeytan pek de kurnazca olmayan bir kaçamak yolu... İçimizde şeytan yok... İçimizde âciz var...Tembellik var... İradesizlik, bilgisizlik ve bunların hepsinden daha korkunç bir şey : hakikatleri görmekten kaçmak itiyadı(alışkanlığı) var...