Kötülüklerden haz almak korku ateşiyle, itaatten haz almak sevgi ateşiyle, yönetme ve hakimiyetten haz almak marifet ateşiyle yakılabilir. Dördüncü ateş, özlem ateşidir ve ancak Sevgili’nin hoşnutluğuyla tutuşur.
Kalp denen kandildeki ateşi tutuşturmak için mutlaka kibrit çalmak gerekmez, o bazen bir bakıştan, bazen bir gülüşten, bazen bir sözden, bir tecelliden, hatta bazen de bir ilhamdan kıvılcım kapar. 
Beşeri aşklar kalbe nimet diye verilen hakiki aşkın ancak tadımlık bir görüntüsüdür ki lezzeti de ancak dünya algısına ve beş duyunun dar çerçevesine sıkışıp kalmıştır.
Vay ki kişinin gönül gözü kör ola!… Çünkü gönül gözüyle görmeyen biri hiçbir şeyi görmemiş, yüce nağmeleri gönül kulağı ile dinlemeyen biri de hiçbir ses duymamış sayılır. Asıl körlük, kalbin kör olması, insanın hakikati görmemesi, gerçeklere gözünü yummasıdır.