Ümit Kutbay
@ukutbay
Aydın
85 okur puanı
Eylül 2017 tarihinde katıldı
Doğu'nun Limanları
Ortadoğu, tarih boyunca olduğu gibi günümüzde de politik, jeopolitik, kültürel ve toplumsal çatışmaların merkezinde yer alıyor.
Bu bölge, enerji kaynaklarının stratejik önemi, dini ve etnik çeşitlilikleri ve küresel güçlerin rekabetiyle tekrar tekrar şekillenmeye devam ediyor.
İç çatışmalar, dış müdahaleler ve toplumsal değişim talepleri, bölgeyi karmaşık bir dönüşüm sürecine sokmuş durumda.
Amin Maalouf'un “Doğu'nun Limanları” adlı romanı, bu karmaşıklığı bireysel hikâyeler aracılığıyla ele alarak Ortadoğu'nun kültürel ve tarihsel katmanlarını ustalıkla işliyor.
Bölgenin durumunu ve tarihsel geçmişini kurgulayarak günümüze çok iyi aktaran bu eseri tekrar okuma fırsatım oldu.
Bilindiği üzere Amin Maalouf, edebi eserlerinde kültürler arası geçişleri, tarihsel katmanları ve bireyin bu dinamik içerisindeki yerini derinlemesine inceleyen bir yazardır.
“Doğu'nun Limanları” adlı romanı ise yazarın kültürlerarası gerilimleri ve bireysel trajedileri içeren tematik yelpazesinin çarpıcı bir örneğidir.
Bu yüzden, “Doğu'nun Limanları” romanını çok katmanlı yapısı, tarihsel arka planı ve karakterlerin temsil ettikleri çatışma dinamiklerini edebi bir perspektiften ele almak gerekir.
“Doğu'nun Limanları”, II. Dünya Savaşı'nın ardından gelen tarihsel kargaşa döneminde geçiyor. Roman, çok kültürlü bir coğrafyada yaşayan bireylerin hem kendi kimlikleriyle hem de çevreleriyle yaşadıkları gerilimleri konu alıyor.
Maalouf'un romanı, sadece bireysel hikâyelerle değil, aynı zamanda tarihsel ve toplumsal olaylarla da yoğun bir diyalog içerisinde.
Romanın ana karakteri, bir tarafta Doğu'nun gelenekleri ve değerleri, diğer tarafta Batı'nın modernite anlayışı arasında sıkışmış bir bireyi temsil ediyor.
Bu çatışma, romanda hem coğrafi hem de zihinsel bir yolculuk metaforuyla
0-30p: Kontrollü okuyucu 📖
40-70p: Hafif bağımlı 👀
80p+: Geçmiş olsun, kitaplar seni ele geçirmiş 😅
Papirüs
“Duman, taş, kil, deri, kumaş, ağaç ve ışık...
Yazılı anlatımın izini süren okurlara yazılmış gelmiş geçmiş tüm kitapların mucizevi hikâyesidir Papirüs. Sözcüklerin uzay-zamanda yolculuk edebilmesi için icat ettiğimiz nesnenin ve neredeyse otuz asırdır onu koruyanların yolculuğuna dair bir anlatı. İskender’in savaşlarından Vezüv’ün patlamasına, Kleopatra’nın saraylarından Hypatia’nın ölümüne, iç savaşta neredeyse yok olan Saraybosna Kütüphanesi’nden her gün binin üzerinde kitap girişi yapılan Oxford Kütüphanesi’nin dehlizlerine…
Okuru zaman yolculuğuna çıkaran bu kitap, dünyanın dört bir yanında kitapların doğumuna ve ölümüne tanıklık etmeye çağırıyor. Tüm bu maceranın gerçek kahramanlarıysa tıpkı bizim gibi sıradan okurlar.”
Elime aldığım kitabın önce arka kapağında bulunan bilgilendirme yazısını okurum. Böylelikle hem kitap hem de yazarı hakkında bilgi sahibi olurum.
Yukarıda paylaştığım paragraflarda keyifle okuduğum son kitabın arka yazısı.
Papirüs isimli bu etkileyici kitabın yazarı İspanyol Irene Vallejo.
Zaragoza ve Floransa Üniversitelerinden klasik filoloji alanında doktora derecesi almış ve çalışmalarını klasik yazarların araştırılması ve incelenmesine yoğunlaştırmış.
Ayrıca bu yazarların günümüzle olan bağlantı ve kesişimlerine odaklanarak kendine özgü bir üslup oluşturmayı başarmış.
Yağmurlu bir günün en keyifli yanlarından biri, kitap okumak için ayıracağın zamanı arttırmasıdır.
Vallejo’nun ve Papirüs isimli kitabını da tam da böyle bir dönemde okudum.
Kâğıdı, ağacı, toprağı, yağmuru, çamuru bir arada hissederek okuduğum sayfalarında kaybolurken, zamanda bir geri bir ileri gittim.
Vallejo, papirüslerden elyazmalarına, parşömenden modern kitaplara kadar yazının materyal evrimini ayrıntılı şekilde aktarmış. Ancak yalnızca tarihî sınırlarla
Eşekli Kütüphaneci
Asfalt yolları birer dereye döndüren su akıntılarını izleyerek, tepelere doğru sıralanan evlerin arasından şehri çıkmak üzereyim.
Şehirden uzaklaştıkça doğa da sakinleşiyor ve bunu görmezden gelmek mümkün değil.
Küçük su akıntılarının aşağılarda birikip koca koca bulvarları nasıl dereye döndürdüğünü gördükçe heyecanlanıyorum. Şehrin yukarısı daha sakin, sokakları parke taş döşeli veya hâlâ toprak.
Şehrin yanı başında, köyden mahalleye evrilen yerleşim yerleri sıralanıyor.
Yağmur damlaları toprakla buluşup, yavaş yavaş sızıyor. Merkezde ise tam tersi; toprakla buluşamayıp hızla birikiyor.
“Hayat, yalnız geriye doğru anlaşılabilir; fakat ileriye doğru yaşanmak zorundadır” diyor Can Yücel…
O zaman göreceğimiz günlerin ne olacağını hesap etmeli…
Yaşamak doğa varsa mümkün, hayatı özümsemek doğanın içinde mümkün ve güvende olmak yalnızca doğanın koynunda mümkün…
Zira evlere hapsolduğu pandemi günleri biter bitmez kayıtsız şartsız doğaya koştu insanlık.
Koca koca evler yerine köylere akın etti, köylerde yaşamaya niyetlendi insanlık.
Güvenli olanın bildiği doğrular olmadığını gördü, üretmezse aç kalacağını anladı insanlık.
Köyü ve köylüyü yeniden anlamaya niyet etti insanlık.
…